Hoe het verliefde stel Thomas (20) en Angela (16) de Eiffeltoren wilden opblazen

Thomas en Angela leren elkaar in de zomer van 2016 kennen op de website muslima.com. Beiden beleven een moeilijke jeugd en zoeken hun heil in de islam. Op een schamele matras beramen ze hun bloedige plan: de Eiffeltoren opblazen. ‘Dat krijg je als je me niet naar Syrië laat vertrekken.’

'Iemand moest de toren beklimmen, een andere moest een rookgordijn optrekken, een derde moest op de militairen schieten'

Met zijn PS3-spelcomputer had hij alles opgezocht op het internet: zo hoopte hij onder de radar te blijven. Hij vond er informatie over de constructie van het monument – hij had de Eiffeltoren nog nooit in het echt gezien, maar vond ‘dat ijzeren gedrocht’ spuuglelijk – en dokterde uit hoe hij het zou opblazen: met thermiet. Zij zag de toren al instorten, hij was er niet zo zeker van dat het zou lukken. Maar op z’n minst zouden ze hem ‘flink scheef doen staan’.

Thomas S. (20) en Angela (een pseudoniem, omdat ze nog maar 16 is en dus minderjarig) ontmoetten elkaar op het internet. Wat begon als een kalverliefde, nam al snel een krankzinnige wending. Hun aanhouding op 10 februari maakte een einde aan hun ‘schitterende plan’, zoals Angela het noemde. Zij werd uit haar bed gelicht in de woning van haar moeder in de omgeving van Montpellier, hij niet ver daarvandaan, in een appartementje van vrienden.

Hadden hun plannen kans op slagen? Waarschijnlijk niet méér dan die van hun talrijke voorgangers die de IJzeren Dame wilden opblazen. Toch had die verijdelde aanslag – de zoveelste al sinds januari 2016 – alles om tragisch af te lopen.

Tijdens hun voorlopige hechtenis waren Thomas en Angela bijzonder spraakzaam. Op kalme toon gaf Angela de onderzoekers haar versie van de feiten, met een ontwapenende mengeling van naïviteit en zelfverzekerdheid. Om de Eiffeltoren aan het wankelen te brengen moesten ze minstens met zijn tienen zijn, hadden ze uitgedokterd. ‘Eén persoon zou de voet van de toren beklimmen; een handlanger moest een rookgordijn optrekken om de aandacht af te leiden. Nog een andere zou de militairen beschieten die op dat moment zouden ingrijpen,’ legde Angela uit. Ze zouden alle tien bomgordels om hebben.

Thomas had al snel begrepen dat dat plan ‘te moeilijk’ zou worden, maar met het Stationsplein of de Place de la Comédie in Montpellier nam hij ook genoegen.

Het jonge paar verzweeg tegen hun ondervragers niets over de stappen die ze hadden ondernomen. Ze waren op zoek gegaan naar wapens en hadden chemische producten gekocht: aceton, waterstofperoxide en zwavelzuur. Thomas had in zijn appartementje al het nodige klaarliggen: kolven, pipetten, beschermende handschoenen. De onderzoekers troffen er 70 gram aan van het explosief TATP: zoveel had hij er al van weten te bereiden. Met die kleine hoeveelheid hadden ze niemand anders kunnen verwonden dan henzelf, maar het mengsel was instabiel en had hun makkelijk een hand kunnen kosten vóór ze er iets mee hadden kunnen uitrichten.


Frans-Belgische grens

Thomas en Angela hebben elkaar in de zomer van 2016 leren kennen op de website muslima.com, een forum voor moslims waar je je profiel tot in de puntjes kunt aanpassen. Je kunt het hokje ‘bekeerling’ of ‘geboren moslim’ aankruisen, de lengte van je baard kiezen, aangeven dat je polygamie goedkeurt of er alleen maar voor openstaat. De twee jongelui kiezen voor een strenge geloofsopvatting en vinden elkaar snel. Hij wordt meteen gecharmeerd door haar schuilnaam: ze noemt zichzelf ‘salafiya’, hij is ‘salafi’.

Om een vrome indruk te maken gebruikt Angela aanvankelijk een profielfoto met nikab. Ze liegt over haar leeftijd. Met haar halflange haar, haar bruine, amandelvormige ogen en haar engelachtige gezicht valt ze al snel bij Thomas in de smaak. Hij doet geen moeite om zich anders voor te doen dan hij is: een cool sportief type met een paardenstaart en een doffe blik door te veel cannabis. Op het PS3-netwerk is zijn schuilnaam Weed-Weed War. Hij noemt zichzelf een ‘vermoeide gelovige’, een ‘galeislaaf van het gebed’. Toch valt Angela als een blok voor hem.

In het begin lijkt hun liefde weinig kans te maken in de echte wereld. Hij woont in het kille Charleville-Mézières in de Franse Ardennen, zij 900 kilometer zuidelijker in de Languedoc. Ze hebben geen rijbewijs en geen geld. Thomas woont nog bij zijn vader, een werkloze dakwerker die is gestrand in een dorpje aan de oever van de Semois, bij de Frans-Belgische grens. Angela woont bij haar moeder, een kleuterleidster in een grijze buitenwijk van Montpellier.

De mislukkingen uit hun verleden versterken hun band. Hij is ‘altijd naar zichzelf op zoek geweest’: de ene dag kan hij helemaal in iets opgaan, de volgende is hij bereid ‘om alles op te geven’. Vóór hij de islam ontdekte, had hij zich even beziggehouden met krachttraining. Een tijdlang had hij zelfs een hekel aan ‘de Maghrebijnen’. Zijn moeder dacht dat de religie ook maar een bevlieging zou blijken te zijn.

Angela heeft een lange gothic-fase achter de rug. Ze heeft de scheiding van haar ouders maar moeilijk verwerkt. Daarna bekeerde ze zich langzaam tot de islam, ongeveer tegelijk met haar moeder. Die is afkomstig uit Kroatië en van oorsprong katholiek, maar is op haar 43ste hertrouwd met een 16 jaar jongere Marokkaan. Ze ziet haar dochter, die steeds vromer wordt, liever met een sluier dan in gothic-outfit. Op vakantie met het gezin in Marokko koopt ze haar dochter op de markt in Fez een djilbab, een loszittende sluier die hoofd en lichaam bedekt.

Een duidelijke toekomst is er niet voor de virtuele verloofden. Thomas heeft zijn middelbare school niet afgemaakt en volgde een beroepsopleiding tot dakwerker. Na een paar tijdelijke baantjes gaat het mis: zoals zovelen in het oosten van Frankrijk vindt hij geen werk. Ook Angela heeft het moeilijk op school. Omdat ze zoveel spijbelt, geeft haar moeder haar vaak thuis les. Op het moment dat ze Thomas ontmoet, staat ze op het punt de derde klas over te doen.

Het verliefde stel voert langeafstandsgesprekken: hij in zijn mansarde, zij in haar kale kamertje met niet meer dan een bed en een wandrekje. Ze komen terecht op websites waar complottheorieën worden verkondigd en raken in de ban van de anasheed, strijdliederen waarmee Islamitische Staat propaganda voert. Angela is vooral weg van ‘Par amour’, een lofzang op de jihad uit hartstocht voor Allah. Ze heeft schrijftalent en publiceert in 2015 een novelle met de titel ‘Âme’ (‘Ziel’), een dialoog tussen een jong meisje en haar overleden alter ego.

Thomas staat op dat moment al bekend als gevaarlijk bij de Franse veiligheidsdiensten. Hij vertrouwt Angela toe dat hij in november 2015 heeft geprobeerd naar Syrië te reizen, zij het nogal onbesuisd: bij de balie van Air France op het vliegveld Roissy-Charles de Gaulle werd hij aangehouden met een ticket naar Turkije op zak. Sinds 3 december heeft hij huisarrest. In de ogen van het jonge meisje is dat een soort oorlogsonderscheiding.

De fatale stap vindt plaats in augustus 2016, wanneer Thomas besluit zijn geliefde op te zoeken. Een dekmantel is gauw gevonden: hij schrijft zich in voor een opleiding tot lasser in de stad Alès, in de Gard. Het opleidingscentrum ligt op een uurtje rijden van Montpellier. In de lente had hij al eens willen trouwen met een meisje uit de omgeving van Parijs, maar toen kreeg hij op het laatste moment de bons. Deze keer moet het wel lukken. Meermaals brengt hij stiekem een bezoek aan Angela: gestolen kussen in het trappenhuis, hartstochtelijke omhelzingen in de gangen van de ondergrondse garage.

Thomas houdt de opleiding nog geen twee maanden vol. In december 2016 wordt hij weggestuurd wegens geweldpleging en spijbelen. Hij vindt onderdak in een ondergrondse technische ruimte in Angela’s flatgebouw. De buren, die hem voor een dakloze houden, bieden hem dekens en een elektrisch kacheltje aan. Het meisje sluipt geregeld weg uit het appartement van het gezin op de eerste verdieping. Twee weken lang overweegt ze het uit te maken en hem aan te geven bij de terrorismebestrijders, maar hij zegt dat hij haar zal vermoorden als ze hem verlaat.

'Twee weken lang overweegt Angela het uit te maken en Thomas aan te geven bij de terrorismebestrijders, maar hij zegt dat hij haar zal vermoorden als ze hem verlaat'


Snel trouwen

Op een matras op de vloer beramen ze uiteindelijk hun plan: een huwelijk dat zal worden bezegeld met een aanslag. Zij houdt zich voor dat ze op die manier haar verloren maagdelijkheid kan terugwinnen, hij wil de mislukkingen uit zijn verleden uitwissen. ‘Jullie hebben me niet naar Syrië laten vertrekken, dus nu doe ik dit,’ zal hij bij zijn aanhouding zeggen. En daarna, in voorlopige hechtenis: ‘Ik had de pest aan Frankrijk, ik had er geen toekomst.’

Het idee om de Eiffeltoren aan te vallen komt van haar. Hij zal sterven als zelfmoordterrorist; zij zal naar Syrië vluchten en de hidjra volbrengen, de pelgrimstocht van Mekka naar Medina. De jaloerse Thomas wil haar een bomgordel meegeven: zo kan ze zichzelf opblazen als ze aan de Turks-Syrische grens wordt aangerand. Ze ziet er geen graten in.

Om te kunnen trouwen heeft het jonge koppel volgens de religieuze voorschriften een voogd nodig. Ze proberen het bij de imam, maar die raadt hun vriendelijk aan geduld te hebben. Op kerstavond, aan tafel, vraagt Thomas om Angela’s hand, maar haar moeder gelooft niet in de ernst van hun relatie en wimpelt hem beleefd af. Het koppel ziet geen andere uitweg meer dan een list: ze zullen in het geheim trouwen.

Hun voogd zoeken ze op de plek waar je alles vindt: het internet. Dat is normaal de taak van de man, maar omdat Thomas te veel in het oog loopt, doet Angela zich als man voor. Op Facebook noemt ze zichzelf Ansar Al-Haqq Ghuraba (‘de verdediger van de vreemde waarheid’). Als profielfoto kiest ze een strijdvaardige leeuw, als achtergrondbeeld een zwart-witte banner met de sjahada, de geloofsbelijdenis. Op zelfverzekerde toon plaatst ze een oproep: ‘Dringend gezocht: een broeder met een goed tawhid (een sterk geloof, red.). Vervoer is geen probleem.’

Thomas en Angela plannen de aanslag op 13 februari 2017, ten laatste om 9 uur: dan moet Thomas voor de rechter verschijnen wegens geweld tegen een klasgenoot in Alès. Hij vreest een fikse gevangenisstraf. Angela is er bovendien van overtuigd dat haar vader haar heeft aangegeven. Haar radicalisering is geen geheim meer, denkt ze. Ze is bang dat ze elk moment ontmaskerd kunnen worden.

Vastbesloten komt het meisje in actie. Ze vindt de ontbrekende schakel: een zekere Malik H., 33 jaar oud, de derde kandidaat die ze in overweging nemen. Hij is een donkere, knappe man die zich als praktiserend moslim profileert en geen vrienden accepteert op Facebook. Zijn profielpagina staat vol steunbetuigingen aan de jihad: ‘De ongelovigen moeten niet denken dat ze aan ons zijn ontsnapt!’ schrijft hij op 4 december 2016. En wat de doorslag geeft: hij is lid van de gesloten Facebookgroep An-Nûr, waar in het Frans propaganda wordt gevoerd voor IS. Precies wat Angela zoekt. De voormalige koperslager is al tweeënhalf jaar werkloos, maar rechtvaardigt dat met de bewering dat hij zijn leven heeft ingericht als leunstoeljihadist. Hij verklaart aanhanger te zijn van de streng religieuze, maar vredelievende Tabligh-beweging.

De politiespeurders verdenken hem ervan een beroepskoppelaar te zijn die in jihadkringen wel vaker dergelijke huwelijken voltrekt. Hij blijkt banden te hebben met tal van geradicaliseerde moslims, van wie sommigen zelfs veroordeeld zijn. Eind januari wordt hij bij de veiligheidsdiensten gesignaleerd voor zijn activisme. Hij heeft dan al een gevuld strafblad: geweldpleging, smaad, drugssmokkel.

Dat houdt Angela niet tegen: online neemt ze contact op met de naar eigen zeggen tot inkeer gekomen zware jongen. Al snel wordt een ontmoeting geregeld in de buurt van de kunstacademie van Montpellier. Daar vindt op 4 februari de officiële voorstelling van het aanstaande bruidspaar plaats, in aanwezigheid van drie vrienden van Malik. Maar het huwelijk gaat niet door. Malik twijfelde aan de betrouwbaarheid van het paar.

Intussen is Angela van school gegaan, enkele dagen na haar 16de verjaardag op 24 januari. Dat was zo gepland: haar moeder had voorgesteld om haar een opleiding tot naaister te laten volgen. Daardoor valt alle structuur weg: voortaan houdt ze zich alleen nog bezig met het zoeken naar onlinehandleidingen voor het maken van explosieven.

Met de hulp van een vriendin uit de moskee weet ze ook een leegstaand appartementje te vinden voor Thomas, waar hij uiteindelijk gearresteerd zal worden. Uit de afgeluisterde telefoongesprekken uit die korte periode – het onderzoek is op 2 februari begonnen – komt een jong koppel naar voren dat bezeten is door hun plan. Nerveus gegiechel en verlegen stiltes wisselen ze af met halve zinnen. ‘We hebben elkaar aangevuurd,’ zal een berouwvolle Angela later zeggen.

'De Eiffeltoren doen instorten leek moeilijk, maar Thomas wilde hem in ieder geval 'flink scheef doen staan'.'

In de bodemloze put van het internet komt het meisje ook in contact met een jihadist die zich tussen Syrië en Turkije ophoudt. De politie verdenkt een zekere Nidhal H., een 26-jarige man uit Grenoble, ervan haar radicalisering te hebben aangemoedigd. Als oud-strijder van Al-Nusra was hij op Facebook bevriend met Rachid Kassim, die ervan wordt beschuldigd diverse aanslagen in Frankrijk te hebben gefinancierd.

Het net sluit zich. De jihadist is alleen bereid Angela te helpen bij haar hidjra als ze trouw zweert. Dan zal hij haar de papieren bezorgen via een tussenpersoon in Frankrijk. Ze krijgt de raad een videotoespraak op te nemen, naar het voorbeeld van de daders van de aanslag op een priester in Saint-Etienne-du-Rouvray op 26 juli 2016. In het filmpje, dat slechts 7 seconden duurt, is alleen Angela te zien, gehuld in haar nikab. Ze houdt haar laptop voor zich. De hele achtergrond van het scherm wordt in beslag genomen door de vlag van IS. Ze declameert in één adem: ‘Salam aleikum, ik zweer trouw aan kalief Ibrahim van Islamitische Staat.’ In haar ogen stelt die eed niet veel voor: hij is alleen bedoeld om te mogen trouwen.


Dodenwassing

Het is 8 februari. De videoboodschap is verzonden. Thomas heeft Malik minstens één keer teruggezien en hem zijn plan uit de doeken gedaan. Hij en Angela willen wapens, zegt hij: kalasjnikovs. Malik beweert later dat hij bang was geworden en Thomas het plan uit zijn hoofd heeft proberen te praten. Hij heeft alleen contact met hen gezocht om als voogd op te treden, verdedigt hij zich. Thomas en Angela daarentegen houden vol dat hij bereid was om hun het gevraagde materiaal te leveren en zelfs deel te nemen aan de aanslag. ‘Ik speelde het spelletje voor de grap mee,’ wuift hij de beschuldiging weg. Op 9 februari vindt een laatste ontmoeting plaats, maar het huwelijk wordt opnieuw uitgesteld.

De tijd begint te dringen. De video-opname van Thomas’ eed van trouw is gepland op 11 februari. De jongeman reist een laatste keer per bus naar Charleville-Mézières om afscheid te nemen van zijn familie en om zijn identiteitskaart op te halen.

Angela’s vader krijgt op 8 februari, de dag van haar videoboodschap, een sms’je in het Kroatisch van een onbekend nummer: ‘Tata!’ (‘papa’, red.). ‘Wie is dit?’ stuurt hij terug. Hij krijgt antwoord: ‘Tatina!’ (‘je dochtertje’, red.). Daar blijft het bij.

Gealarmeerd door de plotse activiteit van het paar komen de veiligheidsdiensten op 10 februari in actie. Wanneer ze Thomas’ appartement doorzoeken, vinden ze behalve explosieven ook een Arabische tekst in Angela’s handschrift. Op de voorzijde staat het huwelijksprotocol dat ze op het internet heeft gevonden. Het is een amalgaam van gebeden en verwijzingen naar verzen uit de Koran, met een lijstje: een walima (feestmaal), een duff (een platte trommel, het enige muziekinstrument dat toegestaan is bij streng islamitische huwelijken), gezang, zeven dagen bruiloft. Op de keerzijde staat een woord dat iets heel anders voorspelt: ‘dodenwassing’.

© Le Monde

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234