null Beeld

De Wonderjaren van Kendrick Lamar: 'Ik was pas 8 en ik had al twee moorden gezien'

Kendrick Lamar heeft een serieuze weg afgelegd: van de straten van Compton, waar de kogels hem soms om de oren floten, tot de hoogste regionen van het rapperswereldje.

Een druilerige zondagochtend in Compton, Californië. Een zwarte Mercedes-terreinwagen komt de parking van het plaatselijke hamburgerrestaurant opgereden. Achter het stuur: de 27-jarige Kendrick Lamar, misschien wel de meest getalenteerde rapper van zijn generatie. Een half dozijn kerels uit de buurt wacht hem op. Ze luisteren naar namen als L, Turtle en G-Weed. ‘Ik ben opgegroeid met deze cats,’ zegt Lamar, en hij knikt naar Mingo, een local uit Compton die haast dezelfde omvang heeft als de truck waarin hij is komen aanrijden. Lamar: ‘Ik hoef geen bodyguard in te huren. Kijk hoe fucking fors hij is!’

'Ik had naar de universiteit kunnen gaan. Ik had móéten gaan. Ergens speel ik nog steeds met het idee. Het is nooit te laat.'

Het burgerrestaurant, Tam’s, is een bekende lokale plek, die berucht werd toen Suge Knight (producer en oprichter van Death Row Records, red.) er twee kerels van hun sokken reed op de parking. Eén van hen overleefde het incident niet. ‘Homie died right here,’ wijdt G-Weed uit, en hij wijst naar een donkere vlek op het asfalt. ‘De veiligheidscamera zag het allemaal gebeuren. Ze zijn er nu een zaak van aan het maken.’

Lamars jeugd speelde zich zes straten hier vandaan af, in een klein blauw huis met drie slaapkamers. Aan de andere kant van de straat ligt de Louisiana Fried Chicken, waar hij altijd een menu met frieten en limonade ging halen. Iets verder ligt de Rite Aid, waar hij melk ging kopen voor z’n broertjes. Ook bij Tam’s hing hij vaak rond.

Kendrick Lamar «Hier heb ik mijn tweede moord gezien. Ik was pas 8 en liep van school naar huis. Die kerel stond aan de drive-thru z’n eten te bestellen toen er een andere gast kwam aangelopen. Twee knallen en hij was er geweest.»

Zijn eerste moord zag hij op z’n 5de, toen een piepjonge drugsdealer neergeknald werd aan zijn woningblok: ‘Daarna raak je het gewoon.’


Airco voor Kendrick

Het is al bijna middag, maar voor Lamar is de dag net begonnen. De avond voordien heeft hij tot laat zitten werken. Hij gaat onopvallend gekleed in een grijze hoodie, een bruine joggingbroek en witte sokken met zwarte slippers, maar wordt toch herkend door een oudere dame die in de rij bij Tam’s staat te wachten. Ze maakt handig van zijn aanwezigheid gebruik om haar beklag te doen over de hitte: ‘Jullie moeten de airco aanzetten. Kendrick Lamar is hier!’

Lamar mag dan wel een tweevoudige Grammy-winnaar zijn, met een platina debuut geproducet door Dr. Dre, en fans als Kanye West en Taylor Swift; hier bij Tam’s is hij ook gewoon Kendrick Duckworth, zoon van Paula en Kenny. Binnen krijgt hij een knuffel van een vrouw van middelbare leeftijd die net uit de kerkdienst komt. Voor een andere vrouw die een karretje voortduwt – hij kent haar als een ongevaarlijke crackverslaafde – betaalt hij de lunch: ‘Vroeger zat ze weleens achter ons aan met stokken en zo.’ Buiten komt een oude man in een elektrische rolstoel aangesjeesd om zich voor te stellen. Hij is in Compton komen wonen in 1951, toen er nog vooral blanken woonden. ‘Toen hadden we de vetste auto’s van heel LA,’ zegt hij.

Op zijn doorbraakplaat uit 2012, ‘good kid, m.A.A.d. City’, deed Lamar de kroniek van deze buurt uit de doeken. Het was een conceptalbum over volwassen worden, met cinematografische precisie verteld door iemand die nog jong genoeg is om zich elk detail te herinneren. Zoals in: ‘Me and my niggas four deep in a white Toyota / A quarter tank of gas, one pistol, one orange soda’.

null Beeld

De ouders van Lamar verhuisden in 1984 naar deze buurt vanuit Chicago, drie jaar voor Kendrick werd geboren. Zijn vader, Kenny Duckworth, liet zich naar verluidt in met een straatbende uit South Side Chicago, genaamd de Gangster Disciples, dus kwam zijn moeder, Paula Oliver, met een ultimatum op de proppen.

Kendrick «Ze zei: ‘Ik ga niet met je naar bed als jij niet vooruit wil. We kunnen niet voor de rest van ons leven op straat hangen.’ Ze propten hun kleren in twee zwarte vuilniszakken en met 500 dollar op zak stapten ze op de trein richting Californië. Ze wilden naar San Bernardino trekken, maar mijn tante Tina woonde in Compton. Zij heeft voor hen een hotelkamer betaald tot ze op eigen benen konden staan en mijn ma een job kreeg bij McDonald’s.»

De eerste jaren sliepen ze in hun auto, in motels of – als het weer het toeliet – in het park.

Kendrick «Na een tijd hadden ze genoeg bij elkaar gespaard om hun eerste appartement te betalen. Toen kregen ze mij.»

Lamar heeft goeie herinneringen aan het Compton uit zijn kindertijd: hij en zijn vrienden karden er rond met de fiets, sprongen salto’s van het dak en slopen de huiskamer binnen als hun ouders een feestje gaven.

Paula Oliver (moeder) «Dan betrapte ik Kendrick in het midden van de dansvloer, in zijn blote bast: ‘Terug naar je kamer, jij!’»

En dan is er één van zijn vroegste herinneringen: de namiddag van 29 april 1992, de eerste dag van de rellen in South Central. Kendrick was 4.

Kendrick «Ik herinner me dat ik met mijn pa rondreed en overal motherfuckers zag rondrennen. Er was ook rook. Pa stopte, liep een bandencentrale binnen en kwam naar buiten met vier autobanden. Ik wist dat hij die niet had gekocht, dus dacht ik: ‘Wat is hier aan de hand?’»

Kenny Duckworth (vader) «Iedereen pakte toen dingen. Zo ging het nu eenmaal tijdens de rellen.»

Kendrick «Toen kwamen we thuis en hoorde ik hem met mijn ooms bespreken wat voor shit ze nog allemaal wilden scoren. Ik dacht dat ze gewoon aan het stelen waren, tot ik wat later naar het nieuws zat te kijken en over Rodney King hoorde. Ik zei tegen mijn ma: ‘Dus de politie heeft een zwarte man in mekaar geslagen en nu is iedereen kwaad? Oké, nu snap ik het.’»


Beluister 'good kid, m.A.A.d city' integraal:

undefined


Voedselbonnen

We zitten al een tijdje op de patio als Lamar opeens iemand herkent aan de bushalte: ‘Matt Jeezy! What up, bro?’ En dan tegen ons: ‘Da’s een maat, iemand uit mijn dichtste vriendenkring.’ Lamar heeft een paar van die vrienden die hij al z’n hele leven kent. Maar vaak vindt hij het ook prima in z’n eentje.

Paula «Hij was altijd een beetje een eenzaat.»

Kendrick (knikt) «Ik zat altijd in de hoek van de kamer toe te kijken.»

Kendrick heeft twee jongere broers en een zusje, maar tot zijn 7de was hij enig kind. Hij was zo vroegrijp dat zijn ouders hem de bijnaam Man-Man gaven.

Kendrick «I grew up fast as fuck. Mijn moeder wandelde vroeger met me van school naar huis – een auto hadden we niet – en dan praatten we het hele eind.»

Paula «Dan hoorde hij me uit over het federale woonproject Section 8, dus legde ik hem dat uit. I was keeping it real.»

Het gezin Duckworth wist te overleven op sociale bijstand en voedselbonnen. Paula had een bijverdienste als kapster – 20 dollar per gekapt hoofd. Kenny had een job bij Kentucky Fried Chicken.

Kendrick «Maar op een gegeven moment kreeg ik in de gaten dat er iets niet in de haak was met zijn werkuren.»

Pas later begreep Kendrick dat zijn vader waarschijnlijk ook op straat z’n geld verdiende. Maar tot op vandaag heeft hij het er nooit met hem over gehad.

Kendrick «Ze wilden me mijn kinderlijke onschuld niet afnemen. Dat stel ik op prijs. Ik weet niet met wat voor demonen hij toen zat, maar ik wil het er niet over hebben.»

Kenny «Ik laat die slechte periode liever rusten. Ik heb toen gedaan wat ik moest doen.»


Rapper met een stotter

Iedereen kent dé jeugdanekdote van Tom Petty: de 10-jarige Tom zag Elvis een film opnemen in de buurt van zijn thuisstad in Florida. Hij wierp één blik op de Cadillac en de meisjes en besliste there & then dat-ie een rockster zou worden. Ook Lamar heeft zo’n verhaal, alleen gaat het bij hem over hoe hij als 8-jarig jongetje op de schouders van zijn vader aan het winkelcomplex Compton Swap Meet zat, terwijl Dr. Dre en 2Pac er hun videoclip voor ‘California Love’ filmden.


Bekijk de video voor 'California Love':

undefined

Kendrick «Ik geloof dat ze in een witte Bentley zaten (in werkelijkheid was het een zwarte, red.). Rond hen reden een hoop zwaantjes om het verkeer te regelen, maar één van hen botste bijna tegen de wagen aan, waarop Pac ging rechtstaan in de passagierszetel: ‘Yo, what the fuck!’ (lacht) Een beetje zitten brullen tegen de politie, net als in zijn songs. Precies wat wij ook wilden.»

Het stond niet bepaald in de sterren geschreven dat Kendrick een rapper zou worden. Tot een eind in de middelbare school stotterde hij. ‘Alleen bij bepaalde woorden,’ verduidelijkt hij. ‘Het gebeurde als ik opgewonden was of in de nesten zat.’ Hij hield van basketbal – hij was klein, maar snel – en droomde ervan het te maken bij de NBA. Maar toen hij 12 was, leerde een leraar Engels genaamd mister Inge hem poëzie kennen – rijmen, metaforen, woordspelingen. Hij was op slag verliefd.

Kendrick «Je kon al je gevoelens kwijt op een stuk papier, op een manier die betekenis had voor jou. Daar hield ik wel van.»

Thuis begon Lamar aan één stuk door te schrijven.

undefined

'Ik had Kendrick nog nooit scheldwoorden horen gebruiken, tot ik op één van zijn rapteksten botste. Daarin klonk het de hele tijd van 'fuck you' en 'dick'. Ik dacht: 'Oh my God, Kendrick vloekt!' Mama Paula

Kenny «We vroegen ons altijd af wat hij met al dat papier deed. Ik dacht dat hij z’n huiswerk maakte. Wist ik veel dat hij songteksten schreef.»

Paula «Ik had hem nog nooit scheldwoorden horen gebruiken, tot ik op één van zijn rapteksten botste. Daarin klonk het de hele tijd van ‘fuck you’ en ‘dick’. Dus ik dacht: ‘Oh my God, Kendrick vloekt!’»

Als uitstekende student flirtte hij even met het idee zich in te schrijven aan de universiteit.

Kendrick «Ik had kunnen gaan. Ik had móéten gaan. Ergens speel ik nog steeds met het idee. Het is nooit te laat.»

Maar aan de middelbare school liet Kendrick zich in met de verkeerde kerels. Op ‘good kid, m.A.A.d. City’ rapt hij over hen – zij waren het die de overvallen pleegden, inbraken en op de vlucht sloegen voor de politie. Op een keer vond zijn moeder een bebloede ziekenhuisschort op z’n kamer, een souvenir van een ritje naar de spoeddienst, waar één van zijn homies het loodje had gelegd. Een andere keer vond ze hem in foetushouding op het gazon voor het huis. Ze dacht dat hij het moeilijk had, omdat z’n oma net was gestorven.

Paula «Wist ik veel dat iemand hem net had beschoten.»

Op een avond belde de politie aan de voordeur, met de boodschap dat Lamar in een incident in de buurt verwikkeld was. In een poging hun zoon op het rechte pad te krijgen, schopten zijn ouders hem voor twee dagen het huis uit. ‘Heel angstaanjagend,’ noemt Lamar dat. ‘Want misschien kom je niet terug.’

undefined

null Beeld

undefined

'Gewoon omdat ik een jonge gast in basketbalshorts en een wit T-shirt was, werd ik door de politie over de motorkap van hun auto gelegd – 16 was ik'


De grootste gang

Opeens krijgt de sfeer in de buurt een deuk: een ambulance scheurt met loeiende sirene voorbij. Op straat staat een dakloze man de voorbijrijdende auto’s toe te schreeuwen. Lamar begint zich ongemakkelijk te voelen – z’n blik schiet van de ene kant naar de andere. Ik vraag hem of alles in de haak is. ‘Het is de temperatuur,’ antwoordt hij. ‘Die is wat aan het stijgen.’ Een paar minuten later roept één van z’n vrienden, die al de hele middag de straat op en neer fietst: ‘Rollers!’ Seconden later komen twee patrouillewagens van de county sheriff de hoek om. ‘Daar gaan ze,’ zegt Lamar, als de sirenes aangaan en de politiewagens wegscheuren.

Kendrick «Als tiener waren de meeste van mijn ervaringen met de politie allesbehalve optimaal. Er zaten een paar goeie kerels bij die het opnamen voor de gemeenschap. Maar dan had je er ook die uit The Valley kwamen: ze kenden me van haar noch pluim, maar gewoon omdat ik een jonge gast was en basketbalshorts en een wit T-shirt droeg, vonden ze het nodig om me over de motorkap van hun auto te leggen – 16 was ik. (Met een knikje in de richting van de straat) Daar, bij de bushalte. Zelfs al gaat het om een probleemjongere, dan nog heb je niet het recht om een minderjarige tegen de grond te gooien of met je pistool te bedreigen.»

null Beeld

Twee keer kreeg Kendrick een politiepistool onder z’n neus geduwd. De eerste keer was hij 17. Hij was door Compton aan het cruisen met zijn vriend Moose, toen een agent hun opvallende groene Camaro in de gaten kreeg en hen deed stoppen. Omdat Moose z’n rijbewijs niet snel genoeg kon vinden, trok de agent zijn wapen.

Kendrick «Hij zette létterlijk de loop tegen het hoofd van mijn vriend. Ik herinner me dat we in stilte wegreden, met het gevoel dat we net waren misbruikt. Mijn vriend was zo woest dat hij er tranen van in z’n ogen kreeg.»

Het verhaal achter de tweede keer is minder helder: Lamar weigert te zeggen wat z’n vrienden en hij aan het uitspoken waren. Hij wil alleen kwijt dat een agent z’n wapen trok en dat ze het op een lopen zetten. ‘We zaten fout,’ geeft hij toe. ‘Maar we waren nog kinderen. Dan ga je niet je wapen trekken.’

undefined

'De politie is de grootste gang van Californië. Daar kun je nooit tegen winnen'

Voor sommige van zijn vrienden liep het minder goed af. Op 13 juni 2007, net na middernacht, beantwoordden agenten van de LAPD een oproep over huiselijk geweld in de buurt. Ter plaatse botsten ze op Lamars goeie vriend D.T., die naar verluidt een mes van bijna 30 centimeter in z’n handen hield. Volgens het politieverslag viel D.T. de agenten aan, waarop ze het vuur openden en hem dodelijk verwondden.

Kendrick «Het hield gewoon geen steek. Het gekke was: telkens als we hoorden dat er iemand was vermoord, dan was het eerste wat we vroegen: ‘Wie heeft het gedaan? Waar moeten we zijn?’ Want dan ging het om geweld tussen gangs. Maar dit keer was het de politie, de grootste gang van Californië. Daar kun je nooit tegen winnen.»

In de song ‘HiiiPower’, uit zijn mixtape ‘Section 8.0’ uit 2011, rapte Lamar: ‘I got my finger on the motherfucking pistol / Aim it at a pig, Charlotte’s Web is going to miss you’. Het is een verontrustend zinnetje, zeker uit de mond van een rapper die het typische gangstertaaltje wel vaak aanhaalt in zijn songs, maar er zelden zelf in vervalt.

Kendrick «Ik was kwaad. Ik had het hart op de juiste plaats en toch werd ik als kind lastiggevallen. Dat begon op me te wegen. Voor je het weet, zeg je: ‘Fuck alles.’ Met dat zinnetje blies ik stoom af. Ik ben blij dat ik dat met pen en papier kon.»


The dumbest shit

Zo’n drie jaar geleden zat Lamar tv te kijken op zijn tourbus, toen hij op het nieuws het bericht hoorde dat de 17-jarige Trayvon Martin uit Florida was doodgeschoten.

undefined

'Ik kan wel lopen zeggen dat ik kwaad ben en dat ik alles haat, maar dat levert niks op, tenzij ik mezelf verander.'

Kendrick «Ik voelde een hele nieuwe woede in me opkomen. Het deed me denken aan hoe ik me destijds had gevoeld, toen ze me lastigvielen, toen ze mijn vrienden vermoordden.»

Opnieuw greep Kendrick naar zijn pen, en een uur later had hij de ruwe versie klaar van de song ‘The Blacker the Berry’: ‘Coming from the bottom of mankind / My hair is nappy, my dick is big / My nose is round and wide / You hate me, don’t you? / You hate my people / Your plan is to terminate my culture’. Maar terwijl hij zat te schrijven, dacht hij ook aan zijn eigen tijd op straat en al de dingen die hij had mispeuterd. Dus schreef hij ook een vers waarin hij zichzelf onder de loep nam. Hoe kan hij Amerika bekritiseren omdat het jonge zwarte mannen vermoordt, als jonge zwarte mannen er zélf ook zo verdomd goed in zijn? Of zoals de song het zegt: ‘Why did I weep when Trayvon Martin was in the street / When gangbanging make me kill a nigga blacker than me? / Hypocrite’.

null Beeld

undefined

Toen de song werd uitgebracht, lokte die een zondvloed aan opinies uit. Sommigen vonden dat Lamar het échte probleem negeerde, met name het systematische racisme dat er in de eerste plaats voor zorgt dat het geweld van zwart op zwart welig kan tieren. Voeg daarbij het interview in Billboard waarin hij leek te suggereren dat een deel van de verantwoordelijkheid voor slachtoffers zoals Michael Brown (de 18-jarige zwarte jongen die in Ferguson werd neergeschoten) bij de zwarten zélf gezocht moest worden. Sommige fans vonden dat hij als een rechtse apologeet klonk. Rapster Azealia Banks wond er geen doekjes om: ‘Dat is the dumbest shit die ik in tijden heb gehoord uit de mond van een zwarte.’

Kendrick «Ik ben geen idioot. Ik kén mijn geschiedenis. Daar gaat het niet om. Ik heb het over mijn persoonlijke standpunt. Ik heb het over het geweld van de gangs.»

Lamar groeide op tussen de gangs. Sommige van zijn beste vrienden zaten bij West Side Prius, die deel uitmaken van The Bloods, terwijl zijn moeder beweert dat haar broers bij de rivalen van de Compton Crips zaten. Eén van z’n ooms zat vijftien jaar in de cel voor overvallen; een andere zit nu om dezelfde reden achter de tralies. Zijn oom Tony kreeg een kogel in z’n hoofd aan een hamburgerstandje toen Kendrick nog een kleine jongen was. Maar Lamar zegt dat hij is grootgebracht met de wijsheid dat elke verandering van binnenuit komt.

Kendrick «Mijn ma zei altijd: ‘Hoelang ga je nog het slachtoffer spelen?’ Ik kan wel lopen zeggen dat ik kwaad ben en dat ik alles haat, maar dat levert niks op, tenzij ik mezelf verander. Dus maakt het niet uit hoeveel bullshit wij als gemeenschap over ons heen krijgen, ik ben sterk genoeg om ‘Fuck that’ te zeggen en mezelf en mijn eigen strijd te erkennen.»


Nul blanken

Toen Lamar in september met ‘i’ op de proppen kwam, de eerste single van zijn nieuwe plaat, wisten veel fans niet wat ervan te maken. Een scheut positieve popmuziek die een hit van The Isley Brothers samplet? Het leek een vreemde stap voor iemand als Lamar, van wie we complexere kost gewoon waren. Sommigen noemden de song melig en dreven de spot met het vrolijke refrein (‘I love myself’), dat net zo goed uit ‘Happy’ van Pharrell Williams had kunnen komen.

null Beeld

Kendrick «Ik weet dat mensen door dat refrein denken dat ik verwaand ben, maar dat is niet zo. Ik ben depressief, dát betekent het.»

undefined

'Tijdens mijn hele schooltijd, van de peuterklas tot het zesde middelbaar, zat er geen enkele blanke in mijn klas. Letterlijk núl'

We zitten in de studio in Santa Monica, waar Lamar het leeuwendeel van z’n nieuwe plaat heeft opgenomen. Hij heeft z’n baseballpet diep over z’n hoofd getrokken en praat zacht en doordacht, met lange pauzes tussen elke zin.

Kendrick «Ik heb ochtenden gehad waarop ik wakker werd en me shit voelde. Ik voelde me schuldig en kwaad en triest. Als jongen uit Compton kun je alle succes van de wereld hebben en je toch nog afvragen wat je nu eigenlijk waard bent.»


Bekijk de video voor 'i':

undefined

Lamar had ‘i’ bedoeld als een ‘Kop op!’-boodschap voor zijn vrienden achter de tralies, maar hij schreef het ook voor zichzelf, als een afweermiddel tegen zijn donkere gedachten.

Kendrick «Mijn partner Jason Estrada zei me: ‘Als jij die somberte niet te grazen neemt, dan neemt ze jou te grazen. Als je blijft mopperen en triest zijn, dan verslindt het je.’ Ik moest die plaat maken. Het is een opkikker. Het geeft me een goed gevoel.»

Lamar wijst er ook fijntjes op dat de fans die zich vol onbegrip in de haren krabben bij ‘i’, misschien eerst ook eens naar ‘u’ moeten luisteren, de tegenhanger van ‘i’. Op die vierenhalve minuut durende brok brute eerlijkheid, zit Lamar haast te snikken op een dissonante beat, terwijl hij de vloer aanveegt met zichzelf wegens zijn gebrek aan zelfverzekerdheid en hij zichzelf een ‘fucking failure’ noemt. Het is het geluid van een man die in de spiegel kijkt en haat wat hij ziet.

Kendrick «Dat was één van de moeilijkste nummers om te schrijven. Er zitten een paar gitzwarte momenten in. Al mijn onzekerheden en egoïsme en teleurstellingen. Die shit is fucking deprimerend. Maar het helpt wel. Het helpt.»

Het is niet de eerste keer dat Lamar zijn innerlijke strijd gebruikt. In ‘Swimming Pools’ (op ‘good kid, m.A.A.d. City’) had hij het over zijn gevecht met alcohol en de geschiedenis van zijn familie met verslavingen. Volgens hem maakte succes de dingen alleen maar moeilijker, niet makkelijker. Eén van zijn grootste problemen was zijn gevoel van eigenwaarde. Hij moest echt leren aanvaarden dat hij verdiende te staan waar hij stond. Deels viel dat te wijten aan het ongemak dat hij voelde als hij in de buurt van blanken was.

null Beeld

Kendrick «In alle eerlijkheid: tijdens mijn hele schooltijd, van de peuterklas tot het zesde middelbaar, zat er geen enkele blanke in mijn klas. Letterlijk núl.»

Voor hij op zijn eerste tournee vertrok, had hij amper een voet buiten Compton gezet. Toen dat eindelijk gebeurde, was de cultuurshock enorm.

Kendrick «Stel je voor dat je dat allemaal pas leert kennen op je 25ste. Plots zit je in het gezelschap van mensen met wie je niet kunt communiceren. Je spreekt niet dezelfde taal. Dat maakt je verward en onzeker. Dan ga je twijfelen: ‘Hoe ben ik hier geraakt? Waar ben ik mee bezig?’ Die cyclus moest ik snel zien te doorbreken. Tegelijk is het ook spannend, omdat je in een nieuwe omgeving zit. Je merkt dat de wereld blijft draaien, ook buiten je eigen buurt.»

In de week dat ‘good kid, m.A.A.d. City’ uitkwam, begon Lamar een dagboek bij te houden.

Kendrick «Dat idee kwam voort uit gesprekken met Dre. Hij vertelde me allerlei verhalen over zijn beginperiode en ook over hoe die zo (knipt met z’n vinger) weer voorbij is. Ik wilde niet vergeten hoe ik me voelde op het ogenblik dat mijn eerste plaat in de winkel kwam. Of op het moment dat ik daarna terugkeerde naar Compton.»

Hij pende verschillende schriften vol: ‘Er staat veel vreemde shit in. Veel tekeningen, ook.’


Kunta kinte

Terwijl ‘good kid, m.A.A.d. City’ vooral een oefening was in nostalgie, staat zijn tweede plaat, ‘To Pimp a Butterfly’ (hoes links), stevig verankerd in het heden. Op de plaat geeft Lamar zijn visie op wat het is om jong en zwart te zijn in het Amerika van vandaag. En meer bepaald: wat het is om Kendrick Lamar te zijn, navigerend tussen het grote succes, de torenhoge verwachtingen en zijn eigen twijfels.

null Beeld

Muzikaal gezien is de plaat avontuurlijk, met invloeden uit de freejazz en de funk van de seventies. Tijdens het maken luisterde Lamar naar eigen zeggen vaak naar Miles Davis en Parliament. Volgens zijn producer praat de rapper in kleuren als hij een plaat maakt: ‘Laat het paars klinken.’ Of: ‘Dat moet lichtgroen klinken.’ Maar van alle kleuren op de plaat is zwart de voornaamste.

In de songs passeert de hele Afrikaans-Amerikaanse geschiedenis, van de diaspora over de katoenvelden, van de renaissance van Harlem tot Obama. Op ‘Mortal Man’, dat deels geïnspireerd werd door zijn reis in 2014 naar Zuid-Afrika, heeft hij het over leiders: van Mandela over Martin Luther King tot Mozes. Op ‘King Kunta’, een stomp James Brown-funk, waant hij zich de slaaf Kunta Kinte (foto links) uit de seventiesserie ‘Roots’, terwijl hij rapt: ‘Everybody wanna cut the legs off him! / Black man taking no losses!’

null Beeld


Bekijk de video voor 'King Kunta':

undefined

Uiteraard hangen de drama’s van de voorbije drie jaar als een schaduw over de hele plaat: de dood van Trayvon Martin, Michael Brown, Eric Garner, Tamir Rice. Wat de titel van het album betreft, blijft Lamar liever wat op de vlakte.

Kendrick «Gewoon, het woord ‘pimp’ naast het woord ‘butterfly’ zetten: da’s toch een trip? (lacht) Voortaan zal iedereen die zinsnede kennen. Straks krijg je het aangeleerd op de schoolbanken. Dat geloof ik écht.»

En op de vraag of hij nu de pimp dan wel de butterfly is, antwoordt hij lachend: ‘Ik zou ze allebei kunnen zijn.’

Vandaag huurt Lamar een woning van drie verdiepingen samen met zijn jeugdvriendin Whitney – hij noemt haar ook weleens zijn ‘beste vriend’ – in South Bay, langs de Californische kust. Voorlopig heeft hij nog geen gekke kosten gedaan. Zijn grootste aankoop tot nu toe was een bescheiden huis in de suburbs ten oosten van LA. Hij kocht het een jaar geleden voor zijn ouders. Eerst wilde zijn moeder het niet hebben, omdat ze dan geen recht meer zouden hebben op een Section 8-woning. Kendrick moest haar geruststellen: ‘Het is oké, ma. We kunnen het betalen.’

Kenny «We hebben moeilijke tijden gekend. Maar het is zoals Drake zingt: ‘We started from the bottom, now we’re here.’»

Vertaling en bewerking: Hanne Van Tendeloo


Beluister 'To Pimp A Butterfly' integraal:

undefined

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234