Hoe partydrug MDMA kan helpen bij een trauma: 'Ik voelde me extreem kalm en empathisch'

Veertig jaar lang had Bessel van der Kolk, een wereldautoriteit in traumaverwerking, zich ingezet voor slachtoffers van roofovervallen en kindermisbruik. Maar toen hij werd ontslagen, beleefde hij zélf een traumatiserende ervaring. Best ironisch, vindt de Nederlander, die in MDMA een opmerkelijke bondgenoot vond in zijn verwerkingsproces.

- Kan een ontslag zo traumatiserend zijn?

BESSEL VAN DER KOLK «Als je ziet hoe je levenswerk wordt vernietigd, kun je een trauma krijgen, ja. Vooral omdat je machteloos moet toekijken hoe je reputatie eraan gaat.

»Toch heb ik nu vrede met de situatie. Om een schokkende gebeurtenis te boven te komen zijn twee ingrediënten belangrijk: steun en een oplossing. Ik had gelukkig beide. Familie en vrienden overstelpten me met lieve reacties, en ik had meteen een nieuwe missie in mijn leven: het geld van de schikking gebruiken om een nieuw kennisinstituut te starten.»

- Het viel dus uiteindelijk allemaal wel mee?

VAN DER KOLK «Ja, maar er speelde nog iets anders. Twee dagen voor mijn ontslag nam ik MDMA, een geestverruimende stof die ook in xtc zit. Het is een partydrug die veelbelovend lijkt voor de behandeling van trauma’s. Nu, voordat je zoiets aan patiënten geeft, moet je zo’n behandeling als hoofdonderzoeker zelf ondergaan. En dat deed ik.

»Ik voelde me extreem kalm en reflectief, boeddha-achtig zelfs. Twee dagen later nog steeds. Ik liep het kantoor van de directeur binnen en hij begon allemaal bespottelijke dingen te schreeuwen. Maar ik repliceerde alleen: ‘Dit is niet goed voor jou, op lange termijn ga jij hier veel problemen mee krijgen.’ Ik was compleet rationeel en kon logisch blijven nadenken. Nadat ik zijn kantoor was uitgelopen, belde ik mijn trouwste zakenrelaties om een nieuwe start te maken.»

- De drug hielp u kalm te blijven in een stresserende situatie. Waarom zien onderzoekers dat als veelbelovend om getraumatiseerden te helpen?

VAN DER KOLK «MDMA is niet voor niets een partydrug, je wordt er extreem empathisch van. Getraumatiseerden kampen daarentegen met pure zelfhaat. ‘Ik vocht niet genoeg terug’ of ‘ik zal de situatie wel uitgelokt hebben.’ Door die zelfhaat kunnen ze niet meer terug in hun geheugen om bij zichzelf na te gaan dat het niet hun schuld was. Wij denken, vandaar ons onderzoek, dat MDMA helpt om wél terug te gaan in het verleden. Om dat vervolgens te verwerken, natuurlijk.»

- Kan dat niet zonder drugs?

VAN DER KOLK «Vooral bij een trauma uit de kindertijd is dat echt moeilijk. Als kind ben je het centrum van je eigen universum, je kunt je ervaringen nog niet vergelijken met die van anderen. Dus als je klappen krijgt als je 3 bent, denk je: dat moet zijn omdat ik een slecht mens ben. Die manier van denken blijft altijd een beetje hangen bij zo iemand, ook al is hij volwassen.

»In een rechtszaak heb ik eens zestig mannen bijgestaan die door priesters waren misbruikt als kind. Ze waren bijna allemaal opgegroeid tot bodybuilders – kasten van kerels. Ze probeerden hun machteloze gevoel als kind nog altijd te compenseren door veel te trainen en steroïden te gebruiken. Het illustreert hoe moeilijk het is om onder ogen te zien dat het niet jouw schuld is als je als kind door een priester wordt misbruikt. MDMA kan daar misschien bij helpen.» (dw)

© Trouw

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234