Greta Thunberg en de schoolstaking voor het klimaat: hoe het allemaal begon

De Ambassadeur van het Geweten-prijs van Amnesty International, een nominatie voor de Nobelprijs voor de Vrede en na de zomer ook nog een eredoctoraat van de universiteit van Bergen: het houdt niet op voor Greta Thunberg en haar klimaatbeweging. Deze week verschijnt ‘Ons huis staat in brand’, een boek van Greta’s moeder Malena Ernman over haar bijzondere gezin. In deze voorpublicatie gaat het over de eerste dagen van Greta’s schoolstaking, en hoe het allemaal begon.

'Als je geen volledig inzicht in de klimaatcrisis hebt, is wat ik doe natuurlijk volstrekt onbegrijpelijk'

Op de ochtend van 20 augustus 2018 staat Greta een uur eerder op dan normaal, op een doordeweekse schooldag. Ze ontbijt en pakt een rugzak in met schoolboeken, een lunchbox, bestek, een waterfles, een zitmatje en een extra vest. Ze heeft honderd flyers gemaakt met feiten en bronverwijzingen over de klimaat- en de duurzaamheidscrisis. De tekst bestaat uit 5.303 tekens, inclusief spaties. En op de voorkant staat in grote, zwarte letters:

‘Wij kinderen doen meestal niet wat volwassenen tegen ons zeggen. Wij doen net als jullie.

En aangezien jullie schijt hebben aan mijn toekomst heb ik dat ook.

Ik heet Greta en ik zit in de derde.

En tot de verkiezingen hou ik een schoolstaking voor het klimaat.’

Ze neemt haar witte fiets uit de garage. Hij is nog zo goed als nieuw. De afgelopen vier jaar had ze geen zin of energie om op de fiets ergens heen te gaan. En nog minder om zomaar een eindje te gaan fietsen. Ze gaat op het zadel zitten, kijkt snel achterom en dan rijdt ze de straat uit, langs het stadhuis richting de Drottninggatan (bekende winkelstraat in Stockholm, red.). Op de kade staan toeristen te roken terwijl de stoomboten pikzwarte rookwolken uitstoten naar de heldere blauwe nazomerhemel boven de ochtendspits. Svante (Greta’s vader, red.) rijdt een paar meter achter haar, met een bord onder zijn rechterarm.

De donderdag ervoor, vier dagen eerder, was ze gaan kijken hoe de straten rond het parlementsgebouw eruitzagen, en had ze besloten waar ze zou gaan zitten. ‘Tegen de muur voor de zuilen is prima,’ zei ze. Svante knikte. Toen vroeg ze of hij een foto van haar wilde maken bij het hek voor de brug. Ze had een zwart T-shirt aan, met een doorgestreept vliegtuig erop. Als een verkeersbord. Voor ze weer naar huis gingen, bleef ze even staan bij het standbeeld van de bedelende vos met zijn omgeslagen deken. Ze keek naar de Drottninggatan. Naar de brug. Ze keek naar het parlementsgebouw aan de overkant van het water. ‘Is er echt niemand die dit eerder heeft gedaan?’ vroeg ze.

‘Nee, volgens mij niet,’ antwoordde Svante.

‘Maar het is zo simpel,’ zei ze. En toen fietste ze naar huis om het witte bord van hardboard te beschilderen. Het bord dat ze voor 20 kronen tussen de restanten bij de bouwmarkt had gevonden.

Het is aardig weer op deze maandagochtend. De zon komt op achter de huizen van Gamla Stan (de oudste wijk van Stockholm, red.) en er is kans op neerslag. Op het fietspad en het trottoir is het druk, zoals altijd op fietspaden en trottoirs op een doodnormale doordeweekse ochtend eind augustus. Allemaal mensen die naar hun werk gaan, en de scholen beginnen weer.

Voor het regeringsgebouw remt ze en stapt ze van haar fiets. Svante helpt haar een foto met haar smartphone te maken voor ze haar fiets aan het hek vastmaakt en haar fietshelm aan het stuur hangt. Dan knikt ze haar vader bijna onmerkbaar gedag en met het logge bord in haar armen gaat ze de hoek om, waar het fietspad linksaf buigt om het blok met de regeringsgebouwen heen.

‘Hup, naar school jij!’ roept Svante. Een beetje voor de grap, maar toch ook weer niet. Ze reageert niet, maar loopt verder. En daar, ergens onderweg naar de brug bij de Drottninggatan, passeert ze de onzichtbare grens die het onmogelijk maakt om rechtsomkeert te maken en overal van af te zien. Ze gaat de brug over, de poort door en loopt een paar meter de Riksgatan in voor ze blijft staan en het bord tegen de grijsrode granieten muur zet. Ze legt haar flyers neer en installeert zich.

Ze vraagt een voorbijganger nog een foto te nemen met haar smartphone en dan post ze de foto’s op haar sociale media, waarna ze de telefoon in de kleine, paarse Björn Borg-rugzak stopt die ze vier jaar geleden met Kerstmis van oma heeft gekregen.


Twitterstorm

Svante blijft bij de fietsen staan tot ze uit het zicht is verdwenen. Een grote zalm springt op uit het water en hangt heel even gewichtloos in de lucht, waarna hij met een plons terugkeert onder het oppervlak. Een paar honderd meter boven Helgeandsholmen cirkelt een roofvogel, het ene rondje na het andere. Wellicht een arend. Of een visarend?

Hij laat de reling los en loopt naar de Fredsgatan, naar het Espresso House bij het ministerie van Onderwijs. Hij bestelt een grote latte met havermelk, gaat aan het raam zitten en probeert te werken. Maar dat is lastig. Na een paar minuten krijgt hij een berichtje op Twitter. De politicoloog Staffan Lindberg heeft Greta’s post geretweet. Dan volgen er nog twee retweets. En nog een paar. Pär Holmgren van de Zweedse milieupartij. Muzikant Stefan Sundström.

Daarna gaat het snel. Ze heeft minder dan twintig volgers op Instagram en niet zoveel meer op Twitter. Maar nu zal dat allemaal veranderen. Nu is er geen weg terug. Er duikt een filmteam op dat documentaires maakt. Het is filmmaker Peter Modestij, die toevallig had meegekregen wat er stond te gebeuren toen hij mij vorige week belde om te praten over het filmscript dat hij aan het schrijven was. Ons hele gezin had afgelopen winter zijn script gelezen en hij hechtte erg aan onze input, omdat hij uit krantenartikelen had begrepen dat Greta sterk op het hoofdpersonage uit zijn nieuwe speelfilm leek. En nu had hij een filmmaatschappij zover gekregen dat hij Greta’s schoolstaking op goed geluk twee dagen mocht filmen.

Peters vriend Nathan Grossman doet ook mee. Hij groet Greta en vraagt of het oké is dat hij filmt. Daar heeft ze niets op tegen, en ze bevestigen een microfoon. De camera draait. Vanaf nu wordt alles wat er wordt gezegd en gedaan vastgelegd. Maar Greta trekt zich amper iets aan van hun aanwezigheid. Ze denkt er alleen maar aan dat ze daar zal zitten en zien wat er gebeurt. Dus ze zit waar ze zit. In haar eentje, leunend tegen de grote muur. Niemand blijft staan. Een enkeling werpt een ongemakkelijke blik op Greta en haar bord, maar de meeste mensen kiezen ervoor een andere kant op te kijken. Ze hebben belangrijker dingen te doen. En het voelt allemaal vooral een beetje gênant aan.

Twee dames blijven staan en leggen uit dat er zoiets als leerplicht bestaat en dat ze moet focussen op de school. Ze zeggen zich zorgen te maken over haar toekomst en vervolgopleiding. Een man van middelbare leeftijd stelt zich voor als Ingmar Rentzhog. Hij filmt Greta en vraagt of hij het filmpje op Facebook mag zetten. Ze knikt. Tegelijkertijd gaan Greta’s tweets en Instagramposts viraal. Svante belt en vertelt dat Dagens Nyheter (de grootste Zweedse krant, red.) hem heeft gebeld en dat ze onderweg zijn. Vlak daarna komt ook Aftonbladet (een populaire Zweedse tabloid, red.) en Greta is enorm verbaasd dat alles zo snel gaat. Blij en verbaasd. Dit had ze niet verwacht.

Fotograaf Anders Hellberg van milieutijdschrift Effekt arriveert en begint te fotograferen. Hij loopt rond en zoekt naar verschillende gezichtshoeken. Maar meestal staat hij midden op de weg, waar iedereen voorbijloopt. Daar staat hij met de camera in zijn ene hand te glimlachen. Urenlang. ‘Moet je kijken,’ zegt hij als er nog een paar mensen bij Greta blijven staan om te praten. Hij maakt een hoofdbeweging naar de scène die Greta en alle passanten voor hem opvoeren. ‘Moet je kijken!’ herhaalt hij keer op keer. En dan ontsnapt een onvoorstelbaar vrolijke en blije lach aan hem.

'Greta heeft ervoor gezorgd dat het klimaatvraagstuk iets hoger op de agenda is komen te staan. Of misschien veel hoger.' (Foto: met Kyra Gantois en Anuna De Wever.)'

Er komen heel veel mensen zoals hij langs. Mensen die decennialang hebben geploeterd en gestreden om de klimaatcrisis zichtbaar te maken. Ivan en Fanny van Greenpeace duiken op en vragen Greta of alles oké is. ‘Kunnen we ergens mee helpen?’ vragen ze. ‘Heb je een vergunning van de politie?’ vraag Ivan. Die heeft ze niet. Ze houdt een schoolstaking en het was niet bij haar opgekomen dat je voor zoiets een vergunning nodig hebt. Maar dat is toch echt zo. ‘Ik kan je helpen,’ zegt Ivan en hij legt het één en ander uit over de rechten en mogelijkheden van de democratie. Greenpeace is bij lange na niet de enige die ondersteuning aanbiedt. Iedereen betuigt steun. Iedereen wil zijn uiterste best doen om te helpen. Maar Greta heeft geen hulp nodig. Ze redt het helemaal zelf.
Ze wordt door de ene na de andere krant geïnterviewd. Het feit alleen al dat ze met onbekende mensen praat zonder zich beroerd te voelen, ervaren wij als een onwaarschijnlijke vooruitgang. De rest is bonus. Svante krijgt een link naar het eerste interview op zijn smartphone en hij leest het in Dagens Nyheter. Hij leest het nog een keer. En hij begrijpt niet hoe het mogelijk is, maar het is het beste interview over het klimaat dat hij ooit heeft gelezen. De antwoorden zijn glashelder en snijden dwars door de ruis heen. Alsof zijn dochter nooit anders heeft gedaan dan zich laten interviewen door kranten.

Voor ze eindelijk op de fiets kan stappen, komt er een journalist van radio P3 Nyheter en hij vertelt dat Greta vandaag ontzettend vaak is gedeeld op sociale media. ‘Leuk,’ zegt Greta. ‘Echt óntzettend veel gedeeld dus,’ verduidelijkt de journalist. ‘Is het oké als we je een paar vragen stellen?’ Het is al over drieën en de schooldag is al lang voorbij. ‘Het spijt me,’ zegt Svante. ‘Maar volgens mij is ze behoorlijk moe.’

‘Het is oké,’ kapt Greta hem af. En ze geeft nog een interview voor ze naar huis fietst. Ze is blij. Haar hele lichaam straalt dat uit. Ze zit als het ware te stuiteren op het zadel als ze wegfietst.


Diepe haat

Er wordt wel gezegd dat er een beweging ontstaat op het moment dat iemand die zelfstandig iets doet, het gezelschap krijgt van nog iemand. In dat geval is de wereldwijde schoolstakingsbeweging opgericht om ongeveer 9 uur op dag twee van Greta’s schoolstaking. Want dan vraagt Mayson uit het tweede jaar van de Adolf Fredriks-school of het oké is als ze erbij komt zitten om Greta gezelschap te houden. Greta knikt. En vanaf dat moment zit ze nooit meer alleen.

Nog twee schoolmeiden komen langs en gaan op de koude straatstenen zitten. Een student van de universiteit van Stockholm. Een dertiger die helemaal naar Stockholm is gekomen, in plaats van naar zijn werk als leraar Frans in Göteborg te gaan. ‘Ik word vast ontslagen,’ zegt hij, ‘maar dat maakt niet uit, want er moet iets gebeuren. Iemand moet iets doen.’

Verder zijn Dagens Nyheter en TV4 er. Greta’s docent sluit zich aan en wordt geïnterviewd voor het journaal. ‘Als docent kan ik dit niet steunen,’ zegt ze. ‘Maar als medemens begrijp ik natuurlijk waarom ze dit doet.’ Haar inbreng wordt echter zodanig verknipt dat haar neutrale houding niet tot haar recht komt. De volgende weken wordt ze zo gepest op haar werk dat ze zich ziek moet melden.

De eerste haters beginnen zich te roeren en Greta wordt openlijk bespot op de sociale media. Ze wordt bespot door anonieme trollen, door rechts-extremisten. En ze wordt bespot door Kamerleden van partijen waar haar naaste familie op stemt. Kamerleden van partijen waar de overgrote meerderheid van haar buren op stemt. Dat zie je in de ogen van de buren die we tegenkomen. De berekende, ridiculiserende commentaren van de politici zijn als zaadjes die zorgvuldig in de vruchtbare aarde van de sociale media worden geplant en snel uitgroeien tot stevige stammen van diepe haat en verachting. Maar dat is allesbehalve een verrassing. Greta had er alleen geen rekening mee gehouden dat de haat en spot zelfs van personen uit onze familie zou komen. Van nabije familie zelfs.

'Ik verzeker je dat je het als ouder als geweldig positief ervaart als je kind plots wél wil eten en met andere mensen praten.' (Foto: mama Malena Ernman en Greta Thunberg.)'

‘Als je geen volledig inzicht in de klimaatcrisis hebt, is wat ik doe natuurlijk volstrekt onbegrijpelijk. Ik weet dus dat niemand ook maar enig idee heeft van de klimaatcrisis,’ zegt ze steeds weer. Ze zegt veel dingen steeds opnieuw. Als een mantra. ‘De schoolstaking is onafhankelijk van partijpolitiek en iedereen is welkom,’ herhaalt ze voor de zoveelste keer tegen een voorbijganger die vraagt of het iets politieks is.

Svante gaat even langs om te kijken of alles oké is. Dat doet hij elke dag een paar keer. Greta staat bij de muur en er staan een stuk of tien mensen om haar heen. Ze kijkt gestrest. De journalist van Dagens Nyheter vraagt of het oké is dat ze een interview filmen, maar Svante ziet vanuit zijn ooghoeken dat er iets mis is. ‘Even wachten,’ zegt hij en hij neemt Greta mee achter een pilaar in de poort. Haar hele lichaam is tot het uiterste gespannen. Ze ademt snel en Svante zegt dat er niets aan de hand is.

‘We gaan nu naar huis,’ zegt hij. ‘Oké?’

Greta schudt haar hoofd. Ze huilt.

‘Je hoeft dit allemaal niet te doen. Je hebt al meer gedaan dan wie dan ook. We laten het hierbij en vertrekken.’

Maar Greta wil niet naar huis. Ze blijft een paar seconden doodstil staan en haalt adem. Dan loopt ze een rondje en duwt als het ware alle angst en paniek weg die ze al zolang als ze zich kan herinneren meedraagt. Daarna blijft ze staan met haar blik gefocust op de lucht. Haar ademhaling is nog steeds snel en de tranen stromen over haar wangen. ‘Nee,’ zegt ze, terwijl ze een kermend geluid laat horen. ‘Nee,’ zegt ze nog een keer.

‘Wil je blijven?’ vraagt Svante voorzichtig. ‘Weet je het heel zeker?’

Greta droogt haar tranen en grimast. ‘Ik moet dit doen,’ zegt ze. En dan draait ze zich om. Haar lijf is volkomen rustig en ze glimlacht ontspannen naar de journalisten die verderop staan te wachten.

Greta loopt terug naar de staking en Svante volgt elke beweging met zijn blik. Hij staat meer dan een halfuur achter de pilaar om zijn dochter in de gaten te houden. Hij denkt dat ze er elk moment vandoor kan gaan. Dat ze elk moment overmand kan worden door stress en angst. Maar er gebeurt niets. Ze staat daar heel rustig met de journalisten te praten. De ene na de andere. Svante denkt dat ze zich vast vreselijk voelt en zich beter kan omdraaien en weglopen. Maar Greta draait zich niet om. Ze blijft tussen de verzamelde menigte staan.

'Ik ben niet tevreden. De uitstoot blijft toenemen en er is geen uitzicht op verandering. Ik wil doorgaan ''

Af en toe laat ze haar blik over de gevel van het parlementsgebouw glijden. Ze ziet er nu rustiger uit dan op de eerste dag en wie heel goed kijkt, ziet dat ze glimlacht, een haast onzichtbare glimlach. Als de journalisten vertrokken zijn, installeert ze zich weer op haar blauwe matje en neemt ze haar schoolboeken – ze wil niet achteropraken met haar schoolwerk. Voor het vak Zweedse literatuurgeschiedenis leest ze ‘Mor gifter sig’ (‘Moeder gaat trouwen’, red.) van Moa Martinson. In een boek over maatschappijleer bestudeert ze hoe het er bij verkiezingen aan toegaat en hoe de regering, het parlement en commissies en departementen werken.

Haar smartphone gebruikt ze alleen om de stakingsfoto van die dag te uploaden op Twitter en Instagram, want het is schooltijd en ‘onder schooltijd zit je niet te pielen met je telefoon’. Om drie uur pakt ze alles in en fietst ze naar huis.


Gratis fastfood

We houden Greta’s welzijn zo nauwlettend mogelijk in de gaten, maar we zien alleen maar tekenen dat het goed gaat. Steeds beter zelfs. Ze zet haar wekker om 06.15 uur en ze is vrolijk als ze opstaat. Ze is vrolijk als ze naar het parlementsgebouw fietst en als ze ’s middags thuiskomt. Dan haalt ze haar schoolwerk in en checkt ze de sociale media. Ze gaat op tijd naar bed, valt meteen in slaap en slaapt de hele nacht rustig door.

Alleen het eten gaat niet goed. Niet tijdens de staking in elk geval. ‘Er zijn te veel mensen en ik heb geen tijd. Iedereen wil steeds met me praten.’ Daarom eet ze als ze thuiskomt iets extra’s. ‘Je moet eten,’ zegt Svante. ‘Het zal niet lukken als je niet eet.’ Greta zegt niets. Eten ligt gevoelig. Het is het moeilijkste wat er is. Zo is het al jaren en er is geen oplossing in zicht.

Maar op de derde dag gebeurt er iets. Ivan van Greenpeace komt weer langs. Hij heeft een wit plastic zakje in zijn hand. ‘Wil je iets eten, Greta? Ik heb noedels. Thaise. 100 procent veganistisch. Wil je ook?’ Greta leunt naar voren en reikt naar het bakje eten. Ze haalt het deksel eraf en ruikt een paar keer. Ze scant het eten met haar neus. Dan neemt ze een hapje. En nog één. Niemand reageert. Waarom zouden ze? Er is toch niets vreemds aan een kind dat op de grond, tussen een heleboel andere mensen, veganistische noedels zit te eten?

Greta eet door. Niet alleen een paar hapjes, maar bijna een hele portie. De scène die zich daar afspeelt, op straat bij het schoolstakingsbord, verandert echt alles. Even later komt er een man met zakjes van een grote hamburgerketen. Hij deelt hamburgers, friet, ijs en frisdrank uit. ‘Het zijn veganistische en vegetarische hamburgers,’ zegt hij trots en hij zet zes, zeven papieren zakjes met het logo van de keten tussen de kinderen. ‘Dat lijkt me geen goed idee,’ zegt Greta en ze probeert het de andere kinderen uit te leggen. Maar Greta praat te zacht, de kinderen hebben trek en haar boodschap komt niet over. Alles raakt op.

'Een enkeling werpt een ongemakkelijke blik op Greta en haar bord, maar de meeste mensen kijken de andere kant op. Ze hebben belangrijker dingen te doen.'

Als Svante langsgaat om te checken of alles oké is, staat de man vrolijk met iedereen te praten. Svante stelt zich voor en neemt hem even apart. ‘Greta heeft nadrukkelijk gezegd dat ze absoluut geen sponsoring wil, dus ik wil graag dat je de zakjes meeneemt en de kinderen geen eten meer aanbiedt terwijl ze staken.’

‘Maar wat moeten ze dan eten?’ vraagt hij.

‘Dat wordt wel geregeld,’ zegt Svante. ‘Maar omdat hier veel camera’s draaien, wil Greta niet dat iemand hier zijn producten komt tonen, want dat voelt verkeerd aan. Daar heeft Greta het eerder over gehad.’

Svante legt uit welke richtlijnen Greta heeft opgesteld: geen sponsoring, geen reclame en geen logo’s van politieke partijen. De man voelt zich aangevallen en vertelt wat zijn bedrijf allemaal heeft gedaan om vegetarische alternatieven aan te bieden; hun hamburgers zijn klimaatneutraal omdat ze zich enorm inzetten voor de aanplant van bomen in Oost-Afrika. Hij vertelt dat hij zich al meer dan twintig jaar bezighoudt met duurzaamheidsvraagstukken.

‘Ja, dat kan wel zijn, maar hier vertegenwoordig je een bedrijf dat geld verdient met het slachten van koeien en het verkopen van vlees van dode dieren in een snelgroeiende hamburgerketen. En dat heeft niets te maken met kinderen die staken voor het klimaat.’

‘Oké,’ zegt hij. ‘Maar mensen moeten wel eten en we maken allemaal onderdeel uit van hetzelfde systeem.’ Hij wijst op Svantes schoenen. ‘Jij draagt sportschoenen. Dat is ook niet duurzaam,’ zegt hij.

‘Nee, maar het feit dat ik sportschoenen aanheb, kun je toch niet vergelijken met sponsoring door een keten die honderden miljoenen kronen verdient met het verkopen van fastfood?’

De man verzamelt de zakjes en bekers en verdwijnt. Na de scène met de hamburgers mag Svante zich van Greta niet meer in de buurt van de staking vertonen. Ze wil daar op zichzelf zijn en ze wil niet dat iemand anders namens haar praat.

’s Middags vraagt de man van de hamburgers op Instagram aan Greta of het echt klopt dat ze niet wil dat hij de kinderen op eten trakteert. ‘Je mag ons zeker op eten trakteren,’ antwoordt ze. ‘Alleen niet op eten van het bedrijf waar je voor werkt.’ Hij antwoordt dat het dan lastig voor hem wordt.


Complottheorieën

Alle ouders met een kind dat jarenlang niet met andere mensen heeft gepraat en maar een paar dingen kon eten op een paar plekken, worden enorm blij als die complicaties plotseling verdwijnen. Ik verzeker je dat je die verandering als iets geweldig positiefs ervaart als ouder. Het is bijna als een sprookje. Als magie. Ongeacht wat oudere, conservatieve, blanke mannen en vrouwen op sociale media of in hun columns schrijven. Sommige mensen denken dat er iemand is die overal achter zit. Of een pr-bureau. Maar dat is natuurlijk niet zo.

Greta heeft de voorbije zomer niet gebruikt voor een reeks geheime ontmoetingen achter dikke gordijnen bij duistere reclame- en pr-bureaus, waar haar geleerd werd hoe ze haar achtergrond, haar waarden en haar opvattingen moest vervalsen. En dat allemaal onder invloed van globalisten, slinkse linkse economen en George Soros (Hongaars-Amerikaanse zakenman, red.) Allemaal om de invloed van de overheid te versterken en de belastingdruk te verhogen, en om een ecofascistische, wereldwijde superstaat te creëren.

De ene complottheorie is erger dan de andere. Greta heeft niet vier, vijf helse jaren opgeofferd aan het simuleren van diverse levensbedreigende problemen om nu ’s werelds sluwste pr-coup te plegen. Wel staan er talloos veel mensen achter haar. Alle mensen die decennialang hebben gestreden en geploeterd om de klimaatkwestie onder de aandacht te brengen, betuigen hun steun.

Vanaf dag één zijn de omroepen aanwezig. En om de één of andere reden werkt dat voor Greta beter dan voor de meeste anderen die eerder op dezelfde manier aandacht hebben gekregen. Iedereen staat achter Greta. Net zoals Greta achter hen staat. Iedereen steunt iedereen.

‘De reden waarom dit zo groot wordt, is dat het waarschijnlijk het belangrijkste vraagstuk is waar de mensheid ooit mee te maken heeft gehad, en dat het al meer dat dertig jaar compleet genegeerd wordt,’ zegt Greta. Maar geen enkele twijfelaar luistert ooit naar wat ze eigenlijk zegt. Zulke dingen zijn van geen enkel belang. Ze staan volstrekt onverschillig tegenover het duurzaamheidsvraagstuk.

Het fenomeen blijft groeien. Elk uur sneller en sneller. Van het prille begin van de schoolstaking tot de afsluiting wordt Greta gevolgd door een televisieteam van de BBC, van het Duitse ARD en van het Deense TV2. Ik heb ’s avonds generale repetitie (Marlena Ernman is operazangeres, red.). Binnenkort is er de première van de musical ‘As It Is in Heaven’ en we maken lange dagen in het theater. Greta slaapt als ik thuiskom en ik slaap ’s ochtends als zij weggaat. Ik hoor het niet als er tv-reporters in ons appartement rondsluipen om Greta’s ochtendactiviteiten te filmen.

Als de laatste vrijdag aanbreekt, wordt er op meer dan honderd plaatsen in heel Zweden gestaakt. Ook in Duitsland, Finland en Groot-Brittannië hebben zich mensen aangesloten. In Nederland staken honderd kinderen bij het parlement in Den Haag, en in Noorwegen zijn het er duizenden. Het voelt duizelingwekkend groot aan. Iedereen die zich op de één of andere manier voor het milieu en klimaat inzet, helpt op zijn of haar manier mee.

Alles bij elkaar komen er op de laatste dag van de schoolstaking rond de duizend ouders en kinderen bij Greta zitten. En media uit allerlei landen brengen live verslag uit.

Het is haar gelukt. Greta is erin geslaagd om te doen wat ze besloten had. Ze heeft drie weken lang voor het Zweedse parlementsgebouw gestaakt. Ze heeft ervoor gezorgd dat het klimaatvraagstuk iets hoger op de agenda is komen te staan. Of misschien veel hoger.

Veel mensen zeggen dat zij in haar eentje meer voor het klimaat heeft gedaan dan politici en massamedia in vele jaren. Maar Greta is het er niet mee eens. ‘Er is niets veranderd,’ zegt ze. ‘De uitstoot blijft toenemen en er is geen uitzicht op verandering.’

Om drie uur komt Svante haar ophalen en ze wandelen samen onder de poort van de Riksgatan naar de fietsen bij het regeringsgebouw.

‘Ben je tevreden?’ vraagt Svante. Greta zwijgt. Hij herhaalt de vraag, maar Greta geeft geen antwoord. Ze halen het slot van hun fietsen en staan op het punt om naar huis te fietsen.

‘Nee,’ zegt ze met haar blik op de brug naar Gamla Stan. ‘Ik wil doorgaan.’

‘Ons huis staat in brand’ van Greta Thunberg en Malena Ernman verschijnt op 20 juni bij De Bezige Bij.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234