'Nestlé denkt aan de aandeelhouders, niet aan de consumenten.’

KlokkenluiderYASMINE MOTARJEMI

Hoe veilig is de voeding van Nestlé? 'Ze hebben doden op hun geweten'

'Nestlé denkt aan de aandeelhouders, niet aan de consumenten.’

De voedselveiligheid is geen prioriteit voor Nestlé, zegt Yasmine Motarjemi, die er tien jaar lang voor verantwoordelijk was bij het grootste voedingsbedrijf ter wereld. Ze werd ontslagen toen ze op maatregelen bleef aandringen, maar nu heeft ze in Zwitserland in beroep de rechtszaak tegen haar ex-werkgever gewonnen. 'Nestlé denkt aan de aandeelhouders, niet aan de consumenten.'

Liever luisteren naar dit verhaal? Hieronder de door Blendle ingesproken versie:

Yasmine Motarjemi (64) kwam in 2000 in dienst bij Nestlé als corporate food safety manager, nadat ze eerder onder meer bij de Wereldgezondheidsorganisatie had gewerkt. Motarjemi moest erop toezien dat de producten van Nestlé in de fabrieken in de hele wereld werden gecontroleerd volgens geijkte procedures. Maar ze ontdekte al snel dat het bedrijf het niet zo nauw nam met de voedselveiligheid.

YASMINE MOTARJEMI «In 2002 stierf een baby in een ziekenhuis in Aalst nadat die een flesje melk bereid met poeder van Nestlé had gekregen. 

De autopsie wees uit dat de zeven dagen oude Natan Geerinck was overleden aan een bacterie waarvan sporen in het melkpoeder waren teruggevonden. Nestlé werd vrijgesproken in België, maar het bedrijf nam geen maatregelen om te voorkomen dat zoiets opnieuw kon gebeuren. Er werd een partij van het verdachte melkpoeder van de markt gehaald, meer niet. Voedselveiligheid was helemaal geen prioriteit, anders dan de fabrikant aan de buitenwereld vertelde.»

HUMO U probeerde daar verandering in te brengen.

MOTARJEMI «Ja, dat was ook mijn job. Maar ik botste op heel veel weerstand. Ik kwam van de Wereldgezondheidsorganisatie, waar ik gewend was om heel strikte regels te respecteren, maar het was niet de bedoeling dat ik dat ook bij Nestlé deed. Twee van mijn voorgangers waren aan de kant geschoven. Eén van hen kreeg een gouden handdruk, de andere werd weggepromoveerd nadat hij had gewaarschuwd voor de gebrekkige voedselveiligheid.»

HUMO Ook in 2002 bleken er in Frankrijk problemen met babykoekjes te zijn?

MOTARJEMI «Ik had vernomen dat daar twee baby's bijna gestikt waren toen ze aan P'tit biscuits knabbelden. Maar toen ik het dossier onderzocht, bleken er minstens veertig klachten binnengekomen te zijn. De kwaliteitsverantwoordelijke in Frankrijk had die klachten simpelweg onder het tapijt geveegd.

»Als beloning werd hij een paar jaar later naar het hoofdkwartier in Zwitserland gepromoveerd en werd hij mijn overste. Hij maakte me van het begin af duidelijk dat ze 'iemand van de Wereldgezondheidsorganisatie zoals ik' niet nodig hadden. Hij was een zakenman, hij had andere prioriteiten. Hij dacht aan de aandeelhouders, niet aan de consumenten.»

HUMO Werkte hij u tegen?

MOTARJEMI «Het begon met kleine pesterijen, maar na verloop van tijd sprak hij niet meer tegen me en nodigde hij me niet meer uit op vergaderingen. Ik kreeg steeds minder taken en mijn team werd zelfs ontmanteld.

»Hij nam ook beslissingen die ik als expert in voedselveiligheid niet kon accepteren: hij vond dat Nestlé grondstoffen niet moest controleren op mogelijk schadelijke chemische stoffen. 'De leveranciers doen dat wel voor ons,' zei hij. Ik vond dat een grove nalatigheid. Het heeft ook tot overlijdens geleid. In China werden er in 2008 driehonderdduizend baby's ziek nadat ze melk hadden gedronken die besmet was met melamine. Minstens zes baby's zijn ook gestorven. Nestlé draagt daar een verpletterende verantwoordelijkheid voor, want een jaar eerder was er in de Verenigde Staten al melamine gevonden in dierenvoeding van Nestlé, toen honden en katten op mysterieuze wijze waren gestorven. Tarwegluten die uit China waren geïmporteerd, bleken met melamine besmet te zijn. Het Chinese bedrijf Sanlu werd met de vinger gewezen, maar de fout lag evengoed bij Nestlé. Zij hadden de gluten in geen enkel stadium van het productieproces gecontroleerd.»

HUMO Bent u hogerop in de hiërarchie gegaan om verhaal te halen?

MOTARJEMI «Ik heb alle mensen van het management gesproken, maar ik kreeg nergens respons. Ze waren van alles op de hoogte - ik heb hun trouwens voortdurend alle informatie bezorgd - maar ze keken de andere kant op. Ik ben ook naar de Europese Commissie gestapt, maar die heeft niets met mijn klachten gedaan.»

HUMO Op dat moment was de Belg Paul Bulcke CEO van Nestlé. Hebt u hem gesproken?

MOTARJEMI «Ik heb hem een brief geschreven, maar enkele weken later werd ik ontslagen.»

HUMO Dat was in 2010. U spande meteen een proces aan tegen Nestlé.

MOTARJEMI «De officiële reden voor mijn ontslag was dat ik een overplaatsing had geweigerd. In werkelijkheid hebben ze er alles aan gedaan om me het werken onmogelijk te maken. Ik raakte mijn bevoegdheden kwijt, mijn team werd opgedoekt en ik raakte helemaal geïsoleerd. Maar de conclusie van een intern onderzoek was dat er geen sprake was van pesterijen.»

HUMO De bedrijfstop moest zich komen verdedigen voor de rechtbank.

MOTARJEMI «Onder wie ook Paul Bulcke, en hij heeft in alle toonaarden ontkend dat ik was weggepest. Maar de rechtbank heeft nu uitdrukkelijk gezegd dat het wel degelijk om pesterijen ging. Dat betekent heel veel voor me, want op den duur was het moeilijk voor vrienden of familie om te weten wie ze moesten geloven.

»Ik acht Paul Bulcke verantwoordelijk voor wat mij is overkomen, en ook voor de gebrekkige controle op de voedselveiligheid bij Nestlé. Daar heerst een angstcultuur: iedereen zwijgt uit vrees voor represailles.»

HUMO Dat het bij Nestlé fout loopt met de voedsel-veiligheid, daar heeft de rechtbank zich niet over uitgesproken.

MOTARJEMI «Gedeeltelijk wel. Ze zegt dat Nestlé mijn bezorgdheden over de voedselveiligheid niet voldoende heeft opgevolgd. Daar draait het voor mij om: die multinational plaatst zijn commerciële belangen boven de volksgezondheid. We hebben het hier over het grootste voedingsbedrijf ter wereld, hè.»

HUMO U had een schade-vergoeding van 2 miljoen euro geëist, maar die heeft de rechtbank niet toegekend.

MOTARJEMI «Daar begrijp ik helemaal niets van. Ze erkent dat het om pesterijen ging, maar ik word er niet voor schadeloosgesteld. Nu moet een lagere rechtbank zich daar opnieuw over buigen, maar voor mij is het een slag in mijn gezicht. Bovendien heb ik al tien jaar geen ander werk meer. Klokkenluiders zijn niet geliefd, en in Zwitserland heb je bovendien een referentiebrief van je vorige werkgever nodig. De personeelsdirecteur van Nestlé liet me bij mijn ontslag al verstaan dat ik nooit nog werk zou vinden.

»Ik weet eerlijk gezegd ook niet of ik een job nog zou aankunnen. Mijn gezondheid heeft zwaar geleden: eerst heb ik vijf jaar binnen het bedrijf moeten vechten, en daarna heb ik tien jaar geprocedeerd. Ik heb al jaren geen normaal leven meer, en emotioneel is dat erg zwaar. Nestlé heeft trouwens zelf een rechtszaak aangespannen tegen mij omdat ik vertrouwelijkheidsclausules in het arbeidscontract geschonden zou hebben. Dat is een veldslag tegen een batterij dure advocaten.»

HUMO Denkt u dat het intussen beter is gesteld met de voedselveiligheid bij Nestlé?

MOTARJEMI «Daar durf ik aan te twijfelen. Het is nog altijd een bedrijf waar de angst regeert en waar pesterijen schering en inslag zijn.»

Nestlé zegt zeer geschokt te zijn door de uitspraken van Yasmine Motarjemi. 'Voedselveiligheid is voor ons een absolute prioriteit. Er werken bij ons wereldwijd 9.500 mensen die fulltime bezig zijn met de veiligheid van onze producten,' zegt Christoph Meier, hoofd Global Communications bij Nestlé.

CHRISTOPH MEIER «Het is voor hen, en voor iedereen bij Nestlé, bijzonder pijnlijk te lezen hoe ons harde werk ter discussie wordt gesteld. Veiligheid is alles voor ons. In het geval van Natan Geerinck is dat zeker het geval, omdat zowel het ziekenhuis als Nestlé door de rechtbank is vrijgesproken en er een nieuwe code in het leven is geroepen, waarbij experts van Nestlé betrokken waren, en die voor de hele voedingsindustrie een keerpunt is geweest.

»Zeggen dat er niets is gebeurd, is dus helemaal fout. Bij de kinderkoekjes, waarbij baby's problemen kregen met de ademhaling, werd het recept veranderd en werd de leeftijdsdrempel eerst naar 10 maanden en daarna naar 12 maanden verhoogd. Daarna zijn er geen problemen meer geweest. Maar het allerpijnlijkst in de uitlatingen van mevrouw Motarjemi, is de aantijging dat we mee verantwoordelijk zouden zijn voor het overlijden van zes Chinese baby's. We hebben daar helemaal niets mee te maken. De producten van Nestlé waren niet besmet, omdat we analyses uitvoeren wanneer we melk kopen. Mevrouw Motarjemi legt de link tussen tarwegluten en melamine, maar op dat moment was er geen enkel aanwijzing dat er een link was tussen die twee.»

Nestlé beklemtoont dat de rechtbank zich niet heeft uigesproken over een mogelijke gebrekkige voedselveiligheid.

MEIER «De rechtbank heeft daar geen enkele uitspraak over gedaan, aangezien het om een arbeidsrechtbank gaat. We laten pesterijen niet toe en hebben de juiste stappen ondernomen toen de zaak onder onze aandacht werd gebracht. We gaan daarom in beroep tegen de uitspraak van de rechtbank.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234