null Beeld

diverse auteurs - Het maakbare nieuws

De leden van de gilde der buitenlandcorrespondenten hebben door de band geen last van overdreven bescheidenheid. Als die onverschrokken reporters hun rug naar de geschiedenis keren voor een klassieke stand-upper, zien we hun ego telkens een sprongetje maken. Ze eindigen ook steevast met het uitspreken van hun eigen naam.


In zijn bestseller 'Het zijn net mensen' vertelde Joris Luyendijk twee jaar geleden hoe hij zich voelde tijdens de vijf jaar dat hij voor diverse Nederlandse media het Midden-Oosten 'deed'. Bijwijlen als een onnozele handpop, zo bleek. Soms kreeg hij de teksten die hij in Cairo of Jeruzalem moest opzeggen gewoon gedicteerd uit Hilversum. Daar waren ze beter geïnformeerd. Luyendijk kwam tot de conclusie dat een correspondent in een hele of halve dictatuur gewoon niet bij de informatie raakt die ertoe doet. Hij gaf zijn baan op, schreef zijn boek en verkocht er 200.000 exemplaren van. Maar zijn gildebroeders hielden de lippen op mekaar.
Tot de publicatie van 'Het maakbare nieuws' (Balans). In dat zogenaamde 'Antwoord op Joris Luyendijk' vertellen twaalf correspondenten hoe zij te werk gaan. Tot een echte repliek op 'Het zijn net mensen' komen ze meestal niet; vaak halen ze anekdotes aan die Luyendijks gelijk zelfs bevestigen: een Azië-specialiste bekent ootmoedig dat ze een keertje over Manila berichtte door in Jakarta naar CNN te kijken, een Afrika-correspondent herinnert zich dat hij eens in Niger de nasleep van een hongersnood ging bestuderen en ontdekte dat die alleen in de berichtgeving van de BBC had bestaan.
Maar niet alleen in die verre, ondemocratische streken is het moeilijk om correct te berichten. Paul Sneijder, die in Brussel de Europese Unie volgt, wordt overstelpt met betrouwbare informatie. Maar het leven van de EU bestaat alleen uit eindeloze, voorbeeldig democratische vergaderingen. En van dat grauwe papje willen de media hun publiek dan weer hoogstens wat kleine lepeltjes aanbieden.
Henk Hofland en Jan Blokker plaatsen de zaak in zijn historisch perspectief. Volgens Blokker declameert Luyendijk waarheden als een koe, maar 'het wemelt in de geschiedenis van waarheden als een koe waaraan elke maand, elk jaar, elk decennium herinnerd moet worden'.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234