Interview

'Get Me Roger Stone': de omstreden adviseur van de Amerikaanse president

Twee weken terug kroonden we ‘Get Me Roger Stone’ tot de beste docu die het afgelopen jaar op Netflix en co. te zien was. Roger Stone is één van de markantste figuren uit de entourage van de Amerikaanse president: een door de wol geverfd strateeg en lobbyist, vooral berucht om het buitenhangen van de vuile was van politieke tegenstanders en om zijn racistische en seksistische tweets. Stone is al sinds de jaren 80 goeie maatjes met Donald Trump: ‘Poetin ziet in Trump een sterke leider, met wie hij zaken kan doen. Terecht.’

‘De overwinning of de dood!’ roept Roger Stone (65), en hij maakt een V-teken met zijn rechterhand. Hij blijft even staan en laat zich toejuichen door zo’n honderd mensen. De stemming in de zaal is broeierig, uitgelaten. De meeste bezoekers zijn verkleed, sommigen gemaskerd. Er lopen ridders rond, indianen, een Vrijheidsbeeld. De aanwezigen zijn stuk voor stuk welgestelde Trump-aanhangers, die zich niet thuis voelen in de Republikeinse Partij. Een bezoeker roept: ‘Dit is Amerika! Alles is entertainment! En jij bent de beste entertainer, Roger!’

'Ik bel Donald Trump niet, Donald Trump belt mij'

Een exclusieve country club in Orlando, Florida, organiseert dit ‘feest voor het vrije woord’. Roger Stone voelt zich als een vis in het water op deze bijeenkomst. Hij zegt: ‘Jullie staan in de frontlinie in de oorlog tegen politieke correctheid. Gelukkig zijn er nog patriotten, zoals Steve Bannon, Alex Jones en jullie. Het tweepartijen-duopolie richt ons land te gronde.’

Stone schiet op het podium met scherp op Harvey Weinstein en op de Clintons, die hij ‘de penicilline-resistente syfilis van de Amerikaanse politiek’ noemt. Hij prijst de ‘ware patriotten’, zoals complotdenker Alex Jones van de website InfoWars, waar Stone een dagelijks programma presenteert.

Een uur voor zijn optreden drinkt Roger Stone in een afgezonderde ruimte zijn vaste martini met een olijf erin. Stone is gebruind, draagt een gestreept Italiaans pak en heeft zijn grijze haar strak gekamd. Terwijl hij drinkt, legt hij zijn telefoon voor zich neer.

HUMO Belt u Donald Trump nog veel?

Roger stone «Hem zelf bellen valt niet mee. Generaal John Kelly (de stafchef in het Witte Huis, red.) heeft een ijzeren gordijn rondom de president opgetrokken. Hij vindt dat Trumps vrienden een slechte invloed op hem hebben. Gelukkig hoef ik me geen zorgen te maken: ik bel Trump niet, Trump belt mij.»

HUMO Hoe verlopen die gesprekken?

Stone «Er is geen vast patroon of tijdstip, je weet nooit wanneer hij belt. Als ik een uur met Donald Trump bel, praat hij 50 minuten, ik tien. Hij vraagt me om advies. Al die verhalen dat hij gedeprimeerd zou zijn en boos: allemaal bullshit. Verzinsels van mediafiguren die altijd al tegen hem waren.»


ONTKEN ALLES

Republikeinen kennen Roger Stone als het slechte geweten van de partij. Hij zet dat imago zelf graag in de verf. ‘Je kan beter berucht zijn dan dat niemand je kent,’ vindt hij. In Stone schuilt de geest van zijn grote politieke voorbeeld, Richard Nixon, voor wie hij nog heeft gewerkt. Stone kent de kracht van angst en paranoia bij kiezers, en het nut van desinformatie. Hij draagt een tatoeage met het gezicht van Nixon op zijn rug.

Dit turbulente politieke tijdperk is Stone op het lijf geschreven. Hij is de Dirty Trickster, de man die alles doet voor politieke winst. Hij deed eens een donatie uit naam van de Jonge Socialistische Alliantie aan een rivaal van Nixon, vroeg het bonnetje en lekte dat naar de pers. Stone was ook betrokken bij Watergate.

Na Nixons vertrek werd Stone een succesvol campagneadviseur voor Republikeinse presidentskandidaten. Maar hij verloor zijn plaats in het centrum van de macht in 1996, toen een roddelblad onthulde dat hij en zijn vrouw een advertentie voor partnerruil hadden gezet. Stone maakte nooit een geheim van zijn uitbundige seksleven, maar voor de Republikeinse Partij ging die advertentie toch wat te ver.

'Stone draagt een tatoeage met het gezicht van Richard Nixon op zijn rug. In het rauwe populisme van Trump herkende hij zijn oude leermeester Nixon'

‘Roger Stone is de sinistere Forrest Gump van de Amerikaanse politiek,’ zegt journalist Jeffrey Toobin in de Netflix-documentaire ‘Get Me Roger Stone’. Wat het schandaal ook is, Roger Stone heeft ermee te maken. ‘Mijn politieke stelregels zijn simpel,’ zegt Stone. ‘Houd je kop onder het maaiveld, doe alsof je gek bent en ga door. Of: ontken alles en lanceer de tegenaanval.’

Die laatste stelregel is de Trump-methode geworden. De opkomst van Donald Trump, de ultieme buitenstaander in de Amerikaanse politiek, maakte dat Stone terugkeerde naar de macht. Hij en Trump zijn al bevriend sinds de jaren 80. In het rauwe populisme van Trump herkende Stone zijn oude leermeester Nixon. Stone zag in Trump een toekomstige president. Hij moedigde Trump aan om zich kandidaat te stellen en intussen polijstte hij diens boodschap. Hij speelde als vriend en adviseur een grote rol in Trumps kiescampagne. Hij hergebruikte ‘Make America Great Again’, uit de tijd dat hij voor Ronald Reagan werkte.

Eind 2015 verliet Stone het campagneteam. Vrijwillig, zegt hij zelf. Trump zegt dat hij werd ontslagen ‘omdat ik geen publiciteitszoekers wil die alleen maar in tijdschriften willen staan’. Strateeg Steve Bannon, die tot Trumps ergernis ook een celebrity-status kreeg, onderging hetzelfde lot.

Maar net als bij Bannon bleef de band tussen Stone en Trump intact. Trump benoemde Stones zakenpartner en vriend Paul Manafort tot campagneleider. Stone bleef zich gedragen als de advocaat van Trumps instincten. Niet ideologisch, zoals zijn geestverwant Bannon, eerder tactisch. En de president luistert graag.


STERKE LEIDER

Roger Stone speelt ook een hoofdrol in het Rusland-dossier, de grootste bedreiging voor het presidentschap van Trump. Tijdens de campagne onderhield Stone banden met WikiLeaks, dat e-mails van de Democratische Partij publiceerde. Volgens Amerikaanse inlichtingendiensten waren die mails onderschept door Rusland.

Minder dan een week voor WikiLeaks de mails lekte, twitterde Stone: ‘Woensdag is het afgelopen met Hillary Clinton. #WikiLeaks.’ Dat geeft de indruk dat Stone wist wat er zou gebeuren, maar hij ontkent dat.

In september werd Stone verhoord door een Congrescommissie die de Russische rol bij de Amerikaanse presidentsverkiezingen onderzoekt. Stone zei tegen het Congres: ‘Mensen noemen mij de Dirty Trickster. Maar er is één truc die ik niet gebruikt heb, en dat is verraad.’

HUMO U ontkent dat het team van Trump samenwerkte met Rusland, maar dit jaar is gebleken dat er tal van contacten waren.

Stone «Laat ze maar bewijzen dat ik iets strafbaars heb gedaan. Julian Assange (de oprichter van WikiLeaks, red.) is een journalist. Het is net zo illegaal om met hem contact te hebben als dat ik nu met jou praat. De inlichtingendiensten zeggen dat hij voor de Russen werkt, dat is onzin. Ze willen hem straffen, omdat hij informatie heeft gepubliceerd die niet openbaar mocht worden.»

HUMO Ontkent u de Russische invloed op de verkiezingen?

Stone «Er zijn twee vragen. Eén: probeerde de Russische overheid de Amerikaanse verkiezingen te beïnvloeden? Ja, waarschijnlijk wel. Op een weinig efficiënte en klunzige manier, met beroerd geschreven Facebook-advertenties. In een verkiezing zo groot als de Amerikaanse presidentsverkiezingen heeft dat geen enkele betekenis.

»Tweede vraag: heeft Donald Trump afspraken gemaakt of samengespannen met de Russen? Of hebben zijn vrienden, zoals ik, dat gedaan? Nee. Ondanks alle dollars die zijn verspild aan onderzoek, hebben ze nog niks gevonden.»

HUMO Er gaat nog een vraag aan vooraf: waaróm wilde Rusland zich met de verkiezingen bemoeien? Wat zagen ze in Donald Trump?

Stone «Vladimir Poetin heeft Hillary Clinton recht in de ogen gekeken. Hij weet dat ze een leugenaar en een dief is, die iedere belofte een dag later al zal breken. In Trump ziet hij een sterke leider, met wie hij zaken kan doen. Terecht.»

HUMO En andersom? Trump is opmerkelijk mild voor Rusland.

Stone «De grote crisis van dit moment is Syrië. Dat kan uit de hand lopen, en dan hebben we een nucleaire oorlog. Amerika heeft er geen belang bij om zich in dat conflict te mengen. Aan de ene kant hebben we Assad, Hezbollah en de Russen. Dat zijn onze vrienden niet. Aan de andere kant hebben we de Saudi’s, leugenaars en hypocrieten, valse bondgenoten. Waarom besteden we ook maar één dollar in het Midden-Oosten? Trump is diep in zijn hart voor een detente. Hij weet wel dat Poetin een schurk is en dat Rusland corrupt is. Maar het alternatief is oorlog en vernietiging op een ongeziene schaal.»

HUMO Waar eindigt het onderzoek naar de Russische inmenging?

Stone «Ze moeten dat onderzoek stopzetten en aanklager Robert Mueller ontslaan. Hij heeft de FBI laten binnenvallen in het huis van mijn vriend Paul Manafort. Ze hebben documenten meegenomen die ze al hadden en ze namen foto’s van zijn kleren. Dat zijn Gestapo-tactieken, bedoeld om Manafort te laten liegen: lieg maar dat je met de Russen hebt samengespannen en we laten je gaan.»


BURGEROPSTAND

Met Steve Bannon en Michael Flynn betraden in januari twee geestverwanten van Roger Stone het Witte Huis. Het zijn mannen die de gevestigde orde omver willen werpen. Bannon en Stone zien politiek als een permanente oorlog, waarbij de woede van de kiezers een machtig wapen is. Flynn en Bannon moesten snel weer vertrekken uit het Witte Huis, en de nationalisten en de populisten verloren hun stem.

HUMO Hebt u nog geestverwanten in het Witte Huis?

Stone «Trump had Bannon en Flynn nooit mogen laten gaan. Zij herinnerden Trump aan zijn belofte aan de kiezer. Flynn is een prima vent. Er is geen enkel bewijs dat hij iets te maken had met Russische inmenging in de verkiezingen. Hij is het slachtoffer van de neoconservatieven rond Trump.»

HUMO Over wie hebt u het?

Stone «Trump is niet populair in het Pentagon. De lobbyisten die contracten voor defensie binnenhalen, haten hem. De inlichtingendiensten willen hem uit de weg ruimen. De échte oppositie tegen Trump zit daar. Ze gebruiken de generaals rond Trump om hun agenda door te voeren.»

HUMO U doelt op stafchef John Kelly, de nieuwe nationale veiligheidsadviseur Herbert McMaster en generaal James Mattis, minister van Defensie?

Stone «Die drie generaals uit de elite van de militaire wereld delen Trumps kijk op de wereld niet. Het gevaar dreigt dat hij wordt ingepalmd door het leger. In de campagne zei hij dat hij zich uit Afghanistan zou terugtrekken. Als president heeft hij zich door de generaals laten ompraten. Dat stelt me teleur.»

HUMO Maar nu doet u alsof Trump diep in zijn hart een isolationist is. Hij heeft het defensiebudget verhoogd, viel Syrië aan en heeft de banden met Saudi-Arabië aangehaald.

Stone «Goed, hij viel Assad aan. De hele legertop wilde 150.000 soldaten sturen en oorlog voeren. Trump hield het been stijf en koos voor een eenmalige luchtaanval.»

HUMO Wat adviseert u Trump, als hij u belt?

Stone «Trump moet blijven snappen dat zijn verkiezing een burgeropstand was. Zijn kiezers voelen zich in de steek gelaten. Amerikanen zijn doodziek van die dure oorlogen. Van de erosie van burgerlijke vrijheden, de overheid die onze e-mails en sms’jes leest. De enorme schulden, terwijl er maar geld geleend wordt. Het vorige immigratiebeleid heeft onze straten onveilig gemaakt. Vrijhandel heeft ervoor gezorgd dat alle goede banen naar andere landen zijn gegaan. Allemaal het gevolg van het tweepartijensysteem.»

HUMO Wanneer beschouwt u het presidentschap van Trump als een succes?

Stone «Als Trump de ruimte krijgt om zijn instincten te volgen, kan hij historische veranderingen teweegbrengen. Hij kan het tweepartijenstelsel breken. Maar ik heb er weinig vertrouwen in. De gevestigde orde wil hem saboteren. Ze hebben hem nooit gesteund, ze hebben waarschijnlijk niet eens op hem gestemd. Ze cirkelen om hem heen, en houden hem in bedwang.»

© NRC

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234