Film: 12 Years a Slave

‘Ik vond het zó’n goeie film,’ sprak BAFTA-gastheer Stephen Fry in 2014 over ‘12 Years a Slave’, ‘dat het voor mij gerust ‘24 Years a Slave’ had mogen zijn’.

Geen woord van gelogen: ‘12 Years a Slave’ – een op waargebeurde feiten gebaseerd, bijwijlen gruwelijk realistisch drama over het harde lot van een zwarte slaaf op een negentiende-eeuwse Amerikaanse katoenplantage – won die avond dan ook terecht de BAFTA voor Beste Film, de voorbode van de triomftocht die regisseur Steve McQueen en de zijnen een maand later vierden op de Academy Awards, waar de film drie Oscars – onder meer die voor Beste Film – wegkaapte.

'Ik wilde een stukje geschiedenis tonen dat al te vaak over het hoofd wordt gezien'

'Chiwetel Ejiofor vertolkt de slaaf Solomon Northup, wat hem een Oscar­nominatie én een BAFTA-award opleverde.'

- Nogmaals: proficiat.

Steve McQueen «Bedankt. Ik ben heel tevreden dat ‘12 Years a Slave’ het zo goed heeft gedaan, vooral ook omdat er als gevolg van het succes veel vaker en met veel meer openheid gepraat wordt over de slavernijgeschiedenis van het zuiden van de Verenigde Staten. De film heeft dan ook een hoop losgemaakt bij het publiek. Om je maar één van de vele ontroerende verhalen te vertellen die mij ter ore zijn gekomen: een producer uit Toronto vertelde me dat er een zwarte vrouw naast hem zat toen hij de film in de bioscoop ging bekijken, en dat die vrouw tijdens het laatste deel van de film haar hand op de zijne legde. En tijdens de aftiteling vielen ze elkaar huilend in de armen.

»Ik heb ook aan een heel aantal post screening-debatten meegewerkt, en die waren zonder uitzondering opzienbarend te noemen. Tijdens één debat stond er een vrouw op die voor het eerst in haar leven publiekelijk vertelde dat haar vader vergiftigd was omdat hij zwarte kinderen had leren lezen en schrijven. Dat kunst zoiets teweeg kan brengen, is wat mij nog de meeste voldoening schenkt.»

- Toch één puntje van kritiek: enkele recensenten vonden dat de beelden van prachtige landschappen soms iets te schril afstaken tegen de gruwelijke scènes die zich ín die prachtige landschappen afspeelden.

McQueen «Ach, de wereld is nu eenmaal pervers. En ’t zijn niet zelden de mooiste plekken in deze wereld waar de meest perverse zaken gebeuren. In het zuiden van de Verenigde Staten kun je nu nog altijd enkele van de voormalige katoenplantages bezoeken: je wordt er dan door een Scarlett O’Hara-achtige figuur welkom geheten en op limonade of ijsthee getrakteerd, en vervolgens geeft die glimlachende dame je een gezellige rondleiding met uitleg. Alsof het Disney World is! Ik heb tenminste laten zien hoe het er écht aan toeging op de plantages, en dat was nu juist de voornaamste reden waarom ik de film gemaakt heb: ik wilde een stukje geschiedenis tonen dat al te vaak over het hoofd wordt gezien. ’t Is een stukje persoonlijke geschiedenis bovendien: mijn grootouders uit de Caraïben waren nazaten van slaven. Het leek mij dus voor de hand te liggen om een film over slavernij te maken, net als het voor de hand ligt om een film over – pakweg – de Tweede Wereldoorlog te maken.

»’t Is grappig: toen ik op het punt stond aan de opnames van ‘12 Years’ te beginnen, liep ik Quentin Tarantino tegen het lijf, die toen juist ‘Django Unchained’ aan het draaien was. ‘Ik hoop dat onze twee films de voorbode zijn van nog meer films over slavernij,’ zei hij, en ik kon hem daar enkel gelijk in geven. In de loop van de Amerikaanse filmgeschiedenis zijn er zó veel westerns, gangsterfilms en oorlogsfilms gemaakt, maar films over de slavernij zijn op één hand te tellen – dat potje heeft men tot nu toe altijd liever gedekt gehouden. Een foute zaak, vind ik. Het is heel, héél belangrijk om eerst achterom te kijken voordat je vooruitgaat.»

Bekijk de trailer:

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234