De voetbalbijbel volgens Manchester United-trainer José Mourinho

José Mourinho is eventjes een tevreden man: met Manchester United heeft hij een paar mooie aankopen – Lukaku! Matic! – kunnen doen vóór de Neymar-gekte toesloeg, en de ploeg staat aan de leiding in de Premier League. Het bestuur mag plaats vrijmaken in de prijzenkast, want Mourinho voorspelt een interessant seizoen: ‘Eindelijk spelen we zoals we willen.’

'Goed spelen én winnen, dat is de perfectie. En anders moet je winnen met de kwaliteiten die je hebt'

Op een antieke sofa boven aan de elegante trap in Carlton House Terrace, in de meest aristocratische wijk van Londen, ziet José Mourinho er bijna net zo vorstelijk uit als de omgeving. Manchester United is topfavoriet in de Premier League en alles lijkt eindelijk rustig in zijn koninkrijk. Te rustig, suggereert hij met een duivelse glimlach. ‘Ik hou er niet van als de zee kalm is.’

José Mourinho «Ik hou ervan mezelf onder druk te zetten: dan neem ik mijn horloge en draai ik de wijzers vooruit. Het is nu halfdrie. Stel dat ik om drie uur ergens moet zijn, dan doe ik alsof het tien voor drie is. Ik doe dat ook in mijn werk. Ik spoel de tijd vooruit.

»Een beetje druk is goed. De manier waarop mensen nu over mijn team praten – ‘Ze zullen alles winnen!’ – vind ik maar niks. Het is ook voorbarig. Niets voor mij.»

Mourinho’s carrière lijkt zelf een race tegen de klok. In de voetbalwereld gaat het tegenwoordig over langetermijnfilosofieën en vijfjarenplannen, maar Mourinho’s aanpak draait om die 90 minuten. Elke wedstrijd is een bouwsteentje in zijn voetbalseizoen, en elk seizoen is niets minder dan een race om zoveel mogelijk trofeeën te winnen.

Het moet gezegd: Mourinho behaalt resultaten. Hij wint bekers en landstitels – bij Porto, Chelsea, Inter Milaan, Real Madrid, opnieuw Chelsea en nu Manchester United – en hij vertrekt weer. Bij Porto en Inter stapte hij op het hoogtepunt op. Andere keren, bijvoorbeeld toen na het succes in de Premier League bij Chelsea een alarmerende snoekduik volgde, vertrok hij in tumultueuze omstandigheden. Zijn zinspelingen dat hij langer bij United wil blijven dan bij zijn vorige clubs, worden sceptisch ontvangen – onterecht, vindt hij.

Mourinho «Als mensen zo reageren omdat ik mijn koffers pak als ik iets gewonnen heb, dan moet ik dat accepteren, omdat ik dat in mijn carrière ook heb gedaan. Als ik de Champions League win, zoals bij Porto of bij Inter, dan ben ik weg. Ook Real Madrid wilde dat ik bleef. De enige club die me ooit heeft ontslagen, is Chelsea – na twee titels.

»Ik denk niet dat ik een kortetermijndenker ben. Ik bereid clubs voor op hun succes, en als ik wegga, komt de nieuwe coach bij een topclub terecht. Als je een jaar of twee bij een club werkt en er een structuur op poten zet die zonder jou nog succesvoller is dan met jou, dan is dat geen aanpak op korte termijn. Dat is langetermijndenken.»

Bedoelt hij Real Madrid, dat drie Spaanse bekers heeft gewonnen in de vier seizoenen na zijn vertrek?

Mourinho «Ja. Korte termijn is: tien of twintig jaar bij dezelfde club werken en bij je vertrek de club voorbereiden op… Wat is het tegenovergestelde van succes? Juist, mislukken (trekt een vies gezicht). Dat is een kortetermijncoach.»

Een intrigerende gedachte. Bedoelt hij Arsène Wenger, wiens nalatenschap er voor zijn opvolger bij Arsenal steeds minder interessant uitziet naarmate hij langer blijft? Of Sir Alex Ferguson? Na zijn 26 jaar op Old Trafford volgden vier moeizame seizoenen. Dat is onwaarschijnlijk, want Mourinho – die in 2016 het roer overnam – klaagt vooral over beslissingen die genomen zijn in de drie jaar na Fergusons bewind.

Zijn eerste seizoen als manager van United was moordend. Ze wonnen wel de UEFA Europa League, maar eindigden zesde in de Premier League, met maar 54 doelpunten in 38 wedstrijden. Het nieuwe seizoen is veel beter begonnen. Nemanja Matic heeft het middenveld weer zelfvertrouwen gegeven en doet Paul Pogba schitteren, Romelu Lukaku vindt makkelijk de weg naar het doel en ook de anderen lijken te wennen aan Mourinho’s strenge aanpak. Een nieuwe contractverlenging hangt in de lucht, gaat het gerucht.

Mourinho «Daar ben ik niet mee bezig. Ik heb geen contract nodig om tot het uiterste te gaan. Het is waar, ik heb vroeger altijd gezegd dat ik in de grootste voetballanden en bij de beste clubs wilde coachen. Toen ik in 2004 naar Chelsea ging, dacht ik niet dat ik er twintig jaar zou blijven. En toen ik naar Italië ging, had ik Spanje al in mijn achterhoofd.

»Als je me nu vraagt of ik naar Frankrijk of Duitsland zou willen, zou ik antwoorden: ‘Waarom niet?’ Maar nu zit ik in een andere fase van mijn carrière, en voetbal in Engeland is mijn passie. Het gaat erom het meest uitdagende project te vinden. Nu is het geweldig bij United omdat de club een nieuwe fase doormaakt. Opnieuw successen boeken is een uitdaging voor de club, en dat is iets waar ik van geniet.»

Hij is tevreden over de transfers van Manchester United van afgelopen zomer. Al had hij er wel graag Gareth Bale of Ivan Perisic bij gehad, ervaren spelers die via de flanken snel het vijandelijke doelgebied kunnen binnendringen.

Mourinho «We hebben het slim gespeeld op de transfermarkt. We voelden aan dat er iets stond te gebeuren, en dat de verhoudingen ingrijpend zouden veranderen. Meestal zijn de spelers aan het eind van de zomer minder duur, maar na de transfer van Neymar (door Barcelona voor 222 miljoen euro verkocht aan Paris Saint-Germain, red.), veranderde alles. Op 31 augustus zou Lukaku 165 miljoen waard geweest zijn, Matic 60 of 70 miljoen euro. En als Pogba nog steeds de duurste transfer in de voetbalgeschiedenis geweest zou zijn, dan zou Philippe Countinho (spelverdeler van Liverpool, red.) nu in Barcelona spelen voor 110 miljoen euro.

»Spelers die vroeger 20 miljoen euro moesten kosten, zijn nu 40 miljoen euro waard. En wie 40 miljoen kostte, heeft nu een prijskaartje van 60 miljoen. Voor Lukaku en Matic hadden we nu zeker 210 of 220 miljoen euro moeten betalen. Maar omdat we de deals vroeg in de zomer konden sluiten, konden we ze veel goedkoper binnenhalen.»

Ik herinner hem aan iets wat hij zei na het winnen van de Europa League tegen Ajax. Toen verdedigde hij de middelmatige prestatie van zijn team door te zeggen dat ‘er veel dichters zijn in de voetbalwereld, maar dichters winnen geen bekers’. Is er bij een club als United, die trots is op zijn tradities, niet de eis om te winnen met stijl?

Mourinho «Goed spelen én winnen, dat is de perfectie. Maar als je die perfectie niet bereikt, kun je je niet verschuilen achter je prachtige spel en tegelijk niets winnen. Je moet altijd voor winst gaan – en winnen met de kwaliteiten die je hebt. Dat is wat ik daarmee bedoelde.

»Als je de kwaliteit van ons spel van het vorige seizoen vergelijkt met dit seizoen, zie je meteen dat dit is wat we willen. Maar het vorige seizoen lukte het niet, en dan moet je je tegenstander zien te verslaan met de kwaliteiten die je hebt. In de Europa Leaguefinale speelden we tegen een Ajax dat daar geen antwoord op vond. Dat is het pragmatisme van voetbal.»

Is dat een verwijzing naar Pep Guardiola (Manchester City), Jürgen Klopp (Liverpool) of Mauricio Pochettino (Tottenham Hotspur), die vorig seizoen werden geprezen om hun mooie voetbal, maar met lege handen achterbleven?

Mourinho «Laten we eerlijk en objectief zijn. Welke van de jongste drie kampioenen in de Premier League – Chelsea onder mij, Leicester met Ranieri en Chelsea met Conte – was het meest aanvallend? Wie speelde kwaliteitsvoetbal? Mijn team. Maar dat zegt niemand.»

© The Sunday Times

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234