null Beeld

Frank Sinatra: 'All Or Nothing At All' (docu)

‘Frank is the mountain you have to climb,’ aldus Bob Dylan, eerder dit jaar in The Guardian. Dylan, nooit om een gewaagde zet verlegen, sprak met de Britse krant over zijn meest recente plaat.

'Sinatra wist van eender welk hout pijlen te maken'

Die staat tjokvol songs die hun bekendheid veelal ontlenen aan een vertolking van Ol’ Blue Eyes. Dylan sprak in het vraaggesprek vooral zijn bewondering uit voor de stem en persoonlijkheid van Francis Albert Sinatra (1915-1998), die volgens hem – en daarin staat hij niet alleen – ongeëvenaard veelzijdig was. Sinatra wist van eender welk hout pijlen te maken.

'Sinatra groeide op in Hoboken, niet voor niets een prominente opnamelocatie van 'The Sopranos'.'

Over The Voice zijn al hele boekenkasten volgeschreven, en hectometers aan film volgeschoten. Toch achtte documentairemaker Alex Gibney het nodig nog eens aandacht aan hem te besteden nu het dit jaar precies een eeuw geleden is dat Sinatra in Hoboken, New Jersey, ter aarde kwam.

Gibney is geen koekenbakker. Als filmmaker is zijn palet divers: hij maakte ‘The Armstrong Lie’, over de werdegang van Lance. Dit jaar pakte hij voor betaalzender HBO uit met ‘Going Clear’, een controversieel portret van de Scientology-beweging, deels opgebouwd uit undercoverwerk met een verborgen camera. En in 2007 won hij een Oscar voor zijn film ‘Taxi to the Dark Side’. Daarin vertelt hij het verhaal van een Afghaanse taxichauffeur die in handen viel van Amerikaanse troepen, en stierf door grove martelingen.

Geen man om een onderwerp al te lichtzinnig aan te pakken. Zijn Sinatra-documentaire, weer in opdracht van HBO, klokt af op vier uur, in twee delen gesplitst om het verteerbaar te maken voor de kijker. Aan de hand van veel archiefmateriaal, waaronder interviews met de meester zelf, vertelt Gibney het verhaal van de zanger van wieg tot kist. Bekenden en intimi van Sinatra, waaronder een resem aan ex-vrouwen, geven commentaar.

Het raamwerk van de film wordt gevormd door beelden van een concert uit 1971, destijds aangekondigd met kenmerkende bombarie als ‘afscheid’. Dat zou er niet van komen: Sinatra bleef tot aan zijn dood op podia verschijnen. Daarbij verviel hij helaas wel in dezelfde val als veel prominente artiesten van zijn generatie: voor grote gages je tijd uitzitten in de casino’s van Las Vegas. Artistiek werd hij daarmee vrijwel irrelevant, maar zijn bankrekening zal het weinig hebben kunnen schelen. Daarnaast had Sinatra met zijn Rat Pack in de jaren 50 Vegas op de kaart gezet. Wie deed hem wat? De grens met iemand als Liberace was op het einde bijna geslecht, al zoomt Gibney daar niet al te uitgebreid op in.

Waarom zou hij ook? Over Sinatra zijn veel interessantere zaken te vertellen. Neem zijn jeugd in Hoboken, een arbeidersplaatsje in New Jersey, broedplaats van Italiaanse immigranten, niet voor niets één van de meest prominente opnamelocaties van ‘The Sopranos’. Leuk weetje: het bekende politieportret van Sinatra is tijdens alle seizoenen te zien in het kantoortje van Tony Soprano.

Met de maffia zijn we aanbeland bij hét onderwerp dat Sinatra zelf graag uit de weg ging. Gibney laat in zijn documentaire de beelden voor zich spreken. Het is aan de kijker om een oordeel te vellen. Let op de opnames van de jonge Sinatra, rond zijn doorbraak in de vroege jaren 40. Een jeune premier, vaak omringd door wise guys. Voor hem gingen deuren open die voor anderen gesloten bleven. Zijn talent zal de sleutel zijn geweest, maar Sinatra was ook iemand die een neus had voor opportuniteiten.

Sinatra’s glorietijd was de jaren 50. Met orkestleiders als Nelson Riddle en Count Basie maakte hij zijn allerbeste werk. Opwindend is het, om The Chairman of the Board in die periode aan het werk te zien. Het getuigt van een groots charisma. Dat kwam van pas op het witte doek – zoals aangestipt wordt in de film, won hij een Oscar voor ‘From Here to Eternity’.

Na de fifties werd het leven moeilijker te duiden voor Sinatra. Zijn ex-vrouw Mia Farrow verwoordt zijn ouderwetse opvattingen over man en vrouw: ‘Frank had zijn vrouwen graag als popjes, zo moesten ze zich kleden. Toen vrouwen zich gingen uitdossen als Janis Joplin, had hij daar grote moeite mee.’ Ook het – zeker in Amerika – zeer gevoelige rassenonderwerp laat Gibney niet ongemoeid. Enerzijds toont hij Sinatra als voorvechter van zwarte muzikanten, zangers en zangeressen. Anderzijds wordt ook duidelijk hoeveel genoegen hij beleefde aan racistische grappen aan het adres van Sammy Davis Jr., het enige Afro-Amerikaanse lid van The Rat Pack.

‘Frank Sinatra: All or Nothing at All’, vernoemd naar zijn eerste hitje uit 1939, is een lang portret van één van de grootste artiesten van de 20ste eeuw. Was het een boek, dan was het een lijvige biografie. Ook op tv is het niets minder dan een grand cru.

undefined

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234