België–Portugal: Peter Vandenbempt geeft een voorzet

‘Een serieuze, genuanceerde mens: is dat niet het beeld dat mensen van me hebben?’ vraagt Peter Vandenbempt na het interview. Ik knik. ‘Dat beeld behoeft toch wat correctie: ik ben onrustig en kan héél opvliegend zijn. En in besloten kring ben ik iemand met een groot gevoel voor humor. Eigenlijk ben ik gewoon een geweldige zeveraar.’

'Lukaku is met mijlen voorsprong de beste spits'

Die geweldige zeveraar kwam in de voorgaande twee uren niet aan het woord, wel de begenadigde voetbalcommentator voor wie het seizoen nog een poos duurt: eerst zijn er de play-offs, daarna het Europees kampioenschap in Frankrijk. Volgende dinsdag oefenen de Rode Duivels tegen Portugal.



Peter Vandenbempt «Ik ben een koele minnaar van vriendschappelijke wedstrijden. Ik kan een match pas écht interessant vinden als er iets op het spel staat. Ik kan dus niet zeggen dat ik reikhalzend uitkijk naar België - Portugal, maar interessant kan het wel worden. Hoe doet Romelu Lukaku het? Dat is de vraag die me intrigeert. Van alle beschikbare spitsen is hij met mijlen voorsprong de beste. Bij Everton zit hij op een wolk: hij is er sensationeel goed aan het voetballen en maakt het ene doelpunt na het andere. Dat moet nu een vervolg krijgen bij de Duivels. Daarom alvast een bescheiden oproep aan het volk: begin niet te morren als Lukaku eens een controle mist. Dat is in het Koning Boudewijnstadion weleens een probleem: zodra er iets fout gaat, begint het verontwaardigde geroezemoes. Terwijl Lukaku bij uitstek iemand is die opleeft wanneer hij vertrouwen voelt in de tribunes. Op het WK in Brazilië ging het zo mis. Hij voelde de druk elke minuut groter worden, en ondertussen was er ook nog Divock Origi die argeloos iedereen charmeerde.



»Mensen wrijven Lukaku soms een zekere nonchalance aan, maar daar klopt niets van: hij legt zichzelf geweldig veel druk op, en hij is ontzettend hard bezig met het spelletje. Ik hoor dat hij voortdurend matchen bekijkt om de spitsen te analyseren. Hij heeft zelf al aangegeven dat ze bij Everton in functie van hem voetballen, en bij de Duivels niet. Maar moet Marc Wilmots dan zijn hele systeem aanpassen in functie van zijn diepe spits? Dat vind ik dan weer een brug te ver. Het huidige systeem wérkt, en de spelers voelen zich er goed bij. En ook met deze manier van spelen zal het voor Lukaku heus weleens lukken. Hij is te goed en te zeer geëvolueerd om een tweede Luc Nilis te worden.»

HUMO Vincent Kompany is geblesseerd. Ik bedacht me onlangs hoe weinig we eigenlijk weten over de kapitein van onze nationale ploeg.

Vandenbempt «In 2003 zag ik zijn debuut, met Anderlecht op Rapid Boekarest. Hij was toen 17, en een guitige, spontane, welbespraakte jongen. Maar gaandeweg is hij een regisseur geworden: achter zijn communicatie zit een uitgekiende pr-strategie. Kompany is op een heel bewuste, volwassen manier met zijn imago bezig. Hij weigert bijvoorbeeld om in clichés te antwoorden. Dat juich ik uiteraard toe, maar soms zoekt hij ook diepte waar dat niet per definitie nodig is. ‘Het was goed’ of ‘Het was slecht’: soms volstaat dát als antwoord. Kritiek past ook niet in zijn strategie: hij zal altijd positief en optimistisch zijn. Terwijl iemand als Jan Vertonghen wél durft te zeggen dat de wedstrijd op geen fluit trok.

»Hij heeft iets ondoorgrondelijks. Het is allemaal zo clean dat ik er af en toe wat ongemakkelijk van word.»

HUMO Hou je meer van de speelsheid van iemand als Eden Hazard?

Vandenbempt «Ik vind Hazard 100 procent oké. Hij komt niet in de media met allerlei bedenkelijke toestanden, hij zoekt de aandacht niet op en is altijd professioneel tegenover de pers. En hij heeft nooit een verborgen agenda.

»Op het veld bij Chelsea heeft Hazard wél een probleem. En dan heeft hij ook nog eens de pers tegen. Ik geloof dat hij het best andere lucht opsnuift. Daarbij mag hij hoog mikken. Ik vind bijvoorbeeld dat hij niet naar Paris Saint-Germain moet gaan, ook al hou ik van die club. Want daar kan hij wel Champions League spelen, maar in het weekend heten de tegenstanders ook maar gewoon Troyes en Guingamp.»

'Play-off 1 levert spektakel op, maar fnuikt ook ambities: topclubs missen er de fut door om ver door te stoten in Europa.'


Trainer onder de grond

HUMO Straks is er het Europees kampioenschap in Frankrijk. Maar laten we eerst nog één keer terugblikken op het wereldkampioenschap in Brazilië: het is me nooit duidelijk geworden of we nu blij moeten zijn met wat de Duivels daar gepresteerd hebben.

Vandenbempt «Met het resultaat: absoluut. Een spelersgroep en een trainer zonder ervaring op dat niveau, die voor het eerst in twaalf jaar naar een wereldkampioenschap kunnen en daar de kwartfinale halen: dat is zeer goed gedaan.

»Ik was wel teleurgesteld in wat de Duivels hebben laten zien. De omstandigheden zaten geweldig mee: ze zaten in de zwakste groep, moesten niet rondreizen en bleven gespaard van de grootste hitte. Alles was gunstig, en toch hebben ze niets laten zien – behalve dan tegen de Verenigde Staten, die naïef met de deur open kwamen voetballen. Twee dagen na de uitschakeling had niemand in Brazilië het nog over België. De Duivels waren vergeten, terwijl er over bijvoorbeeld Colombia en Costa Rica wél nog gepraat werd.

»Ik vind de manier waarop een ploeg voetbalt nogal belangrijk. Als België straks Europees kampioen wordt na zeven absolute kutmatchen, zal niemand zich daar druk over maken. Behalve één kniesoor: ik. Ik vind dat er iets te zien moet zijn. We hebben daar ook de ploeg voor: deze generatie heeft het in zich om een offensieve, lekker voetballende sensatie te zijn. In de jaren 80 hadden we die mogelijkheden niet.»

HUMO De druk wordt wel almaar groter. Er moet geoogst worden, klinkt het overal.

Vandenbempt «Dat begrijp ik: voor de kwalificatie op zich hoef je zelfs niet te applaudisseren. Dat was geen huzarenstukje, hè. Maar wat is dat oogsten dan precies? Europees kampioen worden? En als ze in de halve finale uitgeschakeld worden luid roepen dat dat een mislukking is? Dat past ironisch genoeg binnen de logica van Wilmots zelf, want die hamert er altijd op dat het louter om het resultaat gaat. Maar ik kijk toch liever iets verder: hoe hebben we gespeeld?»

HUMO De meningen over Wilmots zijn verdeeld. ‘Een bevlogen motivator,’ zegt de ene. ‘Een belabberde tacticus,’ vindt de andere.

Vandenbempt «Die opinies zijn me iets te zwart-wit. Ik ben met Wilmots vaak in het buitenland geweest toen hij nog cocommentator was voor de RTBF. We hebben toen veel gesprekken over voetbal gehad – enfin, ik heb vooral naar hem geluisterd, want Wilmots praat nogal graag (lacht). En ik moet zeggen: onnozelheden vertelde hij niet. Dat hij niets van het spelletje kent, is dus flauwekul. Maar ik herinner me wel nog dat hij in zijn evaluatie van spelers en trainers vele malen strenger was dan wij nu met hem zijn. Hij kon, off the record weliswaar, een trainer echt onder de grond stoppen. Dat lijkt hij zich niet zo goed meer te herinneren, maar ik wel. En dat is nu zijn probleem: Wilmots vindt dat hij veel te hard wordt aangepakt, maar hij zou eens moeten kijken naar wat buitenlandse kranten over zijn collega’s schrijven. Wat er over Pep Guardiola – toch de beste trainer van de wereld, niet? – geschreven wordt als hij eens 2-2 gespeeld heeft op Bochum! In vergelijking daarmee hebben wij wollen handschoentjes aan.»

HUMO In Frankrijk zullen de Duivels achter gesloten deuren trainen.

Vandenbempt «Een foute beslissing, vind ik. Wilmots zegt dat hij het doet om voor rust te zorgen, maar zo creëert hij net een spanningsveld met de pers en het publiek. En ik heb nog geen enkele speler horen zeggen dat het in Brazilië lastig trainen was met journalisten langs de lijn.»

HUMO Volgende week beginnen de play-offs. Club Brugge wordt kampioen, toch?

Vandenbempt «Het is verleidelijk om te zeggen dat het nu of nooit is voor Club. Alleen: dat heb ik vorig jaar al gezegd. En het jaar daarvoor óók (lacht).

»De titel zal bepalend zijn voor het huwelijk tussen Michel Preud’homme en Club Brugge. Ik kan me niet voorstellen dat Preud’homme blijft als ze weer geen kampioen spelen. Ik zie niet in wat hij nog méér kan doen. Maar de kaarten liggen gunstiger dan een jaar geleden: de ploeg is meer solide, en Preud’homme heeft meer wisselmogelijkheden. Op de laatste speeldag van de reguliere competitie kwamen ze in Leuven heel klinisch spelen: niet echt goed voetballen, maar rustig controleren en haast terloops winnen met 0-1. Nu goed, de play-offs blijven ongelofelijk onvoorspelbaar. Ik zou op dit moment niet te veel geld inzetten op Anderlecht, maar ook dat kan zo snel keren. Als Anderlecht twee jaar geleden, met de ploeg en de vorm van toen, kampioen kon worden, dan kan iederéén op elk moment kampioen worden.»

'Het Belgische voetbal is financieel weer aan het afglijden: door de grote tv-inkomsten zijn clubs weer meer geld aan het uitgeven'

HUMO Je bent nog altijd geen fan van play-offs?

Vandenbempt «Dat de beste ploegen op het einde van het seizoen tegen elkaar spelen, vind ik prima, maar het totaalpakket is niet aantrekkelijk. Van Play-off 3 zijn we nu gelukkig verlost, maar Play-off 2 blijft een sterfhuis. Wat is dat eigenlijk? En wie is daarin geïnteresseerd? Volgend jaar wordt het nog absurder: dan mogen ook drie tweedeklassers naar Play-off 2 – die doen dus mee voor een Europees ticket, maar kunnen niet naar eerste klasse promoveren.

»Play-off 1 levert haast altijd spanning en spektakel op, maar fnuikt ook ambities. De topclubs willen sterker worden in Europa, maar net door die heftige opeenvolging van topwedstrijden in de play-offs missen ze de fut om echt ver door te stoten in Europa – kijk naar Club Brugge vorig jaar. Verder vind ik dat geluk een te bepalende factor is. Standard speelde twee jaar geleden een formidabel seizoen en verdiende het om kampioen te worden, maar verloor alles in een paar weken. Blessures, schorsingen, een bepalende speler die met een transfer in z’n hoofd zit: het kan de verwezenlijkingen van een heel seizoen tenietdoen. En dan is er nog de halvering van de punten: ik blijf dat een absurde, oneerlijke ingreep vinden. Maar ach, dat is een achterhoedegevecht: de play-offs zullen niet verdwijnen.»

HUMO Evolueren we naar een eerste klasse van tien of twaalf clubs, zoals Anderlecht zou willen?

Vandenbempt «Misschien. Ik vind het sowieso al een goede zaak dat er na de hervorming van dit jaar nog maar 24 profclubs overblijven in België. Dat zijn er nog altijd te veel, maar het is een stap in de goede richting. Het is goed dat we van de Lierses, Lommels en Denders van deze wereld af zijn. Maar er zit nog te veel kaf tussen het koren. WS Woluwe zal tot die 24 profclubs behoren, maar daar komt ocharme tweehonderd man naar het voetbal kijken. Of neem Moeskroen: een club in handen van dubieuze makelaars. Ik vind dat allemaal niet fraai.

»Ik geloof ook dat het Belgische voetbal financieel weer aan het afglijden is. Door de grote inkomsten van het tv-contract zijn clubs weer meer geld gaan uitgeven. Straks zullen er allicht verscheidene clubs uitleg moeten komen geven over hun licentieaanvraag. Maar dan toveren ze een extra documentje boven, maken ze een vrome belofte en krijgen ze vervolgens een vriendelijke aai over de bol.»

HUMO Is dat niet het grote probleem van het Belgische voetbal: dat het te weinig knappe koppen aantrekt? Ik zie veel calimero’s, praatjesmakers en halve criminelen, maar weinig visionaire slimmerds.

Vandenbempt «Daar ben ik het niet mee eens: ik zie best wel veel knappe koppen in het voetbal. Alleen is het voor die slimme mensen niet evident om slim te blijven: een supportershart doet rare dingen met iemand. Ik heb al vaak gezien dat de meest rationele mensen in het voetbal irrationele beslissingen nemen die ze in geen enkel van hun bedrijven zouden durven nemen.»

HUMO Het is moeilijk om nu niet aan Bart Verhaeghe te denken.

Vandenbempt «Ik snap zijn frustratie: in zijn bedrijven heeft hij altijd kunnen realiseren wat hij wilde, maar in het voetbal wilde het vooralsnog niet lukken. In zo’n bedrijf trek je aan een touwtje en weet je welk resultaat dat zal geven. In het voetbal bepaalt een owngoal dat je geen kampioen wordt.»

'Een bescheiden oproep aan het volk: begin niet te morren als Lukaku eens een controle mist.'

HUMO Om er even een understatement tussen te gooien: het voetbal is geen nette wereld. Het grote geld, het geritsel, de macht van schimmige makelaars...

Vandenbempt «Ik slaag er gelukkig in om me op het spelletje zelf te concentreren, en dat blijft een wonderlijk iets. Van de wereld van makelaars en managers hou ik me ver weg. Dat betekent dat ik veel mis – voor nieuwtjes en inside-information moet je dáár zijn. Maar dan word je ook van alle kanten gemanipuleerd, en dat wil ik niet. Als ik 10 procent weet van wat zich in en rond het voetbal afspeelt, zal het veel zijn.

»Wie aan welke touwtjes trekt, welke belangen er spelen: het is allemaal zo weinig transparant. Het is geen fraaie wereld, neen, en klaarblijkelijk slaagt niemand erin om dat te keren. Ik ken bonafide mensen die willens nillens in het systeem meedraaien, omdat er geen andere keuze is. Iemand zou daar eens een geweldige spot op moeten zetten. Maar niemand doet dat, omdat er zoveel mensen zijn die van het systeem profiteren.

»Het voetbal is mijn job, maar ik lééf er niet in. Ik hou meer van het spel dan van het bestel. In mijn ideale wereld geef ik alleen maar commentaar. Dat is wat ik zo graag deed als kleine jongen, en wat ik nu nog altijd zo graag doe. Na de match mijn kop-telefoon opbergen en iets gaan drinken. Dat kan niet meer, want er zijn ook de interviews, de analyses en de columns. Ik doe dat allemaal graag, maar mijn hart ligt bij de match.»

HUMO Wat jij in ‘Extra Time’ zegt of in een column schrijft, wordt gehoord. Als je iets kritisch zegt over het bestuur van Anderlecht, belt Herman Van Holsbeeck je op.

Vandenbempt «Ik vind dat prima. Mensen als Van Holsbeeck en Michel Louwagie mogen mij altijd bellen als ik iets gezegd of geschreven heb waar ze het niet mee eens zijn. Ze doen dat ook. Dat zijn telefoontjes waarbij er al eens geroepen wordt. En jammer voor mijn gesprekspartners, maar ik kan harder roepen dan de meeste mensen (lacht). De fond van mijn relatie met mensen als Van Holsbeeck is wel: respect. Dat je elkaar fundamenteel waardeert, maakt het net mogelijk om hoogoplopende discussies te hebben. Er zijn ook mensen bij wie die basis van wederzijds respect er niet is. Die bellen me weleens om me af te bluffen. Ze doen maar: ik sta intussen stevig genoeg in m’n schoenen.»

HUMO Je noemde net Michel Louwagie. Is het een goede zaak voor het Belgische voetbal dat AA Gent de kloof met de top heeft overbrugd?

Vandenbempt «O, ja: het hele Belgische voetbal moet AA Gent dankbaar zijn. Als je goed werkt, is het niet per definitie Anderlecht of Club Brugge dat kampioen speelt. Aan die wetenschap moeten andere clubs zich optrekken. Ik sta vooral bewonderend te kijken naar de manier waarop ze het gedaan hebben, zowel in de competitie als in de Champions League: met opwindend, herkenbaar, positief voetbal. Voor mij is dat de strafste prestatie van de afgelopen tien jaar. Al heb ik op dit moment wel de indruk dat het allemaal wat moeizaam begint te lopen. In de thuiswedstrijd tegen Wolfsburg waren ze niet op de afspraak. En hun voetbal verflauwt: als Sven Kums maar half is, Brecht Dejaegere niet fit en Laurent Depoitre te wisselvallig, kunnen ze geen kampioen worden.»

HUMO ‘De code van AA Gent is gekraakt,’ las ik.

Vandenbempt «Wat een flauwekul is dat toch! Alsof Hein Vanhaezebrouck een geheime variant van het voetbal had ingevoerd, en al die andere domme trainers anderhalf jaar hebben lopen zoeken naar hoe AA Gent het nu precies deed. Nee, de uitvoering is gewoon minder, waardoor Gent makkelijker te neutraliseren valt.»

HUMO Je steekt vaak de loftrompet over Vanhaezebrouck.

Vandenbempt «Hij is echt een uitzonderlijke trainer. Het zou fantastisch zijn als hij in het buitenland carrière maakt. Niet dat hij meteen bij Chelsea aan de slag moet, zoals Marc Degryse suggereerde. Vanhaezebrouck die een kleedkamer binnenstapt waar John Terry zit: dat is nog te vroeg. Maar eerst een tussenstap – ik zeg maar wat: West Ham – en dan doorgroeien naar een internationale topclub? Dat moet absoluut mogelijk zijn.»

HUMO Mogelijk komt er bij Anderlecht een plaatsje vrij.

Vandenbempt «Waarschijnlijk, zelfs. Om écht te weten wat het inhoudt, een topclub trainen, zou Vanhaezebrouck inderdaad eerst een jaar of twee naar Anderlecht moeten. In Gent heeft hij een brave kleedkamer, is de pers hem zeer welgezind en zijn de lijnen met het bestuur kort. Ik ben benieuwd of hij ook vedetten en pseudovedetten meekrijgt in zijn veeleisende manier van werken, of hij de hijgerige druk van de Anderlechtpers aankan, en of hij kan functioneren in de slangenkuil die het bestuur er vaak is. Anderlecht zou voor Vanhaezebrouck een zeer goed laboratorium zijn om het daarna in het buitenland te proberen.»

'Bij Kompany is het allemaal zo clean dat ik er af en toe wat ongemakkelijk van word'


Roepen, krijsen, huilen

HUMO Je zit nu zo’n twintig jaar in het vak. Valt er nog iets te leren?

Vandenbempt «Over het spel zelf: zeker. Op Proximus TV geef ik commentaar met Gert Verheyen. De manier waarop die het spelletje doorziet, is toch nog van een ander niveau, hoor. Ik leer daar enorm veel van bij. Ik zou mezelf nooit een analist noemen: ik ben een journalist.

»In het vak zelf heb ik niets meer te leren. Wedstrijdcommentaar geven, dat beheers ik. Maar dat neemt niet weg dat ik nog weleens een offday heb. Een verkeerde naam, een verspreking: het gebeurt, en ik vind het nog altijd vréselijk. Of de grote blunders: iemand laten scoren die in werkelijkheid al vervangen is. Heb ik al meegemaakt, hoor. Ik weiger dan om flauwe excuses te zoeken: het heeft te maken met een gebrek aan concentratie. Als je echt scherp bent, overkomt zoiets je niet. En dus ben ik altijd boos op mezelf als het toch gebeurt. Je weet dat ik opgeleid ben door Jan Wauters? Van hem heb ik dat geleerd: hij droeg me op om altijd héél streng naar mezelf te kijken.

»Ik bereid me ook nog altijd maniakaal voor. Dat klinkt logisch, maar er zijn ook collega’s die dat niet doen. Ik ken zelfs iemand die gewoon het wedstrijdblad voor z’n neus heeft en eraan begint. Iedereen doet wat hij denkt te moeten doen, maar ik voel me niet comfortabel als ik niet alles gelezen heb. En met alles bedoel ik: álles. Dan zit ik bijvoorbeeld de Gazetta dello Sport uit te vlooien, terwijl ik geen Italiaans spreek – het kost me een uur om één pagina te lezen. Of de Süddeutsche Zeitung, als ik iets over een Duitse club moet weten: ook geen cadeau, hoor.»

HUMO Je werkt nu ook voor de televisie, maar iets zegt me dat radio je meest passionele minnares is.

Vandenbempt «Zeker: ik ben altijd een manneke van de radio gebleven. Dat past het best bij mijn temperament. Op de radio kan ik al mijn energie kwijt en kan ik meer met mijn stem spelen. Voor de televisie ben ik eigenlijk iets te expressief. Daar moet ik mezelf altijd afremmen.»

'Wilmots vindt dat hij veel te hard wordt aangepakt, maar hij zou eens moeten kijken naar wat buitenlandse kranten over zijn collega's schrijven.'

HUMO Je leeft altijd sterk mee met de wedstrijd die je becommentarieert, maar toch ben je bij matchen van de Rode Duivels niet te betrappen op jubelend supporteren.

Vandenbempt «Dat mag van mij, hoor, er zijn trouwens collega’s die dat wel doen. Maar ik hou het liever wat afstandelijker. Ik heb het altijd over ‘zij’, niet over ‘wij’. Het is soms ook een voordeel dat mijn levensgeluk niet afhangt van de resultaten van de Rode Duivels. Dat kwam me zeer goed uit in die tien donkere jaren. Hetzelfde met onze clubs in Europa: ik heb Anderlecht en Club Brugge eens dertien Champions Leaguematchen op rij zien verliezen. Dan is het net comfortabel dat er geen supportershart is dat aan het bloeden gaat.»

HUMO En toch: niets mooier dan helemaal vervlochten zijn met je clubje, vind ik.

Vandenbempt «Af en toe mis ik dat gevoel wel. Roepen, krijsen, huilen: ik zou dat ook weleens willen doen. Maar het lukt me simpelweg niet: ik kan een voetbalwedstrijd niet meer bekijken zonder dat het werk is. Misschien moet ik het na mijn pensioen maar eens proberen: een club uitzoeken, een abonnement kopen en dan met mijn sjaal in de tribune elke week sakkeren op de trainer die wéér de verkeerde vervanging doet.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234