Astrid Stockman Beeld Johan Jacobs
Astrid StockmanBeeld Johan Jacobs

de 7 hoofdzonden

De 7 Hoofdzonden van Astrid Stockman: ‘Sinds ik op het scherm kom, ben ik omringd door mooie mensen. Daardoor ben ik af en toe niet zo vriendelijk voor m’n spiegelbeeld’

Astrid Stockman (35) – sopraan, plichtsbewuste lobbyiste voor fa kruis en si bemol, en subtiele regentes van haar eigen stukje wereld – doctoreerde deze week in ‘De allerslimste mens ter wereld’. Buiten de studio ziet ze de weemoed groeien, maar ook wanneer Stockman harde noten kraakt, blijft ze zingen: ‘Uit een berg stront iets prachtigs boetseren: dat geeft me hoop.’ De 7 Hoofdzonden!

Jeroen Maris

ASTRID STOCKMAN «Ik ben opgegroeid in een kleine gemeenschap, en mijn ouders en grootouders waren gelovig. Zo komt het dat ik in de kerk op mijn eerste grote muzikale openbaring liep. Als kind had ik lang gedacht dat muziek alleen maar uit een doosje kon komen: uit een radio, of uit een installatie waarin je een glimmend schijfje had gestopt. Maar op een dag ontdekte ik in de kerk dat muziek ook uit de mond van mensen kon komen – échte mensen, die hoog in de kerk op een bankje zaten. Het koor! Dat is de grote revelatie uit mijn kindertijd geweest. Zodra het mocht, sloot ik me erbij aan.

»Als kind geloofde ik heel intuïtief: ik was gehecht aan de gedachte dat er ergens over mij gewaakt werd. Dat is het comfort van religie, natuurlijk: een paar pondjes die van je schouders gehaald worden. De dingen niet alleen moeten dragen. Maar ik was niet zo bezig met de regeltjes, met de do’s-and-dont’s. Daardoor is het in mijn volwassen leven allemaal wat verwaterd, want ik zie nu in dat echt geloven meer is dan wat dingen bij elkaar shoppen die het leven lichter maken.»

HOOGMOED

STOCKMAN «Ik hou er ook niet van als mensen klein gehouden worden – en laat de katholieke kerk op dat vlak toch een fors cv hebben. Het is een kwalijke vorm van hoogmoed, vind ik, om de ander te willen kneden naar jouw verlangens. Vrijheid – kunnen zijn wie ik ben – is misschien wel het hoogste streven in mijn leven. Ik wil niet verplicht worden om mezelf te verbergen, ik wil niet aangemaand worden om een kleinere versie van mezelf te zijn.»

HUMO Is dat je ook al in je persoonlijke leven overkomen?

STOCKMAN «Ik ben lang een doorgedreven pleaser geweest: ik deed er alles aan om de ander te laten schitteren, en vergat intussen uit te spreken wie ik zélf was. Ik heb moeten leren dat ik me tegenover mezelf moet verantwoorden, níét tegenover anderen. Met vallen en opstaan is dat aan het lukken. Ik slaag er almaar beter in om mijn grenzen aan te duiden, en wie ik ben en wat ik doe niet aan de verwachtingen van anderen aan te passen. En wanneer het toch nog gebeurt dat iemand nadrukkelijk over mijn grenzen wil stappen, voelt dat heel invasief. (Ferm) Mensen mogen écht niet bepalen wie de ander is, of zou moeten zijn.»

HUMO Wie niet over zich heen wil laten lopen, heeft zelfvertrouwen nodig.

STOCKMAN «Liefde voor jezelf, ja. Was dat in de Bijbel niet de oorspronkelijke invulling van hoogmoed? Maar ik beschouw jezelf graag zien niet als iets zondigs. Integendeel: het is levensnoodzakelijk. Het maakt je weerbaar, en het zorgt ervoor dat je de juiste keuzes maakt. En natuurlijk is er evenwicht nodig: van jezelf houden is iets anders dan jezelf adoreren. Het mag niet overhellen naar narcisme. Maar vanochtend heb ik nog eens in de spiegel gekeken, en daar zag ik toch geen sociopaat (lacht).

»Ik ben ervan overtuigd dat je in het leven het grote werk alleen doet. Je moet voor jezelf zorgen, want niemand zal dat voor jou doen. Dat klinkt misschien als een treurig uitgangspunt, maar ik vind het net heel bevrijdend. De gedachte dat je je geluk uit jezelf moet peuteren, en niet zozeer uit anderen, maakt dat geluk meteen ook veel bereikbaarder.»

HUMO Je zit nu in ‘De allerslimste mens ter wereld’. Drie jaar geleden zorgden die zeteltjes van Erik Van Looy voor je doorbraak bij het grote publiek. Je maakte er toen geen geheim van dat je je populariteit wilde inzetten voor een nobel doel: een wegwijzer zijn voor mensen naar de klassieke muziek. Hielp dat om te verhinderen dat die plotse bekendheid met je aan de haal ging?

STOCKMAN «Het hielp geweldig dat ik geen mediacarrière ambieerde. Er zijn mensen voor wie ‘De slimste mens ter wereld’ een opstapje naar een leven op het scherm is, en dat vind ik helemaal prima, maar mijn ambitie is het nooit geweest. De plek waar ik wil wonen, had ik toen al gevonden: in de muziek. Mijn deelname aan dat programma heeft me dus niet plots een raison d’être gegeven. Wel: een serie zetjes in de goeie richting, waardoor er meer deuren voor me opengingen.

»Het is een vreemde reflex van mensen: zodra ze je op televisie zien, gaan ze ervan uit dat je jezelf geweldig vindt. Maar ik vind mezelf helemaal niet zo geweldig! En ik hoop ook dat ik nooit in die val zal trappen.»

HUMO Ben je ijdel? Hoe kijk je naar je lichaam?

STOCKMAN «Als iets waarmee ik het grootste deel van de tijd vrede heb. Dat is zeker niet altijd zo geweest. Wat me enorm geholpen heeft: dat lichaam in de eerste plaats als iets functioneels benaderen – als iets wat naar behoren moet werken, en bij voorkeur gezond is. Dat is het geval: alles werkt en nergens zeurt er pijn. Ik kan lange bergwandelingen maken, of 130 kilometer fietsen, of 70 kilogram squatten. Dat koester ik allemaal, want ik heb in mijn omgeving al behoorlijk wat mensen ziek zien worden. Ik weet wat pijn kan aanrichten.

»Helemaal onthecht ben ik natuurlijk niet: uiteráárd vind ik het fijn als mensen me zeggen dat ik er goed uitzie. Maar ik hoed me ervoor om verstrikt te raken in dat soort ijdelheid. Sinds ik op het scherm kom, ben ik omringd door mooie mensen. Zo is het nu eenmaal: iedereen in dat wereldje ziet er zo góéd uit, en de norm voor een vrouwenlichaam is er een 36 – geen 38. En dan heb ik het niet over schoenmaten (lacht). Ik merk wel dat daar langzaam maar zeker verandering in komt. Toch laat ik me daar af en toe nog door meeslepen, en ben ik niet zo vriendelijk voor m’n spiegelbeeld. Maar ik slaag er telkens ook wel in om dat weer om te keren. Ik zou mezelf schuldig voelen als ik zou blijven kleven aan dat soort klein ongenoegen over mijn uiterlijk.

»Ik probeer zo ongevoelig mogelijk te zijn voor schoonheidsidealen. Niet alleen heb ik principiële problemen met standaarden die door anderen worden opgelegd, ik vind de grilligheid van die idealen ook zo vermoeiend. Eerst zijn volle, glanzende lippen de norm, dan moeten ze weer zo onopvallend mogelijk zijn. Je kont hoort klein en smal te zijn, tot het plots weer helemaal omslaat en ze voluptueus moet worden. De Kim Kardashians van deze wereld hebben het geld om zich aan elke trend aan te passen: even de chirurg bellen en ze beantwoorden weer aan het schoonheidsideaal. Maar voor een gewone sterveling is dat niet weggelegd. Ik denk: beslis voor jezelf wat je mooi vindt, en stick to it. En vooral: laat je lichaam gewoon je lichaam zijn. Er ís geen wedstrijd aan de gang. Ik vind een lichaam dat ouder wordt ook gewoon prachtig – en dus niet iets waartegen je je moet verzetten. Hoe mooi is het toch om het leven te absorberen, om de jaren met gratie te aanvaarden, en om zo gelukkig mogelijk aan de eindmeet te proberen te geraken?»

'Sinds ik op tv kom, ben ik omringd door mooie mensen. Af en toe laat ik me daardoor meeslepen: dan ben ik niet zo vriendelijk voor m'n spiegelbeeld.' Beeld Johan Jacobs
'Sinds ik op tv kom, ben ik omringd door mooie mensen. Af en toe laat ik me daardoor meeslepen: dan ben ik niet zo vriendelijk voor m'n spiegelbeeld.'Beeld Johan Jacobs

TRAAGHEID

HUMO ‘Als ik iets doe, wil ik het goed doen – en nog liever: héél goed,’ zei je in ons vorige gesprek, drie jaar geleden. Je bent ondernemend, je werkt hard, je rekt je naar hoger, mooier en beter. Als er al nonchalance in je zit, dan houd je ze goed verstopt.

STOCKMAN «En toch is ze er. Ik was het kind dat altijd haar turnzak vergat. Alleen viel dat nauwelijks op: ik haalde goeie punten, en dus concludeerde iedereen dat ik geweldig goed georganiseerd was. Maar van nature ben ik een ramp op het vlak van structuur, administratie en organisatie. Intussen is dat wel verbeterd. Omdat het moest: ik ben nu zelfstandige, en dan kun je je zaakjes maar beter op orde hebben. Ik heb ook niets met het cliché van de dromerige artiest die in z’n hoofd ver boven de boomgrens leeft, en onder hem alles laat waaien. Nee, dan spijker ik mezelf liever wat bij: ik zorg ervoor dat ik wél georganiseerd ben, ook al vloekt dat met mijn aard. Dat mijn agenda klopt, en dat er geen gaten in mijn boekhouding zitten. Al koester ik nog altijd een giftige haat tegenover Excel. Ik gun alles en iedereen z’n bestaan, maar níét dat ellendige programma. Ga weg! Laat mij toch met rust! (lacht

HUMO Je hebt het nu over de praktische besognes in een mensenleven, maar je bent ook op een ander niveau een agente van de antiluilakkenlobby: ik vind dat je heel zorgzaam omgaat met je talent. Zie je dat als een plicht?

STOCKMAN «Nee. Ik heb alles daarop ingezet, maar niet vanuit een principe, of de overtuiging dat een mens z’n talent iets verschuldigd is. Het is ruwer dan dat: de liefde was gewoon onontkoombaar. Ik had andere, meer rationele keuzes kunnen maken in mijn leven, maar ik voelde dat ik dan vroeg of laat tegen een muur zou lopen. De muziek een doos vol herinneringen laten worden die ergens op zolder met het stof zoent: dat was simpelweg geen optie.»

HUMO Maar je werkt hard. Er zijn ook mensen die gewoon op hun talent teren.

STOCKMAN «Het zal wel, maar ik maak dat onderscheid niet zo. Van iets als sport vormen concurrentie en competitie de wezenlijke kern: ben je een wielrenner, dan móét je hard zijn voor jezelf om het verschil te kunnen maken. Maar muziek draait voor mij niet om competitie. Of iemand vooral op talent teert dan wel op hard werk, maakt me dan minder uit. Wel: wordt de passie liefdevol beademd? Is het oprecht?»

HUMO In de aanloop naar ‘De allerslimste mens ter wereld’ verklaarde je dat je momenteel een nieuwsmijder bent: je hebt de actualiteit opgegeven. Met wat slechte wil zou je dat kunnen linken aan de bijbelse betekenis van traagheid.

STOCKMAN «Te weinig bekommerd zijn om de wereld, bedoel je? O nee, het tegendeel is waar. Ik ben net te gevoelig: mijn hoofd krijgt berichten over oorlog en andere rampspoed nooit vermalen tot iets abstracts. Als ik al dat nieuws over de oorlog in Oekraïne, de atoomdreiging en de energiecrisis zou toelaten, zou ik m’n bed niet meer uitkomen. Dat bedoel ik niet als overdrijving: ik moet mezelf daar echt tegen beschermen. Want wat voor zin heeft het om zwarte gedachten te laten woekeren, en versteend te wachten op een kernwapen dat al het vlees van onze botten rijt? Ik verkies de kleine naïviteit. Even m’n ogen sluiten, en hopen dat het beter gaat zodra ik ze weer open. Zo heb ik het ook gedaan tijdens de pandemie, trouwens. Het is een les die ik geleerd heb in het volwassen leven: zodra iets me dreigt te verlammen, kan ik mijn wereld beter klein maken.»

null Beeld Johan Jacobs
Beeld Johan Jacobs

GULZIGHEID

HUMO Voor sommige artiesten is de muziek een ontsnappingsroute uit het reguliere leven. Jij lijkt me vooral op zoek te zijn naar schoonheid, eerder dan naar chaos en exces.

STOCKMAN «De wilde, wijnbespatte way of life lokt natuurlijk de grootste aandacht, maar het is niet de énige in de muziekwereld. Ik ben inderdaad niet zo van de uitspatting. Er is mij altijd geleerd om matig te zijn, en ik heb nooit de behoefte gevoeld om die les overboord te gooien. Ik begrijp mensen die hun leren jekker aantrekken, de deur uitstappen en drie dagen later wakker worden op een onbekende plek, een korf avonturen rijker, maar zelf heb ik geen behoefte aan die roerigheid. Genot hangt voor mij samen met dosering.

»Dus nee, ik gebruik geen drugs, en ik drink haast nooit alcohol. Als twintiger ben ik gewoon nooit begonnen met drinken, om de simpele reden dat ik mijn stem wilde verzorgen. En dat houd ik nog altijd aan. Nu, ik drink wel enkele glazen per jaar, en dat is telkens een evenement voor wie erbij is (lacht). Ik moet nu denken aan de limoncello-tonic die een vriendin me eens voorzette. Ze had er stiekem een dúbbele van gemaakt – meer alcohol in Astrid is meer plezier met Astrid, was haar redenering. Liep dat even anders: al tijdens het drinken voelde ik de flauwte in mijn lichaam sluipen, en even later lag ik in haar zetel te snurken (lacht).

»Meer dan één glas kan mijn lichaam niet aan. Ook mentaal is er een horde waar ik mezelf liever niet over til: ik vind het onbehaaglijk als iets met me aan de haal gaat. Niet dat ik een controlefreak ben, zeker niet, maar op de totale implosie van de voorspelbaarheid zit ik toch niet te wachten.

»(Peinzend) Misschien ben ik daar wel wat coulanter in als het over muziek gaat. Die mag me wél ontvoeren. Ja, dat zal het wel zijn: ik vind de roes in muziek. Sinds de pandemie weet ik ook wát precies me altijd weer naar de notenbalken en de woorden jaagt: het is het publiek, de sensatie contact te leggen met mensen die ik niet ken, maar met wie ik heel even iets groots of net iets heel intiems deel. Geen dubbele limoncello-tonic die het daarvan haalt.»

HEBZUCHT

HUMO Sinds enige tijd ben je zelfstandige. Dan kun je het je allicht niet veroorloven om meewarig te doen over geld: je moet er zelf voor zorgen dat je bron van inkomsten niet opdroogt.

STOCKMAN «Klopt, maar op zich is er niet zo’n groot verschil met de tijd waarin ik vooral met dagcontracten werkte. Ook toen moest ik op opdrachten jagen. Zo werkt het nu eenmaal in mijn sector.

»Die sector is trouwens nog altijd gehavend. De pandemie heeft er flink ingehakt, dat hoef ik je niet uit te leggen, maar ook nu nog is alles heel onzeker. Er zijn de financiële kraters, en er is de behoedzaamheid van het publiek: mensen leggen geen agenda vol cultuur meer aan, maar beslissen last minute of ze naar een voorstelling willen. Daardoor verkopen sommige producties makkelijk uit, en andere helemaal niet – er is niet echt een peil op te trekken. De zekerheid dat een voorstelling doorgaat, is er niet meer. Dat is nieuw voor de sector, want vroeger werd er áltijd gespeeld. In het zuiden van Frankrijk stond ik ooit op het podium met een voedselvergiftiging, net als twee anderen. Backstage wachtte ons emmertje, want het was ondénkbaar dat het concert niet zou doorgaan. Die zekerheid – the show will go on – is weg sinds corona, en het is maar de vraag of ze ooit zal terugkeren. Want intussen zijn er ook een oorlog en een dreigende recessie, hè.

»Het goede nieuws: ik heb verbazend snel geleerd om het allemaal te relativeren. Als iets niet doorgaat, ga ik niet in een hoekje zitten snikken, maar zoek ik wat nieuws. En houd ik mezelf voor dat ik geen neurochirurg ben van wiens werk mensenlevens afhangen.»

HUMO Hoe belangrijk is materieel bezit voor jou?

STOCKMAN «Ik ben me ervan bewust dat geluk niet wordt meegeleverd met een dure aankoop. Toch vind ik het fijn om mezelf af en toe te belonen, met een dure handtas bijvoorbeeld. (Snel) Maar dat is dan wel een handtas die ik elke dag draag. En zo’n ding zal nooit het centrum van mijn bestaan worden. Als mijn kot afbrandt, zal ik niet gillen: ‘O nee, mijn sjakos!’

»Het plezier van iets duurs te kopen zit ’m in het uitzonderlijke ervan. Als ik de middelen had om me élke dag zo’n handtas aan te schaffen, zou het me niet langer blij maken.»

AFGUNST

STOCKMAN «Ik ben dus niet uit op overvloed, en daaruit volgt dat ik ook niet jaloers ben op wie wél veel bezit.»

HUMO Ben je vertrouwd met het gevoel iemand anders te willen zijn?

STOCKMAN (schudt het hoofd) «Als ik naar andere levens kijk, bekruipt me nooit de gedachte dat ík dat bestaan zou willen leiden. Ook niet als het een glorieus en gelukkig leven lijkt, nee. We kijken altijd zo watertandend naar mensen met succes, maar we vergeten dat er achter de luiken ook veel ellende kan zitten. Dat mensen die winnen vaak ook veel verloren hebben. Alleen is die donkerte zelden zichtbaar.

»Als je jaloers bent op iemand, betekent dat in wezen dat je gelooft dat je die persoon zou kunnen vervangen – in een job, in een relatie, in wat dan ook. Maar net daar geloof ik niet in. Als iemand een plekje gevonden heeft waar veel zon schijnt, heeft dat te maken met wie die persoon is, en wat hem of haar bijzonder maakt. En dus heb ik op dat plekje niets te zoeken. Ik hoor ergens anders thuis. Nu goed, misschien is dat wel makkelijk om te zeggen als je, zoals ik, mag doen wat je graag doet. Ik kan me voorstellen dat je, als je maar geen toegang krijgt tot je droom, wel afgunstig wordt. Maar voor mezelf houd ik het principe aan: ik hoor niet thuis in andermans schoenen. Ik wil het doen met mijn eigen geschiedenis, mijn eigen leven, mijn eigen pieken en dalen.»

ONKUISHEID

STOCKMAN «Ik kan seks niet strippen tot iets louter fysieks. Opwinding is een lege huls als er niet ook emotie bij komt kijken: ik wil me verbonden voelen. Sowieso ben ik nooit het type van de losse flodders geweest. Een café binnenlopen, daar een knappe man zien, en beslissen: met hém slaap ik vannacht… (Schudt het hoofd) Ik kan het me moeilijk voorstellen. Dat anonieme, dat jachtige, dat inwisselbare… Het zegt me niets. Maar: dat houdt geen enkel moreel oordeel in. Wie wel van impulsieve, eenmalige seks geniet, moet dat vooral doen.

»Laat ik het zo samenvatten: seks is er voor mij niet puur voor de fysieke ontlading. Daar heb je trouwens geen man voor nodig.»

HUMO Zo’n Satisfyer Pro vreet wel batterijen.

STOCKMAN (lacht) «Dat heb jíj gezegd.

»Ik ga ook niet af op het uiterlijk. Het is fijn als een man er aantrekkelijk uitziet, zeker, maar het is niet wat mij verovert. Ik wil weten of iemand intelligent is, of hij gevoel voor humor heeft, of hij zichzelf kan relativeren. Praten met een man die van een gesprek iets kan maken dat het alledaagse overstijgt: dát vind ik opwindend. Maar dat gebeurt nu eenmaal niet zo vaak.»

HUMO Sorry.

STOCKMAN (onverstoorbaar) «Mensen spreken zelden dezelfde taal. Als het dan toch lukt, als je iemand ontmoet met wie je helemaal kunt verdrinken in een gesprek, als je kwetsbaar en open kunt zijn zonder daarvoor afgestraft te worden, dan is dat prachtig. En hetzelfde geldt tussen de lakens. De verbinding vinden, niet bang hoeven te zijn om me kwetsbaar te tonen, de schaamte kunnen afwerpen: dat is erotiek voor mij.»

'Ik begrijp mensen die hun leren jekker aantrekken, de deur uitstappen en drie dagen later wakker worden op een onbekende plek, maar ik heb geen behoefte aan die roerigheid. Genot hangt voor mij samen met dosering.' Beeld Johan Jacobs
'Ik begrijp mensen die hun leren jekker aantrekken, de deur uitstappen en drie dagen later wakker worden op een onbekende plek, maar ik heb geen behoefte aan die roerigheid. Genot hangt voor mij samen met dosering.'Beeld Johan Jacobs

HUMO Laten we even opschuiven van onkuis naar onkies: wat zou ervoor zorgen dat je nóóit met me bevriend zou kunnen zijn?

STOCKMAN «Mijn harde grenzen, dus? (Denkt na) Misogynie en homofobie kan ik echt niet hebben. En ik weet het wel: je mag jezelf niet opsluiten in een echokamer waarin alleen gelijkgestemden praten. Je moet nieuwsgierig zijn naar wie niet op jou lijkt. Allemaal waar, maar het leven is al complex genoeg, en het is ook nog eens verbijsterend kort: ik heb de energie noch de tijd om er contraire wereldbeelden bij te nemen, gewoon voor de sport. Als jij vindt dat slachtoffers van een verkrachting het toch een beetje zelf gezocht hebben en dat mensen uit de queergemeenschap het recht niet hebben om gewoon zichzelf te zijn, wel, dan vind je dat, maar je valt er mij niet mee lastig.

»Ik probeer ook om de deur dicht te houden voor manipulatieve types – al is dat niet zo makkelijk als het klinkt. En ik voel me niet op mijn gemak bij mensen die heel onvoorspelbaar zijn in hun gemoed. Als ik telkens voorzichtig moet aftasten welke versie van jezelf je vandaag bent… Nee, daar heb ik simpelweg de mentale ruimte niet voor. Een relatie, van welke aard ook, is gebaat bij een zekere mate van voorspelbaarheid. Je moet weten wie je voor je hebt.»

WOEDE

STOCKMAN «En nog een laatste red flag: mensen die fundamenteel bóós door het leven lopen. Ik heb begrip voor ontgoocheling, ik snap melancholie – maar ik vind het verschrikkelijk als mensen vol vitriool zitten. (Denkt na) Als jong meisje heb ik er mezelf misschien ook wel een beetje schuldig aan gemaakt. Voelde ik me onrechtvaardig behandeld, dan sleepte ik de zurigheid te lang mee: ik bleef wrokkig. Dat is behoorlijk nutteloos, weet ik nu.»

HUMO Is boos bij jou groot, luid en heftig boos, of klein, stil en pinnig boos?

STOCKMAN «Geen van beide, geloof ik. Woede is een emotie die ik niet zo goed beheers. Ik vind het moeilijk om echt kwaad te worden. Ik kan me opwinden over kleine dingen – het verkeer, bijvoorbeeld – maar over het wezenlijke word ik zelden boos. Word ik gekwetst, dan stijft het verdriet meteen op – de woede sla ik over. Dat is niet gezond. (Denkt lang na) Ik ben van nature conflictvermijdend: dat verklaart al één en ander. En ik zei al dat ik lang een pleaser ben geweest: als mensen zichzelf als het centrum van de dingen zagen, gaf ik hun die plaats, ook als dat betekende dat ik mezelf moest opzijschuiven. Dat ik ook kwaad kan worden, mág worden, heb ik lang niet geweten.

»Nu lukt het me al beter om boos te zijn, en ik heb het gevoel dat dat me goeddoet. Dat het me weerbaarder maakt. Woede is niet iets slechts: het helpt je om narigheid uit te zweten.»

HUMO Op het podium wordt, zeker in opera’s, enige theatraliteit van je verwacht. Maar in het echte leven ben je eerder ingetogen, niet?

STOCKMAN «Het is waar: ik heb ook een heel introverte kant. Vaak mag ik in een vertolking iets heftigs uitvergroten – het radeloze, of het verliefde, of het boze. Daar ben ik dan klaar mee wanneer ik thuiskom. Dan word ik de stille versie van mezelf.»

HUMO ‘Weerloosheid brengt me op prachtige plaatsen,’ zei je me drie jaar geleden. Ik vind het nog altijd een prachtige zin.

STOCKMAN «Ik gelóóf ’m ook nog altijd. Het is maar door kwetsbaar te zijn dat je op iets wezenlijks loopt in je leven. Je kunt een muur optrekken, ja, je kunt je verbergen achter apathie, maar dan ben je jezelf aan het bestelen.»

HUMO Ik ben het nog altijd met je eens, weliswaar met één kanttekening: weerloosheid kan je ook op veel pijn en verdriet duwen.

STOCKMAN «Helemaal juist. Maar Dolly Parton had het heel schrander gezien: ‘Als je de regenboog wilt, zal je de regen erbij moeten nemen.’ En natúúrlijk doet het pijn wanneer ik door zwaar weer moet. Maar ik weet nu beter dan vroeger hoe ik daarmee moet omgaan. Door het tijd en ruimte te geven: soms is verdriet gewoon verdriet. Vroeger probeerde ik dat zo snel mogelijk te parkeren, en wilde ik meteen weer de boksring in. (Schudt het hoofd) Nu weet ik: jezelf ontdeuken kost tijd.»

HUMO Er is nog één ding dat ik wil weten: hoe komt het dat je zo van de poëzie van Jotie T’Hooft houdt? Je vermeldt die liefde – tot mijn grote vreugde, trouwens – in haast elk interview, maar die peilloze donkerte van ’m lijkt me op het eerste zicht te vloeken met jouw kranige vitaliteit.

STOCKMAN «De beeldende kunst heeft licht en donker nodig, de muziek mineur en majeur, en een mensenleven grandeur en verwoesting. De balans moet gewoon in evenwicht zijn – en bij voorkeur overhellen naar de grandeur. Bij Jotie was dat natuurlijk niet het geval: hij ging uiteindelijk ten onder aan het donker. En tóch vind ik zijn gedichten zo vitaal. Uit een berg stront boetseerde hij iets prachtigs. Ik vind dat een ontzettend hoopgevende gedachte. Wanneer in mijn leven de melancholie komt kijken, toont Jotie me telkens weer: niet alles is verloren.»

‘De allerslimste mens ter wereld’, Play4, maandag tot donderdag, 21.00

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234