null Beeld

'Boudewijn de Groot: Kom nader': een mooie documentaire van Suzanne Raes

‘In dit huis met zwarte trappen / naar waar geen kamer zich bevindt / waar ik op de zolder van mijn jeugd / nog altijd ronddwaal als een kind / geef jij niet thuis’: het is een afscheurstrookje tekst uit ‘Anamorfose’, het liedje van Boudewijn de Groot dat het ontroerend kloppende hart vormt van ‘Kom nader’, een mooie documentaire van Suzanne Raes – vanavond op Canvas. De Groot richt zich tot zijn vader, die nauwelijks thuis gaf toen hij als uk van een jappenkamp in Nederlands-Indië naar Nederland verhuisde. Zijn moeder was er gestorven toen hij één was.

Jeroen Maris

'Wat Boudewijn de Groot over zijn vader zegt, zeggen zijn kinderen in de documentaire over hém.'

Suzanne Raes «Boudewijn heeft een ongelooflijk opwindend en grillig leven gehad, maar als je ’m ontmoet blijkt het iemand te zijn die vooral in z’n eigen hoofd leeft, en die alleen maar via zijn muziek iets blootgeeft. Ik ben op zoek gegaan naar de oorzaak van die tegenstrijdigheid. En dan kom je automatisch uit bij die bewogen eerste levensjaren, maar ook bij het feit dat die schuchtere, introverte jongen op z’n negentiende plots wereldberoemd werd in Nederland. Dat is moeilijk te boven te komen voor iemand met zijn karakter.»

HUMO In ‘Anamorfose’, het nummer waar de regel ‘Kom nader’ uit komt, richt Boudewijn de Groot zich expliciet tot zijn vader: hij wil weten wie die man was.

Raes «Net in het jaar waarin ik hem volgde, componeerde Boudewijn ‘Anamorfose’. Toen hij me vertelde dat het over zijn vader ging, dacht ik: ‘Ja, maar het gaat ook over jóú.’ Wat Boudewijn over zijn vader zegt, zeggen zijn kinderen in de documentaire over hém. Die hunkering van kinderen om te weten wie hun ouders zijn, die essentiële behoefte aan contact, is echt wel het leidmotief.»

HUMO Vooral de getuigenis van Jim – zijn jongste zoon, en vereeuwigd in ‘Jimmy’ – is genadeloos eerlijk, en daardoor ook erg pakkend. ‘Ik word daar misselijk van,’ zegt hij wanneer hij een liedje hoort over de scheiding van zijn ouders.

Raes «Dat gaat over de periode dat Boudewijn er niet was, en dat Jim elke avond naar zijn platen luisterde, om hem toch dichtbij te hebben. Je voelt dat de pijn van het kind dat zijn vader mist bij hem niet ver weg zit.

»Boudewijn was pas twintig toen hij voor het eerst vader werd. En net toen werd hij ook onze grootste nationale muziekheld: alles buitelde over elkaar.»

HUMO Van de periode daarvoor, zijn zonbeschenen jeugd, heb je geweldige beelden teruggevonden.

Raes «Boudewijn behoorde tot een hechte vriendengroep die legendarische feestweekends doorbracht in De Berenklauw, een prachtig huis dat van de ouders van één van zijn vrienden was. Het waren de jaren zestig: je kunt je wel voorstellen dat het daar een levendige boel was (lacht). Het waren oorlogskinderen, en ze schoven die oorlog allemaal heel bewust aan de kant – ze wilden die nare bagage van de vorige generatie niet.

»Boudewijn en Lennaert Nijgh zaten beiden op de filmschool, en daardoor zijn er dus veel beelden van die prachtige tijd.»

HUMO Ondanks de exuberante feestjes werden Boudewijn de Groot en Lennaert Nijgh toen al getypeerd als ‘twee solitaire mannen’. Maar tot aan de dood van Nijgh zouden ze onafscheidelijk blijven: Nijgh als tekstschrijver, De Groot als componist van de liedjes.

Raes «Boudewijn heeft Lennaert die plek ook altijd gegund. Toch probeerde hij zich telkens weer aan de twee-eenheid te ontworstelen omdat hij het graag helemaal zélf wilde kunnen. Maar zijn eigen teksten sloegen minder aan, en omgekeerd haalde Lennaert zijn grootste successen met Boudewijn: ze waren tot elkaar veroordeeld. Boudewijn aarzelde altijd om Lennaert ‘een vriend’ te noemen, maar toen die stierf, kon hij voor het eerst in zijn leven een week lang niet zingen. Hij was zijn stem kwijt – de stem die altijd de woorden van Lennaert had gezongen. Dat is zo veelbetekenend: het waren de tranen van iemand die te gesloten is om het in woorden te durven.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234