null Beeld

Docureeks: Het blijft in de familie

Doe nooit zaken met familie. Het is één van de eerste levenslessen die mijn vader me gaf, in de nasleep van een handgemeen tussen mijzelf en een neefje over een scheefgelopen ruilhandel van vuurwerk en snoep. Hoe zou het eraan toegaan in multinationale familiebedrijven als kledingketen JBC (familie Claes), schoenen Torfs, brouwerij Palm (familie Toye), siliconenproducent Soudal (familie Swerts), lingerie Van De Velde, en kunst en vastgoed Vervoordt? Onze eigenste Jan Antonissen en Roberto Gasparini maakten er een documentaire over.

Tim Van Steendam

Gasparini «De dynamiek van een familiebedrijf is heel speciaal: bepaalde elementen kwamen steeds terug, maar elke familie heeft toch zijn eigen aanpak. Typisch voor een familiezaak is ook dat je de problemen mee naar huis neemt. Daartegenover staat het voordeel dat je in familieverband meer gedaan krijgt. Eén plus één is de spreekwoordelijke drie.»

HUMO Was het eenvoudig om in die gesloten leefwereld binnen te dringen?

Gasparini «We konden hen snel overtuigen van onze goede bedoelingen. De naam Canvas is daarbij ontegensprekelijk een troef. We zijn gemiddeld acht keer bij elke familie geweest en werkten met een kleine crew. Dat helpt ook om het vertrouwen te winnen.»

HUMO Kon elke familie het delicate evenwicht tussen zakelijke en familiale belangen bewaren?

Gasparini «Het gaat om topbedrijven, dus sowieso stootten we op onderhuidse spanningen. Vooral de opvolging bleek delicaat. Logisch: de eerste generatie heeft dat familiebedrijf met een bepaalde drive opgestart, het kan niet gemakkelijk zijn om dat los te laten.»

HUMO Laat me raden: de oude generatie vindt dat de jonge generatie niet hard genoeg werkt.

Gasparini (lacht) «Dat was inderdaad een vaak voorkomende klacht. Maar het gaat verder dan dat. Die mensen beschouwen hun bedrijf als een kind. Als ze dat uit handen moeten geven, vallen ze onvermijdelijk in een zwart gat.»

HUMO Daarbij komt nog dat allerlei buitenstaanders door een huwelijk in de familie terechtkomen.

Gasparini «Ja, families breiden onvermijdelijk uit. Bij Torfs staan er bijvoorbeeld heel veel neven en nichten klaar om in de zaak te stappen. In de jaren tachtig hebben ze al een charter opgesteld met voorwaarden om problemen te vermijden. In andere familiebedrijven was de druk dan weer zó groot dat een externe CEO nodig was om de boel te beredderen.

»Conflicten draaien vaak om een verschil in visie. Wat is de eerste opdracht van een familiebedrijf: de familie helpen of groeien en winst maken, eventueel door buitenstaanders erbij te betrekken? In welke mate staat de familie voorop? Dat zijn de – soms emotionele – sleutelvragen.»

HUMO Vechten de jongere familieleden tegen het vooroordeel dat zij alles in de schoot geworpen kregen, terwijl de eerste generatie vanaf nul is begonnen?

Gasparini «De druk komt eerder van binnenuit. Op het hoogste niveau moet je altijd beter presteren dan je voorganger, wat in deze context vaak een bijna onmogelijke opdracht is. Een man als AxelVervoordt heeft enorm veel charisma. Jean-Baptiste Claes regeerde zijn imperium met ijzeren hand. Probeer zo iemand maar eens op te volgen.»

HUMO Axel Vervoordt nam jullie mee naar Robert De Niro’s appartement in Manhattan. Vertel!

Gasparini «Vervoordt richt conceptuele appartementen in voor klanten als Tom Cruise, Robert De Niro of Sting. Dat gaat van toiletrolletjes over schilderijen tot de specifieke opleiding van het personeel. Zijn atypische leefwereld is een godsgeschenk voor televisiemakers. Hij leidde De Niro door het appartement met een bijzonder uitgebreide uitleg, waarop die droog antwoordde: ‘Ik vind het gewoon mooi.’»

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234