null Beeld

David Rothkopf - De superklasse

In 1989 bedacht Francis Fukuyama dat de mensheid misschien weleens het einde van de geschiedenis bereikt kon hebben. Nu de Muur gevallen was, hadden we het ideologische gekijf achter de rug. De hele planeet zou zich nu vanzelf wel organiseren volgens het succesvolle westerse recept.

Maar bijna twintig jaar later blijkt die planeet te evolueren naar een veel ingewikkelder model. Zeker, de markt zegeviert overal, alleen schijnt dat op veel plaatsen ook te lukken zonder democratie.

In 'De Superklasse' (Uitgeverij Balans) concentreert David Rothkopf zich op één element in de gistende nieuwe wereldorde: de opgang van een heel kleine, internationale groep van extreem machtige mensen. Hij schat hun aantal op niet meer dan 6.000. Hij publiceert geen lijst: superklassers komen en gaan. We moeten ons de groep ook niet voorstellen als een gesloten club of genootschap. Wat de leden gemeen hebben, is macht: allemaal kunnen ze het lot van miljoenen medemensen beïnvloeden. De leiders van de rijkste staten horen erbij, en ook figuren als de paus en Osama bin Laden, maar de harde kern bestaat uit een groepje onvoorstelbaar rijke zakenlieden. Mannen als H. Lee Scott, de grote baas van Wal-Mart, een bedrijf met een omzet groter dan het bruto binnenlands product van de meeste landen. Of Lakshmi Mittal, de Indiase staalbaron die 330.000 ondergeschikten heeft in 60 landen. Rijke en machtige mensen zijn er natuurlijk altijd geweest, en Rothkopf waarschuwt voor complotdenken, maar deze superklasse vormt volgens hem wel een nieuw politiek gegeven. Privéfinanciers zijn tegenwoordig machtiger dan het IMF of de Wereldbank. Superklasse-filantropen als Bill Gates of Bill Clinton nemen via hun stichtingen hele segmenten overheidswerk uit handen van derdewereldstaten.

De Nieuwe Internationale houdt geen wereldcongressen en kiest geen voorzitter. Wellicht moet ze dit boek zelfs lezen om te ontdekken dat ze bestaat. Maar grote groepen superklassers komen wel geregeld samen op 'werelddorpspleinen', zoals het World Economic Forum in Davos. De netwerken die daar in mekaar haken, bepalen volgens Rothkopf mee de wereldagenda. Zo zou Davos ervoor gezorgd hebben dat iedereen nu weet dat er een klimaatprobleem bestaat.

In de Zwitserse bergen tonen de superklassers één keer per jaar hun 'bevlogen' zijde. Maar Rothkopf is niet naïef. Deze klasse verdedigt in de eerste plaats haar eigen enorme belangen, en dat leidt niet vanzelf tot een harmonischer wereld. Integendeel: nooit waren de verschillen tussen arm en rijk zo walgelijk groot. De geschiedenis kwam niet aan haar eind in 1989; het zou zelfs kunnen dat ze toen pas goed begonnen is.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234