null Beeld BELGA
Beeld BELGA

Lekker hijsen

Hufterigheid op vakantie: een Nederlands exportproduct? ‘Het is één grote feestavond, maar dan twee maanden lang’

Overlast van Nederlandse vakantiegangers aan de Europese kusten: ‘Het is Nederlands nieuwe exportproduct,’ constateert de korpschef van Knokke. Maar hoe exclusief Hollands is die vakantiehuftigerheid eigenlijk?

Hans van der Beek

In Knokke kunnen ze het vooraf al uittekenen. Meteen de eerste vrijdag en zaterdag van de schoolvakantie komen ze. Nederlandse tieners, vooral uit Gooi en Vechtstreek en ook Amsterdam. «Ze worden effectief door hun ouders met de auto afgezet,» zegt Steve Desmet, korpschef van de politie Knokke-Heist. «En krijgen geld mee, precies genoeg voor een week. Ze zeggen zelf: het is een zuipvakantie.»

Het zijn in de regel jongeren die voor het eerst zonder ouders op vakantie gaan, vaak met schoolgenoten. Desmet: «Het eerst jaar gaan ze naar Knokke, het tweede naar Albufeira en het derde naar Chersonissos. We noemen het de trilogie.»

Hoe kijkt hij aan tegen die Nederlandse invasie? Desmet: «Och ja, het merendeel is van goede wil, maar zodra ze alcohol hebben gedronken, is er geen land mee te bezeilen. En voor de mensen die hier wonen creëert dat overlast en spanning. Het overkomt ons hier.»

Hoewel de overlast, mede door de inzet van Nederlandse politie, dit jaar minder was dan gevreesd, blijven de Hollandse jongeren wennen voor de Belgische politie. Desmet: «Ze zijn heel mondig. Ze blijven maar dialogen en discussiëren. Ze hebben ook vaak rijke ouders en dreigen meteen met een advocaat. Dat is wel een verschil in cultuur.»

Lees ook:

In Knokke moet de Nederlandse politie rijke Nederlandse jeugd in toom houden. ‘Ze voelen zich verheven’

Europees exportproduct

Hij benadrukt dat Knokke al die jongeren met open armen ontvangt, ook omdat ze vaak veel geld te besteden hebben, in de horeca en kledingwinkels. Maar het blijft een dubbel gevoel. De overlast van al die dronken jongeren blijft vervelend. Desmet: «Het is jullie visitekaartje. Een nieuw exportproduct. Maar of jullie daar trots op moeten zijn, laat ik in het midden», zegt hij aan het Nederlandse Parool.

Net als in Knokke patrouilleert de Nederlandse politie ook mee op Mallorca, nadat daar vorige zomer de 27-jarige Carlo Heuvelmans door een groep jongens uit ’t Gooi werd doodgeschopt. Berichten van dronken vechtpartijen beperken zich niet tot het Gardameer en de Spaanse, Portu­gese en Belgische kust. Onlangs nog werd schande gesproken over (volwassen) Max Verstappenfans die zich tijdens de Grand Prix in Oostenrijk schuldig maakten aan racistisch en seksistisch gedrag.

Het is duidelijk een patroon, maar is het ook typisch Nederlands? Deskundigen willen dat beeld nuanceren. Jan van der Borg, hoogleraar toerisme aan de universiteiten van Leuven en Venetië haalt Kroatië aan, waar vooral Polen en Tsjechen voor overlast zorgen. Aan het Gardameer zijn het inderdaad de Nederlanders, maar in Toscane weer de Engelsen. «In Italië zijn afgelopen week Deense toeristen bij het eiland Elba met een groot motorjacht keihard over een zeilboot gevaren. Die zullen ook een kratje op hebben gehad. Belgen in een motorboot hebben enkele jaren geleden op het Gardameer een dodelijk ongeluk veroorzaakt. Er zijn ontzettend veel voorbeelden.»

Zelfs korpschef Desmet ziet dat in ‘zijn’ Knokke. Het zijn niet alleen Nederlanders: er zijn ook kleine groepjes Franse jongeren die voor overlast zorgen in het grensgebied met Frankrijk, en Duitse jongeren tegen de Duitse grens. En ook in Knokke zijn er meer conflictbronnen. Vlaamse tegen Waalse jongeren bijvoorbeeld, of jongeren uit Gent tegen die uit Antwerpen.

Desmet: «En Amsterdammers die hier ’s nachts Rotterdammers tegenkomen. En dan hebben we nog de eigen jongeren die opkomen voor hun Knokke, wat logisch is.»

Feesttoerisme

Nee, als er al wat kan worden geconcludeerd over al die Europese vakantiegangers, zegt Van der Borg, is dat ze bestaan uit hufters en niet-hufters. «Dat is, cru gezegd, het onderscheid dat ik maak. Overal misdragen mensen zich af en toe. Dat geldt niet alleen voor vakanties, dat geldt ook voor festivals, voetbalwedstrijden, eigenlijk bij elk sociaal fenomeen. Dat heeft gewoon te maken met de mens, die voor een deel hufterig is.»

Er zijn wel bestemmingen die meer hufters aantrekken dan niet-hufters. «Denk aan Split en de eilanden in Kroatië, of de kust bij Barcelona. Dat heeft ook te maken met het aanbod. Die plaatsen positioneren zich als bestemming waar alles mag, dan moet je het ook niet vreemd vinden dat je een bovengemiddeld probleem krijgt door wangedrag.»

Dat ziet ook Ko Koens, lector New Urban Tourism aan Hogeschool Inholland. Het zijn specifieke steden of dorpen waar het altijd bal is. «Het feesttoerisme is een afgebakend terrein. Verschillende landen hebben hun eigen dorp. Het ene dorpje aan de Costa Brava of op Mallorca is Nederlands, en tien kilometer verderop is een dorp weer Engels of Duits. Jongeren zoeken elkaar op, het is bijna groepsgedrag.»

Berucht in Duitsland is Ballermann, een strook strandtenten op Mallorca, en in Engeland weer de badplaats Magaluf. Op Mallorca beperkt de overlast zich tot het zuiden van het eiland, net als op Tenerife, waar enkele zuidelijke dorpjes door Engelsen wordt gedomineerd. Koens: «De rest van het eiland is bijna een natuurbestemming.»

De incidenten die het nieuws halen, kortom, zeggen in de eerste plaats iets over de overlastgevers, maar óók iets over de bestemming. Zo zal het geen tiener zijn ontgaan dat ze in Knokke al alcohol schenken aan zestienjarigen. Van der Borg: «En vergeet Amsterdam niet.»

Waterbedeffect

Het zijn veelal buitenlandse jongeren die naar Nederland komen om te zuipen, te schreeuwen en in portieken te pissen. Kotsende Engelsen en blowende Italianen op de Wallen – Amsterdammers beklagen zich al jaren over buitenlandse toeristen die zich in een wetteloos oord wanen.

Om dat imago af te schudden, strijdt de Amsterdamse burgemeester Femke Halsema sinds haar aantreden tegen plat toerisme, onder meer door prostitutie, coffeeshops en toeristenwinkels in de binnenstad aan banden te leggen. Een strijd die ook in andere populaire oorden wordt gevoerd. In Jesolo, een strandgebied bij Venetië, hebben autoriteiten na voortdurende overlast een alcoholverbod ingesteld. Om het zuiptoerisme op Mallorca tegen te gaan, hebben de Spaanse autoriteiten deze maand de eerste bars gesloten.

Koens wijst op het waterbedeffect. «Als je alcohol in Spanje aan banden legt, gaan jongeren naar Oost-Europa, want daar is bier goedkoop.» Het verraadt direct wat al die dorpen en steden kunnen doen om van de overlast af te komen: zorg dat je een minder aantrekkelijke bestemming wordt voor jongeren dan andere steden.

Want, verzekert Koens, excessen en incidenten blijven. «Er zullen altijd jongeren zijn die drinken, dat is zo oud als de weg naar Rome. Het is in feite één grote stapavond, maar dan twee maanden lang.»

(Parool)

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234