null Beeld

Heleen Debruyne vs. Othman El Hammouchi: de reacties na de column over abortus

Op 31 mei schreef de jonge, conservatieve filosoof Othman El Hammouchi een opiniestuk op de website Doorbraak.be waarin hij betoogde dat abortus het moreel equivalent van moord is en een van de grootste schandes op het blazoen van onze samenleving. 'Is het gemak van de moeder meer waard dan het leven van een kind?' schreef hij ook.

In haar column in Humo reageerde Heleen Debruyne op het artikel. Ja, schrijft ze, 'het is wel degelijk veel gevraagd om een kind ter wereld te brengen: een zwangerschap is altijd een risico, een aanslag op het lichaam. Een kind baren en afstaan is ook nog eens een aanslag op de psyche'.

Haar slotalinea: 'De drang om zwangerschappen af te breken is zo enorm dat vrouwen er al millennia lang schaamte, straf en zelfs de dood voor willen riskeren. Is het wreed, dat vrouwen kiezen om hun potentiële kinderen niet geboren te laten worden? Misschien. Maar, zoals Simone Veil in 1975 al zei: ‘Geen enkele vrouw maakt die keuze voor haar plezier – elke abortus is een nederlaag.’ Veel moederdieren doden hun jongen als ze weten dat ze die niet zullen kunnen grootbrengen. Ze laten ze achter zonder eten, of, gruwelijker nog, vreten ze zelf op. Wij, mensen, kunnen op tijd inschatten wat onze mogelijkheden zijn, wij kunnen ons lichaam zo manipuleren dat we geen autonoom levende baby’s meer hoeven te vermoorden. Is dat niet wat ons mee tot mens maakt? Abortus is geen smet op ons blazoen, het is deel van de condition humaine.'

null Beeld

Hierop reageerde El Hammouchi middels een lezersbrief:


'De fundamentele vraag is of een foetus een volwaardige mens is'

In haar column in Humo 4059 is Heleen Debruyne verbaasd dat ik naar aanleiding van het referendum over abortus in Ierland een stuk heb geschreven waarin ik argumenteer dat abortus moreel verwerpelijk is. Denigrerend noemt ze mij een ‘filosoofje’ en mijn stuk ‘pompeus’, en zegt ze hautain dat ze mij ‘zou kunnen negeren’. Die aanslag op de elementaire voorschriften van de debatethiek zou niet zo erg zijn, ware het niet dat mevrouw Debruyne zich in haar betoog bezondigt aan een fundamentele misvatting. Mevrouw Debruyne lijkt te impliceren dat er zelfs geen discussie zou mogen bestaan over abortus, het is een ‘verworvenheid’.

Aangezien we in een democratie leven en abortus geen zaak is die valt onder de onvervreemdbare liberale vrijheden, staat het mij vrij te pleiten voor een verandering of verstrenging van de wet en het wederom criminaliseren van abortus. Eén van haar argumenten is dat abortus altijd al heeft plaatsgevonden, en dat een wettelijk verbod niets zou veranderen aan het verlangen van vele vrouwen om hun zwangerschap te beëindigen. Je zou dat argument ook kunnen gebruiken om elke misdaad te rechtvaardigen. Moeten we die wetten dan ook afschaffen? De fundamentele vraag is of een foetus een volwaardige mens is. Zo ja, dan is abortus moord.

Mevrouw Debruyne zegt dat de vrucht niet levensvatbaar is zonder moeder. Wat dan met mensen die ernstig ziek zijn, en die alleen in leven kunnen blijven dankzij medische apparatuur? Zou het moreel aanvaardbaar zijn die mensen te doden? Volgens mevrouw Debruyne is de foetus ook geen autonoom individu zoals de moeder. Maar heel wat mensen met een zware mentale handicap of die in coma verkeren, kunnen niet autonoom leven. Zouden we die mogen doden? Mijn vraag blijft dus onbeantwoord: wat onderscheidt een foetus in moreel opzicht van elk ander menselijk wezen?

Othman El Hammouchi, via mail.

Waarop weer twee lezers reageerden:


'Verworvenheden zijn niet meer veilig'

Heleen Debruyne noemt abortus in haar column in Humo 4059 een verworvenheid waarover geen discussie meer zou mogen bestaan. Gelukkig heeft zij toch de moeite gedaan om de argumenten nog eens te formuleren. Maar dat de vrouw een autonoom wezen is en het ongeboren leven in haar buik niet, is een argument dat filosoof Othman El Hammouchi niet begrijpt (Open Venster, Humo 4061). Er bestaan namelijk geboren mensen die ook niet autonoom kunnen leven: ‘Zouden wij die mogen doden?’

Door de poging het onderscheid tussen ongeboren en geboren leven diffuus te maken, meent Othman El Hammouchi het morele overwicht te hebben. Mogen wij dan besluiten dat een geboorte na een voldragen zwangerschap slechts een formaliteit is? Volgens mij niet. Ook abortus is geen formaliteit. Maar de autonome vrouw bedreigen met straffen als ze de ingrijpende keuze tot zwangerschapsonderbreking maakt, is voor mij een schrikbeeld. Zwelgt de filosoof niet een beetje in de morele macht? Is het gewoon geen handige manier om de vrouw te onderdrukken?

Veel goede moed aan Heleen Debruyne, want verworvenheden zijn niet meer veilig.

Naam en adres bekend.


'Een klompje cellen'

In Open Venster in Humo 4061 vraagt Othman El Hammouchi zich af: ‘Wat onderscheidt een foetus in moreel opzicht van elk ander menselijk wezen?’ Volgens Van Dale is het antwoord: ‘Een foetus is een nog niet voldragen menselijke of dierlijke vrucht.’ Als een abortus wordt uitgevoerd, heeft de foetus nog geen zenuwstelsel en heeft het het gevoel en waarnemingsvermogen van een kikkervisje – het ziet er ook zo uit. Het is gewoon een klompje cellen, en of die nu menselijk of dierlijk zijn, maakt niet uit. Er is geen enkele reden om aan te nemen dat menselijke embryo’s in welk ontwikkelingsstadium ook van dierlijke embryo’s zouden verschillen. Erger is dat bij volwassen schapen en runderen zonder verdoving de keel wordt overgesneden om religieuze redenen.

Paul De Nef, Zoersel.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234