'Everything Was Beautiful, and Nothing Hurt': Moby keert terug naar zijn roots

Na twee harde protestplaten waarop hij vooral fulmineerde tegen Donald Trump neemt Moby nu wat gas terug. Op ‘Everything Was Beautiful, and Nothing Hurt’, zoekt hij opnieuw zijn vertrouwde jaren 90-invloeden van triphop en gospel op.

'Ik hoef niemand meer te imponeren: wat ik nu doe, doe ik voor mezelf'

Eerst even het heetste hangijzer aanvatten: het nieuwsitem waarmee Moby vorige maand alle kranten haalde. In een interview liet De Kleine Idioot, zoals hij zichzelf op Twitter noemt, vallen dat CIA-agenten hem gevraagd zouden hebben om belangrijke verhalen – over de band tussen Donald Trump en het Kremlin – naar buiten te brengen. Zijn uitspraken werden onthaald op wat we maar beleefd scepsis zullen noemen. Moby mag het nu zelf uitleggen.

Moby «Het is eenvoudig. Omdat ik jarenlang intensief getourd heb, heb ik overal vrienden. Daar zijn ook mensen bij die werken voor de overheid, voor de CIA én voor buitenlandse inlichtingendiensten. Toen ik pas van de universiteit kwam, was de vader van mijn lief zelfs de adjunct-directeur van de CIA. Ik sta nu ook weer niet voortdurend in contact met de hoogste functionarissen, maar ik vang wél informatie op. Omdat ik veel volgers heb op sociale media, en omdat ze zelf moeite hadden om informatie naar buiten te krijgen, hebben ze mij gevraagd om informatie met het publiek te delen.»

HUMO Ook met ons?

Moby «Natuurlijk. Vorig jaar heerste in de inlichtingenwereld de overtuiging dat Trump een pion van een buitenlandse macht is, Rusland dus. Dat klinkt absurd, maar zelfs James Clapper, de voormalige Director of National Intelligence, heeft het met zoveel woorden gezegd.

»Nog een bezorgdheid was dat Trump wanhopig op zoek is naar zijn eigen oorlog. Hij heeft gezien wat er met George W. Bush is gebeurd: vóór 9/11 bakte die er niet veel van, maar nadien – met de oorlog in Irak – schoot zijn populariteit de hoogte in. Trump is een zodanige sociopaat dat mensen vrezen dat hij met plezier een oorlog zou starten, gewoon om zijn populariteit bij het Amerikaanse volk op te krikken. Dáárom gedraagt hij zich zo boertig tegen Noord-Korea en Iran. Hij hoopt dat ze, als hij ze maar genoeg tegen de schenen stampt, ten strijde zullen trekken.»

HUMO Welke informatie over Trump moet er opduiken om hem in een lastig parket te brengen?

Moby «Dat is een goede vraag. Hij regeert met een Republikeins Huis van Afgevaardigden en een Republikeinse Senaat, een heel Republikeins Congres dus, én hij heeft een conservatief Hooggerechtshof achter zich. Het systeem van de checks and balances – de scheiding der machten – dat onze voorvaders in de grondwet hebben opgenomen, wankelt. Trump kan met véél wegkomen, tenzij er hard bewijs opduikt van illegale activiteiten. Tot nu toe heeft hij amorele en onethische dingen gedaan, maar niks strafbaars – dat hij vrouwen in hun kruis grijpt, zal zijn aanhangers worst wezen. Dus voorlopig kunnen de Republikeinen vrolijk negeren dat Trump een verderfelijke oetlul is. Als er bewijs van crimineel gedrag is, kunnen ze dat niet meer.»

HUMO Jij hebt toevallig geen geheim bewijs?

Moby «Helaas niet, nee. Maar ik denk dat er vroeg of laat wel iets zal opduiken.»

HUMO Na je commentaren over Trump en je CIA-contacten kwam er kritiek van alle kanten. Sommigen zeiden dat je je ziel had verkocht aan de regering, anderen meenden dat je samen met de CIA in een complot zat om fake news te verspreiden over de grote leider. Doet dat je nog wat?

Moby «Nee. Toen ik mezelf nog zag als een professionele muzikant die een bloeiende carrière nastreefde, lette ik wel op met wat ik zei. Maar nu? Als ik mijn idealen zou opgeven om platen te verkopen, zou ik alleen maar walgen van mezelf.»

HUMO Dus als je, zoals de afgelopen weken, een hoop bagger over je heen krijgt, doet dat je niks?

Moby «Eigenlijk niet. Ik las trouwens onlangs dat zeven miljoen Trump-volgers op Twitter valse accounts zijn. En sinds hij zich kandidaat stelde voor het presidentschap hebben Russische bots meer dan een miljard boodschappen online gezet. Dus als iemand wreed of kwetsend over me schrijft, ga ik kijken hoeveel berichten dat account heeft. Als dat er maar enkele zijn, weet ik dat het een bot is. En dan ga ik daar mijn slaap niet voor laten.»

HUMO Wel een enge gedachte dat je wordt uitgekozen als doelwit.

Moby «’t Is niet ideaal (lachje). Ach, weet je: ik offer mijn carrière – mijn leven zelfs – gráág op om van de wereld een betere plek te maken.»

HUMO We moeten het natuurlijk ook over je nieuwe plaat hebben. Hoe belangrijk is muziek nog als je met zaken van wereldbelang bezig bent?

Moby «Niet zo heel belangrijk. Ik doe het heel graag, maar het is niet meer mijn beroep. Vroeger nam ik het allemaal veel serieuzer. Nu ben ik een voltijdse activist die af en toe muziek maakt (lachje).»

'Als ik mijn idealen zou opgeven om platen te verkopen, zou ik alleen maar walgen van mezelf'

HUMO Vreemd dan wel dat op ‘Everything Was Beautiful, and Nothing Hurt’ de politiek uit je muziek lijkt te zijn verdwenen. Of heb ik niet goed geluisterd?

Moby «Nee, dat klopt. Dat is niet toevallig. (Denkt na) Eén van de grote vraagstukken waarmee ik worstel, is: ‘Hoe voorkomen we dat de mensheid zichzelf, en de enige thuis die ze heeft, vernietigt?’ Je kan daar op veel verschillende manieren mee omgaan. Op mijn vorige platen deed ik dat door om me heen te trappen, door kwaad te worden. ‘Idioten, zíén jullie het niet?’ Dat was de punker in mij (lachje).

»Nu wil ik proberen te begrijpen waaróm we bepaalde keuzes maken. Waarom we steeds opnieuw dezelfde fouten blijven maken, en zo alles altijd maar erger maken. Ik wil geen grote politieke systemen ontmantelen, maar op zoek gaan naar de menselijke ziel die aan de basis van die systemen ligt. Die beweegredenen die maken dat we naar Trump kijken en zeggen: ‘Goed idee!’

»Ik bedoel dat niet op een neerbuigende manier: ik zou erg graag snáppen wat daar achter zit. Maar ik heb het er wel moeilijk mee: de overheersende emotie op ‘Everything Was Beautiful’ is eigenlijk droefheid.»

HUMO Je bent nog steeds geen lachebekje.

Moby «Ik zie het somber in, ja. Wat me pas echt droef stemt, is dat ik zíé dat de mensheid haar best doet, maar dat zelfs onze beste bedoelingen rampzalig aflopen. Die rampen zien we vaak niet eens. Jij woont bijvoorbeeld in België, een stabiel land. Je staat op, neemt een douche, pakt iets uit je koelkast, stapt in de wagen... Alles is oké, en het ziet er ook naar uit dat alles zo zal blijven. Maar als je het vanop een afstandje bekijkt, zie je de overrompelende apocalyps die we zélf in gang hebben gezet, het onheil dat ons staat te wachten...»

HUMO Heb je zelf een oplossing?

Moby «Simpel: lijnrecht tegen onze natuur ingaan! En actie ondernemen waar we kunnen, hoe klein die ook is. Zo heb ik net mijn zwembad weggedaan – ik gebruikte het toch nooit – om in de plaats bomen te planten. Als we allemáál zouden beslissen om géén petroleum meer te gebruiken, om géén dieren meer te eten, en om géén tirannen meer te steunen, zouden we in een paradijs leven. Die kans ligt voor het grijpen! Maar wij kiezen een ander pad, één van vernietiging en dood. En ik zal wel nooit begrijpen waarom we dat doen.»

HUMO ‘Everything Was Beautiful, and Nothing Hurt’ is een verwijzing naar de roman ‘Slaughterhouse-Five’ van Kurt Vonnegut. Waarom?

Moby «Ik ben opgegroeid met Kurt Vonnegut. Toen ik aan de universiteit zat, was hij één van mijn favoriete auteurs. Ik las ‘Slaughterhouse-Five’ onlangs opnieuw en toen kwam die quote hard aan. Het is zo’n simpel, utopisch regeltje... Het deed me denken aan ‘wat had kunnen zijn’. ‘Everything Was Beautiful, and Nothing Hurt’ is het idee van de wereld waarin we hadden kúnnen leven, maar die we aan onze neus voorbij hebben laten gaan.»

HUMO Je hebt een playlist op Spotify gezet met nummers die deze plaat beïnvloed hebben, van David Bowie, Baby Huey, Grace Jones, Gil Scott-Heron... Opvallend: het is vooral Afro-Amerikaanse muziek.

Moby «Ja! Raar, hè? Want ik ben natuurlijk een blanke kerel, die opgegroeid is in de héél blanke voorsteden van Connecticut. Maar ik herinner me dat ik altijd al aangetrokken was tot zwarte muziek: gospel, r&b, soul... Ik werd erdoor verleid.

»Er is iets aan zwarte muziek dat enorm... opwindend is. Zeker omdat de béste blanke muziek rechtstreeks geïnspireerd is door de zwarte cultuur. De 20ste-eeuwse muziekgeschiedenis kan je samenvatten als: ‘Witte muzikanten lenen ideeën van hun zwarte buren.’ (lacht)»

HUMO De single ‘Like a Motherless Child’ is een herwerking van een lied uit de periode van de slavernij. Waar heb je dat ontdekt?

Moby «Ik hoorde het voor het eerst toen ik dineerde met choreograaf Bill T. JonesLou Reed en Laurie Anderson waren er ook. In het midden van de maaltijd stond Bill plots recht en hij begon ‘Like a Motherless Child’ te zingen. Spontaan bedacht hij er een prachtige choreografie bij. Dat was zó mooi en zó onverwacht dat ik meteen verliefd werd op de muziek.

»De existentiële droefheid van de mens zit ook in de titel. ‘Like a Motherless Child’ gaat níét, zoals enkele journalisten impliceerden, over mezelf – ook al ben ik als wees technisch gezien een moederloos kind – maar wel over de mensheid zélf. We strompelen door het heelal zonder een idee van wie we zijn, waar we vandaan komen, wat we moeten doen. We zijn wanhopig op zoek naar zingeving. Ik vond dat een mooie metafoor.»

HUMO Veel songtitels zouden van oude gospel- of bluesnummers kunnen zijn: ‘The Sorrow Tree’, ‘Welcome to Hard Times’, ‘This Wild Darkness’.

Moby «Ik hou van muziekopnames uit tijden die we niet volledig begrijpen. Als ik nu luister naar veldopnames uit de vroege 20ste eeuw, of naar oude Billie Holiday-liedjes, dan word ik méégesleurd. Ik zie John Lee Hooker daar zitten, voor z’n krakkemikkige microfoontje, terwijl hij met zijn voet op en neer zit te tikken... En dan probeer ik me in te beelden wat er precies aan de hand was op het moment van opname. Wie was toen president? Woonde de artiest dicht bij de studio, of kwam hij van het platteland, en sliep hij in een klein hotelkamertje? (lachje)»

HUMO Ik vind je muziek vaak erg filmisch. Zijn er films die jou beïnvloed hebben?

Moby «De enige cineast die me écht beïnvloed heeft, is de grote David Lynch. Hij is de meester van geluid in de cinema. Soms gebruikt hij conventionele technieken, en op andere momenten komt hij met iets waarvan je mond openvalt – en áltijd denk je: ‘Dit is gewoon perféct.’ Heb je het derde seizoen van ‘Twin Peaks’ gezien?»

HUMO Nog niet.

Moby «’t Is niet fantastisch, ik heb vaak scènes doorgespoeld (lacht). Maar één aflevering is geniaal – ik denk dat het de achtste is, het heeft alleszins iets met een nucleaire explosie te maken. In het midden van die aflevering zit een soort experimentele kortfilm van vijftien minuten. Zelden heb ik een combinatie van beeld en muziek gezien die krachtiger is.»

HUMO Qua geluidsdesign en muziek vind ik ‘Eraserhead’ z’n sterkste.

Moby «Ik ben opgegroeid met die film! Toen ik David Lynch voor het eerst ontmoette, was het eerste wat ik hem zei: ‘Ik ben een enorme fan van je sound design in ‘Eraserhead’!’ Hij vond dat een fijn compliment (lacht).»

HUMO Is er nog iets wat je absoluut wil doen of bereiken met je muziek?

Moby «Ik hoef niemand meer te imponeren: wat ik nu doe, doe ik voor mezelf. Eigenlijk wil ik gewoon hetzelfde blijven doen, in de hoop dat ik eens iets kan schrijven of opnemen dat heel erg mooi is.»

HUMO Heb je dat dan nog niet gedaan?

Moby «Jawel, maar ik kan beter. Of ik kan op zijn minst proberen. Geen garanties (grijnst).»

‘Everything Was Beautiful, and Nothing Hurt’ verschijnt op 2 maart bij V2.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234