Pukkelpop 2019 Beeld Francis Vanhee
Pukkelpop 2019Beeld Francis Vanhee

Vooruitblik

Het covid-najaar ziet er best rooskleurig uit: ‘De tijd van algemene lockdowns is sowieso voorbij’

Massa-evenementen, internationale reizen met minder quarantaineregels en een uitgebreide sociale bubbel. Deze zomer zette ons land voorzichtige stappen naar het ‘oude normaal’. Volgens virologen is die vrijheid ook in het najaar mogelijk. ‘De individuele verantwoordelijkheid en het gezond verstand worden belangrijker.’

De bezetting in de ziekenhuizen is vandaag hoger dan in de zomer van 2020 en de corona-epidemie wint volgens de jongste cijfers opnieuw aan kracht. Toch gelooft Sciensano-viroloog Steven Van Gucht niet dat de situatie nog tot een overspoeling van de ziekenhuizen zal leiden. Het grootste deel van de huidige ziekenhuisopnames is er volgens hem omdat veel mensen denken dat de pandemie al voorbij is.

‘De bevolking neemt veel vrijheden en dat vertaalt zich in stijgende cijfers, maar dat is nog geen reden om bijkomende maatregelen te nemen. De tijd van algemene lockdowns is sowieso voorbij.’ Met zijn woorden speelt hij in op een vrees die bij veel burgers leeft: vorig jaar schoot de besmettingscurve na de ‘coronaluwe’ zomer pijlsnel de hoogte in en ging de samenleving op slot tot de lente.

Viroloog Marc Van Ranst (KU Leuven) gelooft ook dat de kaarten vandaag anders liggen en dat ons een winter zonder al te zware beperkingen wacht. ‘Het kan interessant zijn om de mondmaskerdracht op het openbaar vervoer te behouden en sterk in te zetten op ventilatie, maar politiek is er weinig animo om vergaande maatregelen te nemen.’

Van Gucht denkt dat het waardevol is om lokale bestuursniveaus meer macht te geven om restricties op te leggen. Hij meent dat vooral gebieden met een lage vaccinatiegraad nog een risico op opstootjes van het virus lopen. Brussel blijft zo’n moeilijke zone, wat verklaart waarom middelbare scholieren daar straks nog wel een mondmasker moeten dragen.

Hoelang werken de vaccins?

Beide virologen wijzen erop dat vaccinatie de sleutel tot het rijk der vrijheid is. De vraag blijft alleen hoelang die deur geopend blijft. Onderzoekers aan de universiteit van Oxford presenteerden donderdag de resultaten van een studie waarvoor ze ruim 3 miljoen neus- en keeluitstrijkjes analyseerden. Daaruit bleek dat het vaccin van AstraZeneca 90 dagen na de toediening van de tweede dosis slechts 61 procent effectief was tegen besmetting, een significante daling tegenover de 69 procent bescherming die de prik oorspronkelijk bood. Voor het Pfizer-vaccin daalde de effectiviteit tijdens die periode van 92 naar 78 procent.

De cijfers veranderen niets aan Van Guchts voorspellingen voor het najaar. ‘We hebben nooit verwacht dat de vaccins besmettingen zouden tegenhouden. Ze zijn er om bescherming tegen symptomatische infecties te bieden, en dat gaat wel nog steeds goed.’ Hij wijst erop dat het overgrote deel van de coronapatiënten die de afgelopen maanden in de Belgische ziekenhuizen belandden niet volledig gevaccineerd waren.

Vrijwillig

Terwijl het vertrouwde leven weer op gang komt, zullen heel wat mensen zich volgens Van Ranst nog enige tijd vrijwillig aan coronaregels houden. Hij denkt bijvoorbeeld dat het nog wel even zal duren voor iedereen zich weer comfortabel voelt om de anderhalve meter afstand te laten verdwijnen. ‘Er zal een kloof bestaan tussen het reële gevaar en de manier waarop de bevolking die dreiging inschat.’

Van Gucht verwijst naar 19 juli of ‘Freedom Day’, de dag waarop het Verenigd Koninkrijk de meeste coronamaatregelen afvoerde. Hoewel het officieel niet langer hoefde, bleven heel wat Britten hun mondmasker ook na 19 juli dragen. ‘Dat zal hier ook gebeuren: de individuele verantwoordelijkheid en het gezond verstand worden belangrijker.’

Na de winter verwacht Van Gucht dat een periode aanbreekt waarin iedereen gevaccineerd of besmet is. De pandemie wordt dan een endemie waarbij het virus op de achtergrond blijft. ‘Het blijft wel afwachten in welke cyclus corona vervolgens zal opduiken. Zien we het virus elk jaar enkele maanden terug zoals dat bij het griepvirus gebeurt? Of krijgen we meer ademruimte? Niemand kan dat al voorspellen.’

(DM)

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234