null Beeld

Docu: De magie van het dagboek van Anne Frank

Zeventig jaar nadat de schrijfster ervan aan haar einde kwam in het concentratiekamp Bergen-Belsen, is ‘Het achterhuis’ nog altijd één van de meest gelezen boeken ter wereld. De Nederlandse presentatrice Astrid Joosten zocht uit waar het boek zijn blijvende faam aan te danken heeft: de resultaten ziet u vanavond in de documentaire ‘De magie van het dagboek van Anne Frank’.

Astrid Joosten «Ik las ‘Het achterhuis’ voor het eerst als jonge tiener, en ik kan me herinneren dat het een enorme indruk op me maakte. Aan de ene kant beschrijft ze hoe het voelde om met te veel mensen op te weinig vierkante meter ondergedoken te zitten, en om constant te leven met de angst om verraden en ontdekt te worden. Maar aan de andere kant, en dat maakt het nou juist zo ontzettend aantrekkelijk voor tieners, was ze in haar dagboek heel open over haar puberteit. Over haar gedachten en gevoelens – haar eerste verliefdheid, bijvoorbeeld – maar ook over de veranderingen van haar lichaam, tot aan haar vagina toe.

»Nu moet ik er wel bij zeggen: het boek dat ik als tiener las, was de door vader Otto Frank gecensureerde versie – hij had de al te seksueel getinte passages weggelaten, net als de fragmenten waarin Anne beschrijft wat een hekel ze wel niet aan haar moeder had. Die passages heb ik een tijdje geleden voor het eerst onder ogen gehad, toen ik ‘Het achterhuis’ met het oog op mijn documentaire nog ’ns heb herlezen. Het viel me bij die tweede lezing ook pas goed op wat een ongelooflijk goeie schrijfster Anne Frank was; ik denk dat ze daadwerkelijk schrijfster geworden zou zijn als ze was blijven leven. Dat wilde ze trouwens ook, hè? Want ze is haar dagboek eerst wel gewoon voor zichzelf beginnen te schrijven, zoals veel mensen een dagboek bijhouden, maar op een gegeven moment hoorde ze op de radio een toespraak van de minister-president in ballingschap: die vertelde dat hij na de oorlog zo veel mogelijk Nederlandse dagboeken wilde ontvangen, om een goed beeld te hebben van wat de bevolking allemaal had meegemaakt. Toen ze besefte dat haar dagboek misschien wel ooit in de openbaarheid zou kunnen komen, is ze het helemaal gaan overschrijven; gaan redigeren, zeg maar. En toch: ik ben voor mijn documentaire Dan Brown gaan interviewen bij hem thuis in Boston, en hij verbaasde zich erover hoe weinig verschil er inhoudelijk zit tussen de eerste en de tweede versie van het dagboek. Een dagboek is uiteraard iets heel persoonlijks, maar zelfs de meest intieme zaken heeft ze gewoon laten staan in de versie die voor vreemde ogen bestemd zou zijn.»

HUMO Dan Brown moet wel de enige schrijver ter wereld zijn die een boek heeft geschreven dat in tien jaar tijd meer heeft verkocht dan ‘Het achterhuis’ in zeventig jaar.

Joosten « Ja, ‘De Da Vinci code’ vormt samen met de Bijbel en ‘Het achterhuis’ de top drie van best verkochte boeken aller tijden. Toen ik ’m dat voorhield, begon-ie heel erg te sputteren: ‘Ik hoor helemaal niet in dat rijtje thuis.’ (lacht)»

HUMO Naast Dan Brown heeft u ook mensen als Whoopi Goldberg, Stevie Wonder en Gloria Estefan weten te strikken voor een interview. Hoe bent u daarin geslaagd?

Joosten «Naast mijn doorzettingsvermogen zal het ook wel iets te maken hebben met het feit dat de regisseur en ik lid zijn geworden van het Clinton Global Initiative, een lidmaatschap dat ons 20.000 dollar per persoon per jaar kost. Dan word je weleens uitgenodigd op evenementen waar je dat soort mensen tegen het lijf loopt. Maar mijn belangrijkste troef was natuurlijk het dagboek zelf, dat in veel Amerikaanse staten nog altijd verplichte kost is op school. Anne Frank opent deuren, en dat heeft alles te maken met de tijdloze boodschap die haar dagboek uitdraagt: je mag geen groepen mensen apart zetten.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234