null Beeld

Coronavirus

Hoe rood kleuren onze buurlanden en hoe streng zijn de coronamaatregelen daar?

Niet alleen in België gaan de coronacurves de verkeerde kant uit. Ook in onze buurlanden baren de cijfers zorgen, ondanks ingrijpende maatregelen. Het virus bedwingen in de winter blijkt een aartsmoeilijke opgave.

Hoe staan onze buurlanden ervoor?

Net als België zitten Nederland, Duitsland en Frankrijk in de gevarenzone. Alle vier hebben ze intussen een stevige winterpiek achter de rug, maar het virus circuleert nog steeds volop. Afgaande op de besmettingen is Nederland er het ergst aan toe, met meer dan 546 besmettingen per 100.000 inwoners in de laatste twee weken. Ter vergelijking: België stagneert momenteel rond 270. Duitsland kampeert rond 341, Frankrijk zit op 236.

In Europees perspectief zijn die cijfers niet excessief. Het gros van de Europese lidstaten heeft een pak meer besmettingen. Maar die ranking zegt eigenlijk weinig, want ook bij ons zijn er nog te veel besmettingen om van een veilige situatie te spreken.

Bovendien baart de vorm van de curve zorgen. Net als in België ziet Duitsland een stagnering van de daling, zij het dan wel op een niveau dat amper lager ligt dan de piek – al moet daarbij gezegd dat de Duitse piek verbleekt bij de Belgische. In Frankrijk zijn de besmettingen teruggevallen naar het niveau van oktober. De strenge maatregelen hebben er duidelijk hun vruchten afgeworpen. Anderzijds is ook bij onze zuiderburen de daling flink vaart aan het verliezen.

Nederland heeft eveneens de curve flink omgebogen, maar is daarna vrij snel op een hoog plateau beland. Bovendien nemen de besmettingen er nu weer toe, net als in Duitsland en ons land.

Welke maatregelen zijn er in voege?

De cocktail is overal anders samengesteld, maar grosso modo hebben België, Duitsland, Nederland en Frankrijk elk op hun eigen manier een ‘intelligente’ lockdown geïnstalleerd. Dat wil zeggen: in tegenstelling tot de eerste golf hoeft niet zonodig iedere sector te sluiten, en is er wel nog een beperkte mate van sociaal contact toegelaten.

De Franse perimeter was wellicht één van de strengste maatregelen uit het reeksje. Fransen mochten zich een tijdlang niet verder dan een kilometer van hun woning verplaatsen, voor een beperkte tijdspanne. Daar kwam gisteren een einde aan: de Franse regering heeft de maatregelen aanzienlijk versoepeld, vooral met het oog op de feestdagen. De perimeter is afgeschaft, in de plaats komt er een avondklok vanaf 20 uur, behalve op kerstavond. Er wordt gevraagd om kerst met niet meer dan zes volwassenen samen te vieren. De horeca blijft gesloten, maar de niet-essentiële winkels mogen wel open blijven zodat mensen hun kerstinkopen kunnen doen.

Duitsland en Nederland maken de omgekeerde beweging. Zij kondigden de voorbije dagen flinke verstrengingen af, uit angst voor een nieuwe opwaartse knik in de curves. Zo gerust als de Fransen lijken te zijn, zo stevig zit de schrik erin ten oosten en noorden van België. “We zijn dichter bij Bergamo dan velen beseffen”, waarschuwde de Beierse minister-president Markus Söder (CSU).

Waarom krijgen we het virus maar niet klein?

Vier keer een lockdown, en toch wil het virus maar niet koest blijven. Naar een verklaring is het niet ver zoeken, zegt epidemioloog Yves Coppieters (ULB). “Je moet kijken naar een gemeenschappelijke factor. Dat is in de eerste plaats de winterse kou. We zitten nu eenmaal meer binnen, waardoor er meer risico’s op besmetting zijn.”

Coppieters ziet nog een tweede belangrijke verklaring. De lockdown mag dan wel voor velen lang en eenzaam aanvoelen, het is een feit dat het totaalpakket minder streng is dan in het voorjaar. “Geen enkel van de landen die je noemt heeft gekozen om het risico tot 0 te reduceren. Ze hebben steeds een zekere mate van viruscirculatie toegelaten, die kennelijk te hoog lag. We zien nu dat zodra je het virus de kans geeft om zich te verspreiden, het die kans met twee handen grijpt.”

In binnen- en buitenland zorgen de scholen voor stevige discussies. Het ene land sluit ze, het andere land wil ze koste wat het kost open houden. “Zeker is dat de scholen bijdragen aan de epidemie,” weet Coppieters. Maar dat wil niet zeggen dat scholen sowieso beter toe kunnen. “Wil je de transmissie van het virus volledig platleggen, dan heb je een totale lockdown van enkele weken nodig. Maar dat is een maatschappelijke keuze. Bij ons is het de keuze geweest om het onderwijs toch open te laten.”

Hoe lang kan de lockdown nog duren?

Een vraag die onmogelijk te beantwoorden is. Iedere expert heeft er een ander idee over. Microbioloog Herman Goossens (UAntwerpen) zei in De Morgen dat het virus ons wellicht tot april zal plagen. Anderen denken dat we ons minstens tot een eind in februari aan strenge maatregelen mogen verwachten, mogelijk tot de lente.

De waarheid is volgens Coppieters dat de modellen ons niet toelaten veel verder te kijken dan een maand, eenvoudigweg omdat we niet goed weten wat er dan gebeurt. Zal het in februari nog koud zijn? Hoe goed houden mensen zich aan de maatregelen? Dat valt niet te voorspellen.

Het virus tegen het canvas werken zal in de winter wellicht niet lukken, denkt Coppieters. “Sommige maatregelen zullen dus wellicht wel tot de lente volgehouden moeten worden. Maar dat wil niet zeggen dat er in de tussentijd niets mogelijk kan zijn voor bijvoorbeeld de cafés en restaurants.”

(DM)

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234