Deradicaliseerder Ilyas Zarhoni: 'Eigenlijk heeft IS de strijd gewonnen'

Volgens deradicaliseerder Ilyas Zarhoni moeten we dringend ingrijpen in de gevangenissen. ‘Ze zijn broeihaarden van de radicale islam.’

Ilyas Zarhoni «Sinds ik in 2013 mijn deradicaliseringscentrum Ceapire heb opgericht, krijg ik geregeld wanhopige oproepen van gevangenisdirecteurs, advocaten en families van gedetineerden. Ex-Syriëstrijders en haatpredikers delen de cel met kleine en grote criminelen. Er zijn intussen aparte vleugels voor de gevaarlijkste extremisten, maar ze kunnen niet allemaal geïsoleerd worden. De 27 islamconsulenten in de gevangenissen weten ook niet hoe ze radicale gevangenen van antwoord moeten dienen. In de Vlaamse gevangenissen zijn twee deradicaliseringsambtenaren actief, in Wallonië geen enkele. De toestand is rampzalig.»

HUMO Waarom bent u met uw centrum begonnen?

Zarhoni «Ik merkte dat imams in het Arabisch soms andere dingen vertelden dan in het Nederlands. Zo kreeg ik aandacht voor stromingen die de islam misbruiken. In 2012 werd ik leraar islam in het secundair onderwijs. Enkele leerlingen kwamen met Sharia4Belgium in aanraking en vroegen me: ‘Meneer, Fouad Belkacem heeft toch gelijk? Alleen door de sharia te volgen kunnen we een goede moslim worden.’ Voor veel van die jongeren is dat even belangrijk als dokter of bedrijfsleider worden. En op het internet kunnen ze een radicale ideologische invulling vinden van wat moslim zijn betekent. Muziek is haram of onrein, waardoor ze niet meer naar de muziekschool gaan. Foto’s of afbeeldingen van mensen zijn ook haram, waardoor ze zich niet meer in kunst willen verdiepen.

»In 2013 bracht een leerling een tijdschrift van IS mee naar school. Hij had het online gevonden, in kleur afgedrukt en laten inbinden. Hij zei: ‘Meneer, dit is de ware islam.’ Ik wist meteen: we hebben een immens probleem.»

HUMO Hoe oud was die jongen?

Zarhoni «13 jaar. Hij zat in het buitengewoon onderwijs en had nog nooit Engelse les gekregen, maar hij had wel dat magazine gelezen en wist met stellige zekerheid: IS verkondigt de ware islam. Ik besefte op dat moment dat er niet alleen online, maar ook op straathoeken en voetbalveldjes werd gerekruteerd.

»Nu IS zijn kalifaat kwijt is, denken velen dat ze verslagen zijn. Dat is een grote vergissing, want eigenlijk hebben ze de strijd gewonnen. Ze hebben angst gezaaid en hun ideologie is overal verspreid geraakt.

»Het frustrerende is dat er geen zaligmakende oplossing is om mensen te deradicaliseren. We hebben nu onze eigen methode ontwikkeld, na bezoeken aan Engeland en de Franse banlieues en contacten met deskundigen uit het Midden-Oosten, Marokko en Tunesië. Natuurlijk spelen discriminatie en sociale achterstand een rol bij sommige jongeren, maar de meesten laten zich op sleeptouw nemen door de ideologie van IS en Al Qaeda. Zij gebruiken religie om hun ideologie te staven en komen daardoor erg overtuigend over. Wij proberen die muur bij de geradicaliseerde jongeren steen voor steen af te breken.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234