null Beeld

Dimitri Verhulst - De zomer hou je ook niet tegen

Jeroen Brouwers, Pjeroo Roobjee, Dwarskijker. De schrijvers van wie zelfs de winkelbriefjes het lezen waard zouden zijn, lijken me veelal types die niet aan winkelbriefjes doen. Ook Dimitri Verhulst, een achteloze nomade in het diepst van zijn gedachten, is zo’n taaltovenaar die om het even welk onderwerp, schamel of verheven, tot genoeglijk leesplezier weet te toveren.

‘Er is niets tegen geoudehoer, zolang er maar Gods zegen op rust,’ zo wist de eveneens stijlrijk uitweidende Gerard Reve, die zelfs verneukeratieve winkelbriefjes schreef. Na Lampo en Lanoye, Gijsen en Claus kreeg Verhulst als vijfde Vlaming in een tachtigjarige traditie de eer het Boekenweekgeschenk te schrijven, een novelle van net geen 100 pagina’s die boekverkopers tijdens de Boekenweek aan hun trouwe en minder trouwe klanten cadeau doen. ‘De zomer hou je ook niet tegen’ (CPNB) biedt Verhulst zoals we hem kennen: navrant en geestig, bloemrijk en barok. En ook weer niet: de lijdzame mildheid aan het eind verrast.

Pierre Vantoren ontvoert Sonny, een hersendode tiener in een rolstoel, naar een berg in de Provence. De zestiger wil de jongen op de vooravond van zijn 16de verjaardag het relaas doen van zijn verzengende affaire met diens inmiddels overleden moeder. Pierre, ‘een viswijf, ondanks zijn aversie tegen zijn eigen getater’, beoogt ‘een narratief lavement’. Hij is dan ook terdege voorbereid, met prima wijnen, een vracht sigaretten en een bescheiden picknickmand de berg opgeklommen. De plot van de novelle is ondergeschikt aan de woordenvloed van fonkelende taalpret, terzijdes over oesters en boeken, en ravissante formuleringen over leven en liefde.

Uiteindelijk gaat de uitwaaierende monoloog van Pierre, oudeheer en oudehoer, over familiebanden: ‘Als zoon was ik tekortgeschoten, als vader eveneens. Ziedaar mijn karakterschets als familieman in een notendop.’ De verhouding met de latere moeder van Sonny blijkt ondanks de diepe liefde te pletter gelopen te zijn op haar kinderwens. Taterend laat Pierre zijn masker zakken en gaandeweg wijkt zijn zogezegd levenswijze cynisme voor berusting. Die plaatst ook de titel van de novelle in perspectief. Zelf gebruikt Pierre ‘de zomer hou je ook niet tegen’ om de liefde van zijn leven, halsoverkop en onvermijdelijk, te typeren. Maar in zijn relativerende gelatenheid schemert het besef dat wel méér niet tegen te houden is: behalve zijn eigen spraakwaterval ook de menselijke drang tot voortplanten en de willekeur van kanker, bijvoorbeeld – het leven zelve, quoi.

‘De zomer hou je ook niet tegen’ verschijnt in een oplage van 732.000 exemplaren: een beetje lezer zal het boekje dus in handen gestopt krijgen. Als we de lankmoedige Pierre op zijn bergtop goed begrepen hebben: in dankbaarheid aanvaarden.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234