BBC Sound of 2016: Jack Garratt'Stevie Wonder heeft alles in gang gezet'

Nog geen debuutplaat uit hebben, maar al genoeg awards op zak om een volledige schoorsteenmantel mee te vullen. Alleen heeft de Brit Jack Garratt – verzamelaar van o.a. de Critics’ Choice-prijs op de meest recente BRIT Awards, alsook drager van de titel ‘BBC Sound of 2016’ – géén schoorsteenmantel.

'Ik geloof er niet in dat mensen genieën zijn: het genie komt naar je toe. Sommige mensen staan gewoon constant open voor ideeën.'

‘I’m not a jihadi, I’m a hipster!’ Ik moet aan die tabloidkop van enkele maanden geleden denken wanneer ik Jack Garratt de hand schud in een gang van de VRT, ergens tussen de Waalse en de Vlaamse jongerenzenders in. Helaas: geen vragen over z’n baard, drukte de platenfirma me vooraf op het hart – Garratt is de baardgerelateerde vragen meer dan beu. Een vraag over de jongerenzenders dan maar, waar hij net promopraatjes ging inspreken: ze houden van zijn Engelse elektronische geluid, ergens tussen Sam Smith en James Blake in, en nog meer van zijn meezingbare songs, geknipt voor heavy daytime rotation.

HUMO Vind je zelf dat je ‘muziek van 2016’ maakt, zoals je BBC-prijs toch enigszins insinueert?

Jack Garratt «Ik maak muziek die ik zelf wil horen op de radio, natuurlijk. Maar ik denk niet dat de muziek die ik maak zo ‘anders’ is, dat ze alleen bij mij te horen is. A brand new market in music: no (lacht). Ik neem stukjes en beetjes van alles om me heen, gooi dat allemaal samen en maak er mijn muziek mee.

»Ik ben in ieder geval niet gewend aan de aandacht rond zo’n prijs, en ik denk niet dat ik er ooit aan gewend zal geraken. Die BBC-lijst heeft een paar bijzondere namen op de wereld afgestuurd: Adele, Sam Smith, Ellie Goulding... 50 Cent was de allereerste die hem ooit won. Maar toen Michael Kiwanuka won, werd Frank Ocean maar derde. Dat begreep ik niet als fan. En die prijs heeft ook een paar écht verkeerde voorspellingen op z’n geweten: wie kent bijvoorbeeld The Bravery nog?

»Kortom: er hangt een schaduw over me, maar ik probeer die te negeren.»

HUMO Jij gaat voor de lange afstand?

Garratt «Het zou heel goed kunnen dat het allemaal niks wordt met mij, maar ja: ik ben hier niet om een flash in the pan te zijn. Als het van mij afhangt, dan blijf ik.

»En wat dat hippe betreft: het enige wat ik ken, zijn de geluiden in mijn hoofd. De geluiden in mijn hoofd zijn de geluiden op de plaat.»

HUMO Wat hoor je nu?

Garratt «Right now? Not a lot (lacht).

»Ik heb een flink stuk van de plaat zelf geproducet. Ik wil niet arrogant klinken, maar ik heb heel veel vertrouwen in mijn muzikaal instinct – mijn oren hebben me nog maar zelden bedrogen. Dat begon al vroeg. Ik keek als kind naar een piano, en er was iets dat zei: ‘Zit neer en begin te spelen.’ Ik begreep al heel snel hoe die zwarte toetsen zich verhielden tot die witte – I worked it out. Hetzelfde met de gitaar: het waren net zo goed mijn hersenen als mijn vader die me op mijn 10de zeiden dat ik gitaar moest leren spelen. Mijn vader heeft me toen een paar akkoorden geleerd, maar ik heb het vooral aan mezelf geleerd. Ik heb ook pianoles gehad, maar ik was als kind al zo koppig dat ik liever piano speelde op mijn eigen manier. Ik heb daar geen spijt van: muziekleraars doen kinderen te vaak kinderliedjes uit de zeventiende eeuw spelen. Daar luistert geen enkel kind van nu toch naar? Dat was zo ver van mijn bed, dat ik mezelf liever de liedjes van de radio leerde spelen. Ik had een deal met mijn ouders: ik moest naar de pianoles, maar voor de rest lieten ze me vrij. En mijn moeder liet me naar Stevie Wonder luisteren: ik hoorde de vrijheid in zijn muziek, in zijn pianospel – dat was véél spannender dan toonladders oefenen. How to do it like Stevie – dat zette eigenlijk alles in gang.»

HUMO Bowie was ook belangrijk, dankzij je vaders platencollectie, las ik.

Garratt «De allereerste albumhoes die ik ooit vasthield, moet die van ‘Diamond Dogs’ geweest zijn. Ik herinner me dat ik tegelijkertijd bang én gefascineerd was, net zoals bij de hoezen van ‘Ziggy Stardust’ en ‘Aladdin Sane’. Ik heb het nog niet vaak gelezen, maar dat was toch ook een verdienste van Bowie: hoe zijn gesatureerde kleuren, contrasterende beelden en fantasierijke personages ook kinderen heel erg hard konden aanspreken.

»Ik ben bijzonder close met mijn familie. Ik werd de ochtend na Bowies overlijden wakker in een hotel in Londen, en mijn broer had ons allemaal ge-sms’t: ‘Really sad to hear about Bowie.’ Ik wist meteen hoe laat het was. Ik moest die dag naar Berlijn om interviews te geven, wat erg bijzonder was: ik heb zowel Londen als Berlijn, twee belangrijke steden in Bowies leven, zien reageren op zijn dood. Ik zag zijn beeltenis overal opduiken in het Berlijnse straatbeeld, terwijl ik op mijn telefoon updates kreeg van mijn vrienden in Londen die naar spontane Bowie-straatfeestjes trokken. En blijkbaar waren er in heel Europa van die feestjes: iedereen kwam samen om z’n grote held te herdenken.

»Ik denk ook graag dat er nog iets komt. Het zou mij verwonderen als hij niet nog wat video’s had liggen.»

'Mijn moeder liet me als kind naar Stevie Wonder luisteren: ik hoorde de vrijheid in zijn muziek, in zijn pianospel – dat was véél spannender dan toonladders oefenen.'


HUMO Je bent heel erg close met je familie. Wat vind je van het cliché dat je alleen maar goede muziek kan maken als je een ongelukkige jeugd hebt gehad?

Garratt «Music is a celebration of the soul. Ik prijs mezelf gelukkig dat ik niet uit een gebroken gezin kom. Maar dat wil niet zeggen dat ik een makkelijk leven heb gehad. Ja, oké, makkelijker dan dat van veel andere mensen – goeie school, goeie opvoeding... Maar dat is niet alles.»

HUMO In 2005, je was toen 13, nam je deel aan Junior Eurovision, in België nota bene. Je werd laatste. Kwam je toen ook in aanraking met de industrie die muziek ook is?

Garratt «Ja. Ik heb toen meteen een kant van de muziekindustrie leren kennen die ik tot op vandaag hartsgrondig haat: een valse, fake manipulatieve kant. Waarin muziek wordt gezien als sport, als competitie. Ik heb daar toen ook zwaar over getobd. Ik heb zelfs een tijdje geen muziek meer willen maken, zelfs geen instrument meer aangeraakt. Omdat ik me door die ervaringen zo verwijderd voelde van het ‘muzikant zijn’. ‘Ik zal nooit die dingen doen die ze me zeggen dat ik moet doen, dus ik kan het maar beter opgeven, zeker?’ Maar ik kon het niet opgeven. Ik bleef schrijven, ik bleef ideeën hebben.

»Op mijn 20ste is alles veranderd: ik verhuisde naar Londen en ik kreeg er een fantastische manager, een hele goeie vriend van me. En een andere vriend werkte bij een kleine platenfirma, die samenwerkte met Island. Door die twee ontmoetingen kreeg ik het gevoel: ‘Dit zou kunnen werken, laten we het proberen.’ Die mentaliteit heb ik nog steeds: ‘This could work, waarom proberen we het niet?’ Aan dat team is wat veranderd sindsdien: die manager is nog altijd een vriend, maar niet meer mijn manager. We hadden een andere visie op de zaken en hebben toen bewust onze samenwerking stopgezet om onze vriendschap te redden. Een verstandige zet.»

'Ik deel een flat met een vriend, maar ik ben nooit thuis. Als ik er eens ben, moet ik zelfs vragen waar de lepels liggen'

HUMO Rollo van Faithless lijdt aan synesthesie: hij legt aan Sister Bliss ‘in kleuren’ uit welke klanken hij in zijn hoofd hoort, zij weet intussen welke melodieën ze dan moet componeren. Lijd ook jij aan die aandoening? Je hebt een ep ‘Synesthesiac’ genoemd.

Garratt «Nee, maar ik ken wel mensen die dat hebben. Een vriendin van me hoort geluiden als ze getallen leest, en ze ziet getallen als ze geluiden hoort. Fascinerend toch, een compleet andere zintuiglijke ervaring hebben op basis van wat je hoort? Al denk ik wel dat synesthesie een spectrum is en dat ik er misschien wel een béétje van heb. Als ik componeer, wil ik toch ook altijd dat de luisteraar een bepaalde kleur zal zien. En liefst nog véél kleuren (lacht).»

HUMO Welke kleur zag je bij ‘Breathe Life’, misschien wel de grootste meezinger op ‘Phase’?

Garratt «Een grote blauwe cirkel. ‘Breathe Life’, ‘The Love You’re Given’: de initiële ideeën voor die songs kwamen erg snel. Ik heb mezelf op geen enkel moment moeten forceren – ik prees mezelf alleen gelukkig dat ik achter de piano zat toen ze kwamen.

»Ik geloof er niet in dat mensen genieën zijn: het genie komt naar je toe. Sommige mensen staan gewoon constant open voor ideeën, voor andere mensen is het moeilijker. Ik weet ook niet wat de truc is. Ik denk dat geluk meespeelt: je moet beschikbaar zijn voor het idee dat naar je toekomt, maar het idee moet jou ook willen. Ik heb ook altijd mijn laptop mee: als ik straks op het vliegtuig een song voel komen – I just punch it in.»

'De allereerste platenhoes die ik ooit vasthield, was die van 'Diamond Dogs'. Ik was tegelijkertijd bang én gefascineerd.'

HUMO Onze manier van muziek ontdekken is helemaal anders dan vroeger, door de digitale revolutie. Jij hebt nooit geweten wat het is om géén directe toegang te hebben tot bepaalde muziek, om te moeten fantaseren hoe een bepaalde groep klinkt.

Garratt «Ik groeide op in een tijd waarin muziek makkelijk te ontdekken viel, maar niet zo makkelijk als nu. De volgende generatie twintigjarigen, die wordt pas écht interessant. We praten dan over mensen die enkel en alleen Spotify en Apple Music hebben gekend. Mijn generatie bezit nog steeds muziek, ik denk zelfs evenveel als de vorige generatie. Want ook al kunnen we via Spotify en zo naar honderdduizenden songs luisteren – we don’t own any of that. Dus kopen we massaal vinyl, om echt iets in onze handen te hebben. Muziek is zo krachtig omdat het iets zegt over jezelf. Maar pas als je de muziek ook bezit, wordt het écht iets van jezelf. Geld uitgeven en niks bezitten: de mensen worden dat beu.

»Vinyl is a booming industry. Ik heb al een paar meetings met designers achter de rug, want ik wil een mooie elpee uitgeven. En al heb ik de plaat niet op tape opgenomen, maar digitaal: ze is wel gemasterd en gemixt voor vinyl.»

HUMO Rick Rubin is een tijdje over de lippen gegaan als producer voor je plaat. Maar hij is het niet geworden.

Garratt «Ik heb Rick vorig jaar ontmoet, bij hem thuis in de Shangri-La studios in Malibu. Hij had net een sessie met de Ruen Brothers en gaf me toen een tour door de studio. Hij is een heel goede mentor vanop afstand geweest voor deze plaat. Het zou kunnen dat hij mijn volgende plaat wél producet, maar dan hoeft die van mij niet in Malibu opgenomen te worden. Ik heb graag controle, ik werk graag in een ruimte die ik goed ken.

»Ik heb een tijdje in LA gewoond, in een Airbnb die ik daar na een tournee had gehuurd. Ik heb daar ook veel geschreven. Een flink deel van de plaat is gemaakt in LA en dat was niet gepland – ik was daar gewoon. Maar op dit moment verlang ik vooral naar een vaste stek. Ik ben nu al een jaar op tournee en ik mis thuis. Dearly. Ik ben zeer gelukkig dat ik kan doen wat ik doe, maar ik ben continu aan het reizen, ik zou weleens wat thuis willen zitten op mijn gemak. Ik deel een flat met een vriend, maar ik ben er amper – mijn flatmate heeft er alles naar zijn smaak ingericht. En als ik er eens ben, moet ik zelfs vragen waar de lepels liggen.»

HUMO Wat mis je het meeste aan thuis?

Garratt (denkt na) «Dat ben ik vergeten – it’s been that long.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234