null Beeld

Docu: London's Wild Side

In afwachting van ‘Bruxelles sauvage’, een in november in première gaande film van Bernard Crutzen over het verrassend uitgebreide arsenaal aan wilde dieren in onze hoofdstad, presenteert Canvas vanavond een gelijkaardige BBC-documentaire over wat er zoal aan niet-gedomesticeerd gedierte door de binnenstad van Londen loopt, kruipt, fladdert en zwemt: dassen, parkieten, zeehonden, pelikanen, schorpioenen, vossen, you name it. Wie vanavond zeker voor zijn lichtbak te vinden zal zijn, is de bekende Brugse natuurfilosoof Jan Desmet.

Noud Jansen

Jan Desmet «Ha ja, hoe wilde dieren onze steden koloniseren, en hoe de mensen dat verteren, dat thema boeit me al van kindsbeen af. Je ziet er meer en meer tegenwoordig, hè? Eekhoorntjes en steenmarters, een heel gamma aan vogels, en vossen ook. Ik weet dat ze onder andere rondlopen op de campus van de VUB: naast het Zoniënwoud is er een groot park, het Ter Kamerenbos, dat als een groene uitstulping tot dicht tegen het centrum van Brussel komt, en dat is één van hun ‘aanvoerroutes’. We hoeven ons er ook totaal niet over te verbazen dat die beesten zich in de stad komen vestigen: er zijn daar geweldig veel opportuniteiten om aan voedsel te komen. En wilde dieren zijn in de regel geen natuurliefhebbers, hè; ze vallen niet in katzwijm van een mooi landschap. Neen, ze willen een veilige leefomgeving, en een vast inkomen in de vorm van voldoende maaltijden. Zelf zie ik daar geen graten in, al zijn er natuurlijk wel enkele stadsdieren waar mensen zich aan ergeren. Zoals van die verwilderde soepganzen die rond vijvertjes en plassen zogenaamd alles onder kakken of zich te arrogant opstellen tegenover mensen. En je gaat natuurlijk ook geen gat in de lucht springen wanneer een everzwijn in je mooi onderhouden tuintje ongevraagd voor tuinarchitectje komt spelen. Pas op, in Amerika is het nog erger: daar hebben ze in sommige steden al eens last van écht gevaarlijke dieren, zoals coyotes, wolven, poema’s, beren en elandstieren. Tot een jaar of tien, twintig geleden haalde men dan nog standaard de tweeloop van de haak om zo’n beest overhoop te knallen, maar die reflex wordt steeds minder gepikt. Men probeert die dieren dus meer en meer te vangen en ver van de bebouwing weer los te laten.»

HUMO Hoe komt het volgens u dat er de laatste jaren meer wilde dieren in steden wonen dan vroeger?

Desmet «Er zijn meerdere redenen te bedenken, maar een belangrijke lijkt me dat veel wilde dieren tegenwoordig een beschermde status hebben, en dus niet meer zomaar geschoten mogen worden. Sowieso zijn de gevoeligheden veranderd: je kunt het je nu al amper meer voorstellen, maar nog niet zo lang geleden was het de normaalste zaak ter wereld om wilde dieren zomaar af te knallen. Zag een jager pakweg een zilverreiger, hij haalde ’m onmiddellijk neer, om achteraf bij zijn maten te gaan pronken: ‘Zie nu een keer wat ik geschoten heb!’»

HUMO Hebt u in Brugge zelf al ooit oog in oog gestaan met een wild dier?

Desmet «Ik heb ooit eens een wezel in mijn kelder gehad, en dichtbij leven eekhoorns, muizen en wilde konijnen. De vos is hier al gezien in de winkelstraat, maar stadsvossen zijn vooral ’s nachts en in de vroege ochtend op pad, en dan lig ik tussen de lakens.

»In een stad is de vogeltrek uitstekend te volgen. Sinds 2007 heb ik vanuit mijn dakraam al boven het miljoen trekvogels kunnen tellen; gisteren nog – hou je vast – aan meer dan vierhonderd zanglijsters in drieënhalf uur. Als je er oog voor hebt, en liefst ook een goeie verrekijker, dan kun je tegenwoordig de meest zeldzame soorten zien passeren. Men zegt dat de stadsmens van tegenwoordig niet meer verbonden is met de natuur, maar dat is flauwekul: ik heb nog nooit zo dicht bij de natuur geleefd als nu.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234