Het Witte Huis op het witte doek: de top 10 presidentiële rollen

Wij doken de filmgeschiedenis in en kwamen terug met de allerbeste vertolkingen van presidenten op het grote scherm: onze top tien.

'Flikflooien met je achternicht en kakken met de deur open'


10. JON VOIGHT

President: Franklin D. Roosevelt.

Film: Pearl Harbor (Michael Bay, 2001)

Toegegeven: met ‘Pearl Harbor’ tekende Michael Bay voor een ondraaglijk spektakel vol fout patriottisme en migraineverwekkende explosies. Maar zodra je – in de scène waarin de Amerikaanse regering een tegenaanval overweegt – de gegroefde stem van de in een rolstoel gezeten president Roosevelt hoort (‘Is it true men are still trapped inside the USS Arizona?’), verandert ‘Pearl Harbor’ heel even in een spannend drama waarin Jon Voight de pannen van het dak acteert. Al lijkt er wel iets mis met Voights kinprothese: telkens wanneer de president in close-up verschijnt, krijgen we zin om een muntje in zijn kinkuil te werpen.


9. ANTHONY HOPKINS

President: John Quincy Adams.

Film: Amistad (Steven Spielberg, 1997)

Wanneer een president in een film opduikt, kun je er donder op zeggen dat hij vroeg of laat een ronkende redevoering zal houden. Het is niet anders in ‘Amistad’, een historisch drama over een groep Afrikaanse slaven die na een opstand op een slavenschip in de Verenigde Staten stranden en in een reeks spannende rechtbankscènes hun vrijheid trachten te verwerven. Hier verschijnt John Quincy Adams ten tonele, de oud-president die voor de Afrikanen komt pleiten. Wordt de aandacht aanvankelijk nog helemaal opgezogen door die twee witte cavia’s die Anthony Hopkins voor de gelegenheid op zijn wangen heeft laten spijkeren, dan kun je tijdens zijn briljant gebrachte Grote Redevoering een speld horen vallen.


8. BILL MURRAY

President: Franklin D. Roosevelt.

Film: Hyde Park on Hudson (Roger Michell, 2012)

Roosevelt – daar is-ie weer! – wordt algemeen beschouwd als één van de grootste Amerikaanse presidenten: ondanks de polio die hem aan een rolstoel gekluisterd hield, loodste hij zijn land uit de Grote Depressie, stond hij mee aan de wieg van de Verenigde Naties en werd hij drie keer herkozen. Daarnaast vertoonde hij – net als zijn collega’s JFK, Bill Clinton en Donald Trump – een meer dan gezonde seksuele appetijt. Dat blijkt tenminste uit ‘Hyde Park on Hudson’, een lichtvoetig filmpje dat zich toespitst op Roosevelts affaire met zijn door Laura Linney vertolkte achternicht Daisy. In wezen speelt Bill Murray hier meer zijn droogkomische zelf dan FDR, maar zo hebben we het natuurlijk graag.


7. JOSH BROLIN

President: George W. Bush.

Film: W. (Oliver Stone, 2008)

In ‘W.’ zet Josh Brolin Dubya met veel bravoure neer als een minkukel die met open mond hamburgers kauwt, aldoor vodka zuipt en met de deur open zit te kakken. Je kunt ermee lachen, maar in feite houdt regisseur Oliver Stone de Amerikanen een wrange spiegel voor: hoe is het mogelijk dat zo iemand in het Witte Huis is geraakt? Hoe komt het dat Amerika zo diep is gevallen? Het wordt overigens hoogtijd dat Stone aan een nieuwe biografische presidentenfilm begint: ‘J.’


6. HENRY FONDA

President: Abraham Lincoln.

Film: Young Mr. Lincoln (John Ford, 1939)

Van alle Amerikaanse presidenten werd Abraham Lincoln tot nu toe het vaakst opgevoerd op het witte doek: Abe, die in de Verenigde Staten de status van een heilige heeft, laat zijn sik zien in zo’n 130 films, waaronder het niet bepaald waarheidsgetrouwe ‘Abraham Lincoln: Vampire Hunter’. Eén van zijn beroemdste verschijningen maakt hij in ‘Young Lincoln’, waarin de jeugdige Abraham (een grootse Henry Fonda) als advocaat de verdediging op zich neemt van twee onterecht van moord beschuldigde mannen. Op het eind zien we hoe Lincoln, nu met de karakteristieke kachelpijphoed, doorheen wind en regen de weg naar het Witte Huis inzet terwijl het strijdlied van de Republiek weerklinkt (‘Glory, glory, hallelujah!’). Bombastisch, maar prachtig.


5. DONALD MOFFAT

President: Lyndon B.

Johnson.

Film: The Right Stuff (Philip Kaufman, 1983)

LBJ lijkt de laatste jaren niet van het scherm weg te branden: Liev Schreiber speelde hem in ‘The Butler’ (2013), Tom Wilkinson in ‘Selma’ (2014), Bryan Cranston in de HBO-film ‘All the Way’ (2016), en nu is het de beurt aan Woody Harrelson. Maar laat ons ook niet de perfecte incarnatie vergeten van de geweldige Britse karakteracteur Donald Moffat in ‘The Right Stuff’, Philip Kaufmans meesterwerk over de geschiedenis van het Amerikaanse ruimteprogramma. LBJ duikt hier slechts in enkele scènes op, maar als er een Oscar zou bestaan voor Best Acterende Hand, dan was die voor Moffats briljant gesticulerende rechterhand in de ‘How the hell did they get ahead of us?!’-scène.


4. BRUCE GREENWOOD

President: John F. Kennedy.

Film: Thirteen Days (Roger Donaldson, 2000)

Ze zijn met velen, de acteurs die in de huid van Amerika’s meest mythische president zijn gekropen, van Cliff Robertson in ‘PT 109’ tot Rob Lowe in ‘Killing Kennedy’. Maar geen van hen deed het zo overtuigend als Bruce Greenwood, de voortreffelijke Canadese acteur die JFK zonder veel nonsens neerzette als een president die er tijdens de Cubaanse rakettencrisis – toen de wereld op de rand van een kernoorlog stond – alles aan doet om de lont uit het kruitvat te trekken. Om JFK en zijn broer Bobby (Steven Culp) in het Oval Office blufpoker op het allerhoogste niveau te zien spelen met de Sovjets: adembenemend.


3. FRANK LANGELLA

President: Richard Nixon.

Film: Frost/Nixon (Ron Howard, 2008)

Deze fascinerende film is gebaseerd op het legendarische televisie-interview dat David Frost in 1977 had met de vier jaar daarvoor afgetreden president Nixon. De geslepen Nixon, die tot dan toe nog nooit in het openbaar had gesproken over zijn aandeel in het Watergate-schandaal dat hem het presidentschap had gekost, wond Frost aanvankelijk met gemak om zijn vinger. Maar de Britse journalist drumde de ex-president gaandeweg meer en meer in de hoek, om hem uiteindelijk voor het oog van miljoenen kijkers een historische schuldbekentenis te ontlokken. De fantastische Frank Langella heeft uiterlijk geen haartje gemeen met Nixon, maar weet niettemin perfect de sluwheid en de tragiek van de man te vatten.


2. DANIEL DAY-LEWIS

President: Abraham Lincoln.

Film: Lincoln (Steven Spielberg, 2012)

In Steven Spielbergs oerdeftige epos ‘Lincoln’ zien we hoe Abe met hart en ziel – en begeleid door een soundtrack vol ontroerende trompetmuziek – ijvert voor de afschaffing van de slavernij. En ook al hebben de schminksters in sommige scènes een tikkeltje overdreven met het aanbrengen van voorhoofdsgroeven, de vertolking van de voortdurend in zinspreuken pratende Daniel Day-Lewis is als vanouds een wetenschappelijke studie waard. Van de bestudeerde manier waarop hij met de tong zit te smakken tot de perfect getimede klap met de vlakke hand op zijn bureau (‘I can’t listen to this anymore!’): wie doet het hem na?


1. ANTHONY HOPKINS

President: Richard Nixon.

Film: Nixon (Oliver Stone, 1995)

De in topvorm verkerende Oliver Stone neemt in ‘Nixon’ meer dan drie uur de tijd om een verrassend genuanceerd portret te schetsen van één van de meest complexe presidenten van Amerika. Ja, we leren Nixon kennen als de paranoïde manipulator die afluisterapparatuur in het Oval Office liet installeren, maar daarnaast leren we hem ook kennen als een diep getroebleerde mens die eigenlijk alleen maar op zoek was naar een klein beetje erkenning. Waar Frank Langella in ‘Frost/Nixon’ fysiek geen spatje gemeen heeft met de president, zou je hier in sommige scènes zweren dat je naar de échte zit te kijken. Voor het tafereel waarin Nixon na het ondertekenen van zijn ontslagbrief samen met Henry Kissinger (Paul Sorvino) op de knieën zinkt – ‘Let’s pray, Henry’ – en vervolgens onder het roepen van ‘What did I do wrong?’ in snikken uitbarst, bestaat slechts één woord: aangrijpend.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234