De onnodige angst van Europa: 'Afrika doet het op heel veel vlakken gewoon goed'

Hot town, summer in the city: ook bij de VRT, waar de nieuwsdienst dan traditioneel een versnelling lager schakelt. Maar dat is geen reden tot ongerustheid: in plaats van ‘De afspraak’ programmeert Canvas volgende week ‘Sahara’, een uitstekende reportagereeks van de Nederlandse Afrikacorrespondent Bram Vermeulen.

BRAM VERMEULEN «Sinds ik weer in Afrika werkte, kwam ik vaak in de Sahara terecht, omdat het dag in, dag uit over migratie gaat. Jullie regering is er zelfs over gevallen. Toen kreette men ook weer over ‘open grenzen’, maar ik heb de voorbije jaren gemerkt dat Europa’s grenzen niet openstaan, we hebben ze gewoon verplaatst, tot diep in de Sahara.

»In Mauritanië ben ik op patrouille gegaan met de Spaanse kustwacht. Vanuit dat land vertrokken in 2006 heel wat vluchtelingen naar de Canarische Eilanden. Sindsdien is de Guardia Civil er met drones en boten actief, en dat geldt als het succesmodel voor heel Europa: ‘Hou ze zo ver mogelijk weg.’ Een idiote toestand, want de Spanjaarden hebben sinds 2008 nul migranten onderschept: de routes zijn verlegd.

»Dan stelt zich de vraag: ‘Wat hebben die Spanjaarden er nog te zoeken?’ De Afrikanen zelf zullen zeggen: ‘De oude koloniale mogendheden zijn terug.’ De Fransen zitten overal in Mali, maar het is er onveiliger dan ooit. Ze zitten trouwens ook in Tsjaad, en in Niger zitten Duitse en Italiaanse troepen. In Soedan betalen we 100 miljoen aan militaire machthebbers die net met brutaal geweld een volksopstand hebben neergeslagen.»

HUMO Wij zijn opgegroeid met een sprookjesachtig beeld van de Sahara: bedoeïenen, kamelen en eindeloze zandduinen. Heb je dat beeld moeten bijstellen?

VERMEULEN «Die idylle bestaat nog, hoor. Maar de wereld is veranderd: ze valt uiteen in groene zones die veilig zijn en rode zones waar ontwikkelingswerkers, diplomaten en journalisten niet meer doordringen. De Sahara is zo’n rode zone. Het was vroeger het werkterrein van ontwikkelingshelpers die scholen bouwden en waterputten groeven. Tegenwoordig denken we alleen nog in termen van veiligheid en wordt migratie in één adem genoemd met terrorisme. De ontwikkelingswerkers zijn vervangen door drones en mannen met geweren.»

HUMO De Singaporese diplomaat Kishore Mahbubani verwijt Europa dat ze de werkelijke uitdagingen niet aangaat: als Europa niet snel jobs exporteert naar Afrika, zal Afrika Afrikanen exporteren naar Europa.

VERMEULEN «Ik pas voor zulk doemdenken. 99 procent van de Afrikanen is met iets anders bezig dan Europa. De meeste migratie verloopt binnen het continent, van het platteland naar de stad. Bovendien zijn veel Afrikanen hun eigen land beter aan het maken: kijk naar het volksprotest in Soedan. Daarnaast doet Afrika het op heel veel vlakken ook gewoon goed. Voor het eerst in decennia is er nergens in Afrika een oorlog aan de gang, en veel landen zijn aan een ongelofelijke economische inhaalbeweging bezig. We wilden heel graag dat Afrika zichzelf ontwikkelde. Nu dat lukt, krijgen we schrik en bouwen we hoge hekken.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234