Eastern Promises

Sommige lieden vinden het sneu dat David Cronenberg geen films meer maakt die krioelen van slijmerige okselparasieten, muterende Brundlevliegen, exploderende hoofden en copulerende auto's ('Rabid', 'Crash', 'Scanners', 'The Fly'). Maar, beste mensen, eigenlijk is Cronenberg helemaal niet veranderd!

Hij maakt nog steeds diep ontregelende cinema; alleen snijdt hij tegenwoordig geen buiken meer open om naar de ingewanden te kunnen kijken, maar fileert hij de menselijke geest.

Zijn vorige psychologische thriller, het onvolprezen 'A History of Violence', was (zo blijkt nu) alleen maar de glijbaan naar één van zijn meest voldragen films: 'Eastern Promises'. Deze gevaarlijk diep onder de huid kruipende prent - één van de beste van het jaar, als u 't ons vraagt - opent als een vrij klassieke gangsterflick over een verloskundige (Naomi Watts) die de identiteit van een zwaar mishandeld, in het kraambed gestorven meisje tracht te achterhalen. Haar enige aanwijzing, een in het Russisch geschreven dagboek, voert haar naar de mysterieuze onderwereld van de Vory V Zakone, een troep lugubere Russische gangsters die in Londen de handel in seksslavinnen controleert. Hun leider is de ogenschijnlijk vriendelijke restauranteigenaar Semyon (een angstaanjagende Armin Mueller-Stahl), maar de meest raadselachtige figuur is Nikolai, de chauffeur annex begrafenisondernemer van de bende (de schrikwekkend diep in zijn rol zittende Viggo Mortensen oogt tegelijk onmetelijk cool en ongelooflijk macaber).

Maar 'Eastern Promises' ís dus geen klassieke gangsterflick, net zomin als 'Blue Velvet' van David Lynch een routineuze thriller was. Wie de bovenste laagjes afpelt, stoot al snel op een diep verontrustende meditatie over de menselijke lust naar geweld, over de flinterdunne morele grenzen tussen Goed en Slecht, en over de gevaarlijke band tussen agressie en seks (kinky!).

Hoogtepunt van deze sinistere trip door de schemerigste krochten van de menselijke psyche is de briljant gechoreografeerde, hondsbrutale, van bloedhete homo-erotische spanning knetterende stoombadscène, waarin Viggo poedelnaakt, als een Gallische krijger, worstelt met twee huurmoordenaars. Je hóórt de messen in het vlees verdwijnen, en toch kan je je ogen er niet van afhouden. 't Is alsof de cineast je zit uit te dagen: 'Kijk eens, geweld is verschrikkelijk, maar zit u hier ook niet een beetje op te kicken?'

Cronenberg is dus wel degelijk zichzelf gebleven: hij gedraagt zich nog steeds als een nieuwsgierige entomoloog die allerlei stenen omdraait om te zien wat eronder ligt te krioelen, zijn credo luidt nog steeds I want you to watch the unwatchable, en hij zit nog steeds te poken in holen en kelders waar alleen de griezeligste demonen zich ophouden. Pookt u gezellig mee?

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234