De biecht van sterverdediger Toby Alderweireld: 'Ik heb nooit een puber kunnen zijn'

Verdedigen doet hij zonder fouten, en hij heeft een peperkoeken hart. Niet bepaald eigenschappen die je bij een Premier League-voetballer verwacht. Toch houdt Toby Alderweireld (27) – volgende week in België voor het Europa League-duel met Tottenham tegen AA Gent – zich overtuigend staande in ’s werelds zwaarste kampioenschap. Maar diep vanbinnen knaagt er iets. In een zeldzaam interview gunt hij Humo een blik in zijn ziel.

'Ik hou van pistolets op zondag en worstenbrood op verloren maandag. Ik mis Antwerpen en mijn familie'

Vier keer uitgevallen in dik drie maanden tijd. Voor Toby Alderweireld was het een frustrerende herfst. Het begon midden oktober: tegen West Bromwich botste hij met ploegmaat en collega-Rode Duivel Jan Vertonghen en werd hij op een draagbaar afgevoerd. Prognoses over zijn terugkeer werden slag om slinger bijgesteld. Wat aanvankelijk een klein probleem leek, werd een wekenlang mysterie.

Toby Alderweireld (lacht) «Wacht, ik leg het even uit. Onder aan de knie heb je een zenuw die helemaal tot aan je voet doorloopt. Door het contact met Jan zat die gekneld. Het voelde alsof ik verlamd was, ik kon zelfs mijn tenen niet meer bewegen. Specialisten stelden me gerust, en inderdaad: vrij snel kreeg ik terug gevoel in die tenen. Ik dacht: ‘Het komt goed.’ Maar na drie dagen kon ik nog steeds niet wandelen. Toen begon ik me zorgen te maken. Als je twee weken lang geen enkel gevoel in je been meer hebt, begin je je toch af te vragen: kómt het ooit terug? Toen dat uiteindelijk achter de rug was, heb ik twee wedstrijden kort na elkaar gespeeld. Daarna schoot er iets in mijn rug. Dat deed maar twee dagen pijn, maar het gebeurde wel vlak voor de volgende wedstrijd: die kon ik dus niet spelen. Vervolgens werd ik vlak voor de match daarop ziek. Een dag later was ik genezen, maar ik had opnieuw niet kunnen spelen.»

'Geld maakt niet alles goed. Ik kan niet 5.000 euro op tafel leggen en zeggen: 'Ik wil nú een avondje met mijn vrienden op café!''

HUMO De communicatie rond je blessures was verwarrend. Dat wekte argwaan: alsof er een ernstiger probleem verborgen werd gehouden.

Alderweireld «Dat snap ik. Bij Southampton heb ik eens een botje in m’n schouder gebroken, maar ik ben blijven spelen. Als ik voel dat ik mijn kwaliteit kan leveren, zelfs al is het maar voor 70 procent, dan zal ik spelen. Maar nu ging het echt niet. Iedereen stelde me gerust, maar niemand kon me vertellen wanneer ik weer kon spelen. Dat was vervelend, ook voor de communicatie naar de buitenwereld.»

HUMO Een wissel in de blessuretijd eind vorig seizoen niet meegerekend, waren het je eerste gemiste minuten bij Tottenham, in anderhalf jaar tijd.

Alderweireld «Alle pech kreeg ik in één keer over me heen. Er kwam ook net een mooie periode aan: we moesten naar Arsenal en Chelsea. Ik heb wedstrijden met de Rode Duivels gemist, en met Tottenham een resem duels in de Champions League – uitgerekend datgene waarvoor ik vorig seizoen zo hard had gewerkt. Heel frustrerend.»

HUMO Toch was 2016 een uitstekend jaar voor jou. In mei riepen de supporters van Tottenham je uit tot beste speler van het seizoen, de lezers van Match of the Day vonden je de beste verdediger van 2016, en de UEFA nomineerde je – net als Kevin De Bruyne en Yannick Carrasco – voor het team van het jaar.

Alderweireld «Mijn werk is altijd wat onder de radar gebleven. Ik ben geen scorende De Bruyne of een flitsende Carrasco: ik ben de man van het opruimwerk. Het is wel prettig dat dat nu wordt geapprecieerd, maar meestal ben ik blij dat de aandacht naar anderen gaat, zodat ik gewoon mijn job kan doen.»

'Zodra je arrogant begint te worden en denkt dat je echt goed bent, maak je fouten.'

HUMO Vorig seizoen maakte je negen overtredingen, gemiddeld één per vier wedstrijden. En op het EK één in vier duels. Onwaarschijnlijk weinig voor een centrumverdediger.

Alderweireld «Dat heb ik van mijn periode bij Ajax (van 2008 tot 2013, red.). Mijn kracht zit in mijn positiespel: ik probeer situaties zo goed mogelijk te lezen, zodat ik niet aan de noodrem moet trekken. Als ik voor de bal ga, weet ik bijna altijd zeker dat ik hem heb.»

HUMO Bij je vorige club, Southampton, speelde je in de op één na beste verdediging uit de Premier League. Je kwam naar Tottenham, dat vervolgens het seizoen afsloot met de beste defensie, terwijl het voordien massa’s goals slikte.

Alderweireld (lacht) «Onlangs kwam er een nieuwe statistiek uit: in mijn zeven seizoenen als profvoetballer heb ik vijf keer in de beste verdediging van het kampioenschap gespeeld. De andere twee seizoenen stond ik in de op één na beste verdediging. Dat heeft natuurlijk niet alleen met mij te maken, maar ik zal er wel een klein aandeel in gehad hebben. Dat maakt me wel blij.

»Overal waar ik na Ajax kwam, heb ik mijn niveau kunnen opkrikken. Zelfs bij Atlético, waar ik mijn bijdrage heb geleverd om de titel te pakken en de Champions League-finale te bereiken. Ik speelde niet altijd, want Godín en Miranda vormden een fantastisch duo, ze waren al jaren op elkaar ingespeeld. Mijn zelfvertrouwen leed daaronder, ja. Maar als ik speelde, deed ik het goed. Daardoor wist ik: ik kan dat niveau aan. Na dat seizoen stond ik voor de keuze: bij Atlético blijven, rustig mijn loon opstrijken en mijn kansen afwachten. Of voor het moeilijkere alternatief gaan en voor Southampton en de Premier League kiezen.»

HUMO Móéilijker?

Alderweireld «Southampton was een risico: stel dat het mislukte, welke stap kon ik dan nog zetten? Het was veiliger geweest om rustig achter Miranda en Godín te blijven wachten. Het zou niet eens een schande geweest zijn.»

HUMO Wat heb je bij Atlético geleerd?

Alderweireld «De liefde voor de clean sheet: geen tegendoelpunt pakken. Niet te veel risico’s nemen. Klinisch efficiënt zijn in de 16 meter. Een winnaarsmentaliteit tonen. Bij Atlético heb ik de kneepjes van het vak geleerd. Zonder die stap was ik niet de Toby geweest die ik nu bij Tottenham ben. Mijn meerwaarde is dat ik ook comfortabel ben aan de bal: als ik word ingespeeld, weet ik wat ik moet doen. Onze coach (Mauricio Pochettino, red.) legt veel nadruk op de opbouw van achteruit, op hoog druk zetten en verdedigen met ruimte in de rug. Precies wat je bij Ajax leert. Daarom voelen Jan (Vertonghen, net als Alderweireld ex-Ajax, red.) en ik ons hier zo comfortabel, zelfs tegen snelle spitsen. Tegen Manchester City stond ik tegen Agüero opgesteld, met 50 meter in m’n rug: dan moet je wel weten wat je moet doen.»

HUMO Twijfel je soms aan jezelf?

Alderweireld «Ik twijfel áltijd. Ik vind me niet de beste verdediger ter wereld en je zult me dat ook nooit horen zeggen. Zodra je arrogant begint te worden en denkt dat je echt goed bent, maak je fouten. Door hard te werken ben ik geraakt waar ik nu sta. Ik ben geen Dele Alli (ploegmaat bij Tottenham, red.), die heeft iets wat anderen niet hebben. Ik niet. Al bij Germinal Beerschot was ik niet de beste, maar dat was net mijn drive: het heeft me gedwongen om het spelletje beter te leren begrijpen.»

HUMO Geniet je wel?

Alderweireld «Praat met topsporters en ze zullen je allemaal zeggen dat ze pas achteraf genieten, en zelden op het moment zelf. Bij mij is het net zo. Na een fantastisch seizoen met Tottenham lag ik met de Rode Duivels uit het EK tegen Wales. Misschien zal ik op het einde van mijn carrière kunnen zeggen: 2016 was een topjaar. Maar wat nu blijft, is de slechte nasmaak van die wedstrijd tegen Wales.»

HUMO In jullie openingswedstrijd op het EK, tegen Italië, ging jij onder de bal door: 0-1 en het begin van het einde.

Alderweireld «Daar ben ik het niet helemaal mee eens. Er gebeurt enorm veel op een veld. Een speler beslist in een fractie van een seconde, waarna een andere speler ook weer een beslissing neemt. Daar wil ik het bij laten.»

HUMO Volgens Thibaut Courtois schoot Marc Wilmots tekort.

Alderweireld «Elke bondscoach heeft zijn aanpak, maar het is niet aan mij om te zeggen of die van Wilmots goed is of niet. Vergeet niet – en dan spreek ik een beetje pro Wilmots – dat hij ons van ver heeft teruggebracht. Dat lukt niet door zomaar iets te doen. Ik denk ook niet dat Thibaut het zo heeft bedoeld. Zijn emoties namen de bovenhand, zo kort na de wedstrijd, en dat siert hem: het hoort bij de geboren winnaar die hij is. Wilmots is de eerste die ons een doel heeft gegeven en het hele land achter de ploeg heeft gekregen. We waren even de nummer één van de wereld: dat heeft hij toch maar mooi voor elkaar gekregen. Het betekent misschien niet zoveel, en we hebben geen prijzen gepakt: dat weet ik ook wel. Maar we hebben ons twee keer voor een toernooi gekwalificeerd. Dat was in geen jaren nog gebeurd.»

HUMO Na het WK van 2014 eindigde ook het EK in de kwartfinales. Dan heb je geen vooruitgang geboekt, toch?

Alderweireld «Je kunt dat niet allemaal aan de coach toeschrijven. Daarom ook ben ik het niet altijd eens met de manier waarop hij op het eind is neergezet. Ondanks de blessures vind ik nog steeds dat we genoeg kwaliteit in huis hadden om Wales te verslaan. Die kwaliteit hebben we niet gebracht: dat lag aan ons, niet aan de coach.»

HUMO Volgens Thomas Meunier was er van ‘tous ensemble’ geen sprake onder de spelers.

Alderweireld «Ieder zijn mening, maar dat gevoel had ik niet. Of ik heb de signalen niet gezien. We hadden maar één doel: het EK winnen. Of toch minstens zo ver mogelijk raken. Met die coach, want een andere keuze hadden we niet. Daar zijn we niet in geslaagd.

»Achteraf is het altijd makkelijk om vooral het negatieve te zien, maar die 0-3 uit tegen Kroatië: dat was toch fantastisch? Ik snap de teleurstelling na het EK, maar ik vind niet dat wij nu als zondebokken door het leven moeten.»

HUMO Met Roberto Martínez lijkt het weer de goede kant op te gaan.

Alderweireld «Hij legt andere accenten en dat werkt op dit moment. We moeten weer dingen léren, en niet denken: ‘We gaan naar een toernooi om het te winnen.’ Laten we eerst maar beter voetballen en ons kwalificeren.»

HUMO Volgende maand word je 28. Hoe kijk je terug op de al afgelegde weg?

Alderweireld «Ik ben wel trots. Ik was 15 en kwam uit een dorpje toen ik in Amsterdam ging wonen. Jouw zoon is ook 15: kun je je voorstellen dat hij naar het buitenland vertrekt, er bij een gastgezin gaat wonen, daar naar school gaat en moet presteren bij Ajax, een club met één van de beste jeugdacademies ter wereld? Ik heb daarna in Madrid gewoond, en nu in Londen. Allemaal grootsteden waar ik heb moeten leren overleven.»

HUMO Overleven?

Alderweireld «Mensen zien alleen maar je wedstrijden, en niet de offers die je brengt. Op mijn 15de mocht ik naar Ajax, maar na drie maanden kwam de man met de hamer. Mijn moeder liet haar moederhart spreken: ‘Kom maar terug naar huis.’ Maar mijn vader, de zoon van een schippersgezin die zelf op internaat had gezeten, zei: ‘Toby, wat er ook gebeurt, bijt op je tanden.’ Ik mocht van hem niet terugkeren. Daar heb ik hem vaak om vervloekt, maar het heeft me wel sterker gemaakt.

»Sinds mijn 15de heb ik ook geen enkel kerstfeest of Nieuwjaar met mijn familie kunnen vieren. Mijn familie zie ik zelden tot nooit. Mijn oudste broer heeft een tweeling van wie ik de peter ben: ik was er niet bij op de dag van hun geboorte, op geen enkele verjaardag. Ik mis élk speciaal moment. Na twaalf jaar begint dat te wegen.»

HUMO Worstelen veel profvoetballers daarmee, denk je?

Alderweireld «Ik ben niet de enige, dat klopt, maar ik heb het er moeilijker mee dan de meeste andere voetballers. Op vakantie gaan naar Madrid is anders dan werken in Madrid. Maar ik hou van pistolets op zondag en van worstenbrood op verloren maandag. Ik hou van België en zijn tradities, van Antwerpen, van de plekken die ik ken. Van mijn familie en van vrienden om me heen. Dát is wie ik ben. Iemand die zonder het voetbal rond de kerktoren zou zijn blijven wonen. Die ook een carrière zou hebben gehad, maar dan in een andere branche.

»Heimwee is moeilijk te definiëren. Wat is het? Ik heb vaak discussies in mijn familie omdat ik graag wil dat ze weten hoe het was voor mij: als 16-jarige stond ik op zondagavond in het station met mijn sporttas en mijn boekentas, te wachten op de laatste trein naar Amsterdam, voor een rit van twee uur naar een onbekend gezin, terwijl je eigenlijk thuis wil blijven. Het had iets van een scène uit een film: dat perron, de kou, de eenzaamheid... Natuurlijk hebben wij profvoetballers een fantastisch leven, maar geld maakt niet alles goed.»

HUMO Waar trek je je aan op?

Alderweireld «Dat ik er nog tot mijn 34ste of 35ste alles voor moet doen. Het genieten komt daarna wel. Ondertussen maken al die ervaringen me sterker. Ik kan geen Kerstmis in België vieren? Oké, dan aanvaard ik dat. Nu doe ik alles voor mijn job, maar mijn tijd komt nog.»

HUMO Weegt wat je in de plaats krijgt op tegen wat je mist?

Alderweireld «Da’s een moeilijke. (Denkt na) Misschien heb ik te veel gemist. Ik kon bijvoorbeeld nooit een puber zijn. Anderzijds hoef ik me financieel geen zorgen meer te maken. Ik zal me later niet hoeven af te vragen of ik de rekeningen kan betalen.»

'Na drie maanden bij Ajax kwam de man met de hamer langs, maar van mijn vader mocht ik niet terug naar huis: ik heb hem toen echt vervloekt'

HUMO Op het klokkenluidersplatform Football Leaks werd onthuld dat je bij Tottenham 3,1 miljoen euro per jaar verdient.

Alderweireld (onverstoorbaar) «Niet alles is te koop. Je kunt niet 5.000 euro op tafel leggen en zeggen: ‘Ik wil nú een avondje met vrienden op café.’ Voor familiefeestjes nodigen ze me niet meer uit, want ze weten dat ik toch niet kan komen. Nog een geluk dat er zoiets als FaceTime bestaat (de videotelefoniedienst van Apple, red.). Maar het blijft FaceTime, het blijft een sms’je, het is niet: bij elkaar zijn. Snap je?»

HUMO De Chinezen hoeven dus niet bij jou aan te kloppen met een lucratief voorstel?

Alderweireld (lachje) «Die vraag had ik verwacht. Weet je, ik heb er nog niet over nagedacht: het is gewoon niet aan de orde. En wie ben ik om te oordelen over andere spelers? Dat zal ik nooit doen.»

HUMO Heb je ooit een carrière in België overwogen?

Alderweireld «Soms denk ik daar weleens over na. Stel: je speelt bij Anderlecht, dan ben je elke dag thuis. Maar ik zit nu op het hoogste niveau en dan wil ik dat zo lang mogelijk volhouden, want dat is waar ik al die jaren zo hard voor heb gewerkt. Ik heb maar één ding in mijn hoofd: alles uit het voetbal halen.»

HUMO Omdat anders al je opofferingen voor niets zijn geweest.

Alderweireld «Voilà. Er heeft altijd een kleine vechter in mij gezeten. Ook als het niet goed ging – als kleine jongen bij GBA heb ik eens een jaar niet gespeeld – heb ik niet opgegeven, maar altijd teruggevochten.»

HUMO Op je lichaam heb je de kathedraal van Antwerpen en de namen van je broers laten tatoeëren. Was dat een manier om je familie en je geliefde stad dicht bij je te hebben?

Alderweireld «Misschien moet je ’t ook zo bekijken: als ik altijd in Antwerpen had gewoond, dan zou mijn liefde misschien niet zo groot zijn geweest. Ons vader zei altijd: ‘Die heimwee gaat wel weg.’ Dat is ook zo: ik heb geen heimwee meer naar huis. Maar ik mis Antwerpen, daarom kom ik er ook zo graag. Dat is nooit weggegaan, ook niet na twaalf jaar, en het zal ook nooit weggaan.

»Over de namen van mijn broers op mijn borst krijg ik vaak de vraag: ‘Wat als je ruzie krijgt?’ Dat zal nooit gebeuren. Ik weet wat zij voor mij betekenen. We zien elkaar nog weinig, maar als het gebeurt, is het direct boem-boem-boem!»

HUMO Je hebt ook een spreuk staan.

Alderweireld «Each day I come closer to the home where I was born. Zelf bedacht: elke dag kom ik dichter bij het moment dat ik naar huis terugkeer. Het is de samenvatting van mijn levensverhaal.»

HUMO Wat is het geheim achter die fresco uit de Sixtijnse kapel op je lijf?

Alderweireld «Ik ben gelovig, op mijn manier. Meer wil ik er niet over zeggen. Hoe beeld je God af? Dat gaat niet. Door te brainstormen met mijn tatoeëerder zijn we bij dat kruis van Michelangelo uitgekomen. Ik kon me erin vinden, én ik vond het mooi.»

'Zonder het voetbal zou ik rond de kerktoren zijn blijven wonen.'


Jaren zonder Toby

HUMO Weet je al wat je na je voetbalcarrière gaat doen?

Alderweireld «Normaal gezien kan ik nog een paar jaar op het hoogste niveau meedraaien, en daar concentreer ik me nu 100 procent op. Maar daarna zal ik meer kiezen voor mezelf en mijn familie. Stel dat ik nog zes jaar voetbal, dan hebben ze mij twintig jaar moeten missen. Mijn moeder ziet me hooguit een keer of zeven per jaar.»

HUMO Bel je haar nog altijd na een wedstrijd?

Alderweireld «Niet alleen ons moeder, vaak ook ons vader. Mijn jongste broer, die nog bij m’n moeder woont, hoor ik ook altijd.

»Mijn moeder heeft me als kind overal naartoe gereden. Naar elke training, vijf tot zes keer per week. Ze deed mijn was, poetste mijn schoenen, álles deed ze. We gingen nooit op vakantie, of hoogstens eens naar de Ardennen, want het voetbalseizoen begon al vroeg. Er zijn waarschijnlijk wel meer ouders die dat allemaal doen, maar ik apprecieer het enorm.

»De ouders van mijn vader waren schippers. Zijn zus en haar zoon – mijn neef dus – hebben nog altijd een schip. Mijn andere grootouders hebben altijd op ’t Eilandje gewoond, en nu wonen ze boven ons moeder, in Merksem. Van hen heb ik mijn gehechtheid aan de kerktoren, aan het bekende.»

HUMO Als je carrière erop zit, keer je terug naar Antwerpen. Daar bestaat geen twijfel over.

Alderweireld «Misschien brengt mijn carrière me eerst nog ergens anders. Maar ik kijk er enorm naar uit om terug in de buurt van Antwerpen te kunnen wonen. En wat ik dan zal doen om me bezig te houden, zie ik wel. Ik zou jonge spelertjes kunnen trainen, louter voor het plezier. Hen helpen, omdat je weet wat het was toen je zelf klein was.»

HUMO Gekke vraag misschien, maar heb je politieke ambities?

Alderweireld «Mmm... Ik wil later zeker iets doen waarmee ik mensen kan helpen die het moeilijker hebben. Of iets voor de jongeren op de speelpleintjes. In ieder geval iets waarbij ik de samenleving wat kan teruggeven. Ik heb daar met mijn vader – die ook mijn zaakwaarnemer is en mijn financiën beheert – al filosofische gesprekken over gevoerd. Over goede doelen, bijvoorbeeld. Ergens ambassadeur van worden maar nooit je gezicht laten zien: dat vind ik hypocriet. Voor je imago is dat waarschijnlijk goed, maar ik wil mijn ziel kunnen leggen in iets waar ik een band mee heb. Bij voorkeur iets lokaals, dus niet het grote, de wereld reddende project. En zeker niets in de politiek: ik denk dat ik daar te eerlijk voor ben (lacht).»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234