Een mens van goede wil: ex-VRT-journalist Johan Depoortere geeft onderdak aan transmigranten

Sinds december vorig jaar vangt voormalig VRT-journalist Johan Depoortere vluchtelingen uit het Brusselse Maximiliaanpark voor één of meer nachten op. ‘Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd mijn familie vier jaar lang gastvrij onthaald in Zuid-Frankrijk, maar bij ons heerst nu een grimmig klimaat.’

'Dit is mijn opgestoken middenvinger naar Theo Francken'

Johan Depoortere «Eén van de organisatoren van het ‘Burgerplatform voor overnachtingen’ is een vriend van mij, door hem raakte ik er in december vorig jaar ook bij betrokken. Er móét iets gebeuren, we kunnen die vluchtelingen toch niet op straat aan hun lot overlaten?

»Ik voel zeer grote bewondering voor al die vrijwilligers van Burgerplatform die ’s avonds hun tijd opofferen. Het zijn gewone mensen die overdag gaan werken of nog studeren. Ze zijn soms tot drie uur ’s nachts in het getouw. Vandaag vindt er een heuse heksenjacht plaats en worden vluchtelingen gecriminaliseerd, net als de burgers die ze helpen. N-VA-voorzitter Bart De Wever stelde het een paar weken geleden in zijn schandelijke opiniestuk in De Morgen voor als een simpele keuze tussen open grenzen of zijn fors terugstuurbeleid. Terwijl het net een heel complex probleem is. Bij mijn weten is er niemand die stelt dat we de grenzen zomaar moeten openen. De kern van de zaak is dat reguliere, veilige migratie nu onmogelijk is. Niet alleen in België, maar in heel Europa.»

HUMO Veel mensen hebben misschien ooit overwogen om vluchtelingen in huis te halen. Maar tussen droom en daad staan veel praktische bezwaren in de weg?

Depoortere «Zeker, en in het begin was het ook voor ons een beetje onwennig. We haalden onbekenden met een totaal andere achtergrond in huis. Vaak hebben ze traumatische ervaringen achter de rug. Eén van onze eerste gasten kwam uit Irak. Hij was een beschadigde mens. In het begin was hij nors en had hij het moeilijk om hulp te aanvaarden. Na een tijdje ontdooide hij en zei hij dat hij al een hele tijd in Europa was. Hij vertelde hoe hij in Duitsland op straat beschimpt werd. De meeste mensen die we tot hiertoe onderdak verleenden, waren soepel en vriendelijk. Ze hebben allemaal een andere geschiedenis, al dolen de meesten al lang rond in Europa. Een van de ongeschreven regels van het Burgerplatform is dat je je gasten niet onder druk zet om details te vertellen. Soms vertellen ze spontaan hun verhaal.»

HUMO Hoelang blijven ze meestal?

Depoortere «De eerste maanden was het telkens voor één nacht. Enkele keren was het voor een weekend, zo krijgen de vrijwilligers in het park ook even rust. Ik haal mijn gasten dan op donderdag in Brussel op. Het eerste wat ze vragen, is het wachtwoord voor de wifi en of ze hun telefoon mogen opladen. Grote honger hebben ze niet. Ze eten wel, maar onze keuken zijn ze niet gewend. En ze slapen heel veel.»

HUMO Sinds kort worden ze ‘transmigranten’ genoemd, omdat ze allemaal naar Groot-Brittannië zouden willen oversteken.

Depoortere «Dat is ook zo. Ze vragen geen asiel aan omdat ze naar Engeland willen. Meestal lukt dat niet. Van één vluchteling die bij ons logeerde, weten we dat hij op oudejaarsnacht in Londen is aangekomen. Een vriend van hem die ook bij ons sliep, stuurde een bericht: ‘Bashir zit in Londen.’ Ze zijn allemaal zeer actief op sociale media, je kunt hun reisweg online volgen. En ze posten filmpjes van hun rit op de trein.

»Die droom van Engeland als beloofde land is heel raar. Minister Jan Jambon en staatssecretaris Theo Francken hebben gelijk als ze stellen dat die jongens slecht ingelicht zijn. Je zou dus verwachten dat er in de landen van herkomst informatiecampagnes worden opgestart, zodat die vluchtelingen weten waaraan ze beginnen. Maar dat gebeurt niet. De tocht van hun thuisland naar Europa is verschrikkelijk. Zodra ze hier aangekomen zijn, geloven ze echt dat die laatste honderden kilometers een fluitje van een cent zijn. Ze maken zich ook illusies over wat hen in Engeland te wachten staat. Maar dat wil niet zeggen dat we ze aan hun lot moeten overlaten.

»Deze vluchtelingencrisis herinnert me aan mijn eigen familiegeschiedenis. Toen de Eerste Wereldoorlog uitbrak, vluchtten mijn grootouders met hun negen kinderen vanuit hun West-Vlaamse dorp naar het Zuid-Franse stadje Graulhet. Vier jaar lang werden ze daar gastvrij opgevangen. Bij ons heerst nu een heel grimmig klimaat, met een staatssecretaris die er op Twitter bij elk incident nog een flinke schep bovenop doet. Dit is mijn opgestoken middelvinger naar hem.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234