Humo sprak met Dr. IronFist, burgervader van Kiev: 'Dit is het zwaarste gevecht uit mijn carrière'

Na bijna een jaar in het stadhuis van Kiev lijkt Victor Klitsjko's populariteit te tanen. Hangt de goede vriend van Arnold Schwarzenegger al in de touwen?

Toen regerend wereldkampioen bij de zwaargewichten Vitali Klitsjko eind 2013 besloot om definitief zijn bokshandschoenen op te bergen en zich fulltime aan zijn politieke carrière te wijden, schudde menig Oekraïner het hoofd vol ongeloof. Waarom in godsnaam wilde deze levende legende, die alles heeft wat voor een gewone sterveling onbereikbaar is – een glansrijke bokscarrière, snelle sportwagens, huizen in Duitsland en Californië, een fotomodel als vrouw – zijn leven vergooien aan de verdorven Oekraïense politiek? Die ordinaire slangenkuil waar corrupte politici en machtige oligarchen in achterkamers en restaurants het land onder elkaar verdelen en waar parlementsleden geregeld met elkaar op de vuist gaan en zelfs eieren en rookbommen naar elkaar gooien. Maar de koelbloedige Dr. Ironfist, zoals zijn bijnaam luidt sinds hij een doctoraat in de sportwetenschappen behaalde, was vastbesloten om van zijn door corruptie, wanbeheer en georganiseerde diefstal geplaagde land een beschaafd lid van de internationale gemeenschap te maken.


De Stoot van Klitsjko

Vitali en zijn vijf jaar jongere broer Vladimir zijn eigenlijk geen geboren Oekraïners. Hun vader Vladimir sr. was een luchtmachtofficier uit een verarmd kozakkengeslacht die in verschillende uithoeken van de Sovjet-Unie werd gestationeerd. Zo werd Vitali in de toenmalige Sovjetrepubliek Kirgizië geboren en zijn broer in Kazachstan. Pas tijdens de perestrojka verhuisde het gezin naar Kiev, waar de vader al snel de taak kreeg de Tsjernobyl-ramp ‘op te lossen’: het blussen van de ontplofte reactor en het ruimen van het hoogradioactieve puin. Vladimir sr. zou jaren later overlijden aan kanker als gevolg van de radioactieve straling.

Tijdens de eerste chaotische jaren na de val van de Sovjet-Unie maakten straatbendes en de georganiseerde misdaad de dienst uit in Kiev. De boomlange en uit pure spieren opgetrokken gebroeders Klitsjko traden in dienst van maffiabaas Viktor Rybalko, bijgenaamd Rybka (Visje, red.). Ze kregen de taak om Rybka’s wanbetalers af te ranselen en de schulden te innen. Toen in 2012 foto’s van Vitali, Vladimir en Rybka opdoken, ontkende Klitsjko in alle toonaarden. Een jeugdzonde?

Al snel zou hun talent hen redden van een ruwe carrière in de straten van Kiev. Vitali werd eerst zes keer wereldkampioen kickboxen voordat hij de boksring betrad. Aan zijn zegereeks ging echter een belangrijke nederlaag vooraf: toen hij in 1996 betrapt werd op het gebruik van verboden steroïden, mocht zijn broer in zijn plaats naar de Olympische Spelen in Atlanta. Vladimir kwam terug met een gouden medaille.

Daarna bouwden de broers samen een indrukwekkende bokscarrière uit in Duitsland, waar ze uitgroeiden tot supersterren. Meer dan een decennium lang domineerden de Klitsjko’s het internationale boksen bij de zwaargewichten, waarbij ze samen alle bestaande WK-gordels wonnen. Klitsjko werd wereldwijd de bekendste merknaam uit het verpauperde probleemland Oekraïne. In 2004 verbonden ze dat merk aan de Oranjerevolutie, de eerste Maidanopstand tegen Janoekovitsj. Hoewel de nieuwe pro-Europese regering al snel wegzonk in ordinair geruzie en chaos, zette Vitali toen zijn eerste stappen in de nationale politiek. Hij werd adviseur van president Viktor Joesjtsjenko en toen hij in 2005 moest stoppen met boksen wegens aanhoudende blessures, stelde hij zich kandidaat voor het burgemeesterschap van Kiev. Hij werd tweede. Twee jaar later probeerde hij het opnieuw, ditmaal geholpen door campagneadviseur Rudolph Giuliani, ex-burgemeester van New York. En weer moest de reus – die in zijn hele profcarrière maar twee keer had verloren en een knock-outpercentage heeft van maar liefst 87,23 – een nederlaag slikken.

'Dit is het zwaarste gevecht uit mijn carrière'

Vanaf 2008 kwam Dr. Ironfist pas echt op dreef. Hij maakte een uiterst succesvolle comeback in het boksen, en smeet zich tegelijkertijd volop in de nationale politiek. Dat deed hij met zijn eigen partij, de Oekraïense Democratische Alliantie voor Hervorming van Vitali Klitsjko, bekend onder het acroniem UDAR (Russisch en Oekraïens voor ‘stoot’, red.). De Stoot van Klitsjko groeide uit tot een brede pro-Europese partij, de derde grootste in het parlement, die openlijk steun kreeg van Angela Merkel en de Europese Volkspartij. Klitsjko was nu ook in de wereldpolitiek een klinkende naam geworden. Hij stelde zich kandidaat voor de parlementsverkiezingen van 2014.

Na het begin van de EuroMaidanprotesten eind 2013, toen demonstranten massaal de straat opgingen om president Janoekovitsj te dwingen het associatieverdrag met de Europese Unie te tekenen, kondigde Klitsjko zijn definitieve afscheid van het boksen aan en nam hij de handschoen op tegen de kleptocratie van Janoekovitsj. Hij verenigde zich samen met ex-parlementsvoorzitter en huidig premier Arseni Jatsenjoek en de donkerbruine nationalist Oleg Tjagnybok in een curieuze ‘oppositionele trojka’, van wie hij verreweg de populairste was.

Als enige van de drie voelde Klitsjko zich als een vis in het water te midden van de mensenzee op het Maidanplein, waar hij minstens anderhalve kop bovenuit stak. En net als in de boksring waren ook hier beheersing en kalmte zijn handelsmerken, ook toen woedende demonstranten een brandblusser leegspoten in zijn gezicht.

Maar toen Janoekovitsj zijn biezen had gepakt en een interimregering de macht had overgenomen, zette de populaire Maidanleider plots een stap achteruit. Hij trok zijn kandidatuur voor de presidentsverkiezingen in ten voordele van oligarch Petro Porosjenko, hoewel Klitsjko door de peilingbureaus getipt werd als de grootste kanshebber. In ruil steunde Porosjenko hem bij de burgemeestersverkiezingen. Klitsjko won met 57 procent van de stemmen en werd in juni 2014 beëdigd. De Maidanactivisten voelden zich verraden: zelfs Klitsjko boog voor de oligarchen.


‘Weg met Klitsjko’

Eind april 2015 lijkt de betogingskoorts in Kiev nog altijd niet helemaal te zijn gezakt. Een duizendtal mijnwerkers hebben één van de verkeersaders bezet. Ze eisen hun achterstallige lonen en willen een gesprek met premier Jatsenjoek. Op straat wordt gefluisterd dat ze gestuurd zijn door hun werkgever Rinat Achmetov, Oekraïnes rijkste oligarch en eigenaar van voetbalclub Sjachtar Donetsk, die de politici in Kiev onder druk wil zetten. Ook voor het stadhuis aan de Chresjtsjatik, de centrale boulevard van Kiev, staan zo’n 50 mensen te betogen tegen corruptie en de illegale privatisering van bouwgronden. Op één van de spandoeken staat ‘Weg met Klitsjko’. Het enorme stalinistisch-classicistische gebouw werd tijdens de EuroMaidanrevolutie 2,5 maanden lang bezet door activisten die er hun hoofdkwartier vestigden en in de gangen woonden.

'Op het Onafhankelijkheidsplein hebben we gevochten voor een beter Oekraïne en we hebben de mensen maandenlang elke dag verteld hoe we dat willen bereiken'

In de gang waar het kantoor van de burgemeester zich bevindt, word ik ontvangen door Oksana Zinovieva, een ervaren televisiejournaliste die tegenwoordig als perschef voor Klitsjko werkt. Ze steekt een dunne sigaret op onder het niet-rokenbord en zucht van vermoeidheid. ‘We vertrekken morgen op een lange zakenreis. Eerst naar Duitsland (waar Klitsjko’s vrouw en drie kinderen nog altijd wonen, red.) en dan naar de Verenigde Staten. Vladimir verdedigt in Madison Square Garden in New York zijn wereldtitels tegen Bryant Jennings.’

‘Maar we gaan niet alleen voor het boksen hoor,’ lacht Zinovieva. ‘Er staan belangrijke ontmoetingen op het programma met onder anderen Rudolph Giuliani, senator John McCain en vicepresident Joe Biden.’

Na een half uurtje wachten, lopen we Klitsjko’s lange kantoor binnen. Helemaal achteraan zit hij met zijn kamerbrede rug voorovergebogen te luisteren naar een Duitser die enigszins respectloos onderuitgezakt in zijn stoel iets aan het uitleggen is. Als het onverstaanbare gesprek beëindigd is, stapt Klitsjko met grote passen op mij af. Met een ernstige blik geeft hij mij één van de handen waarmee hij 41 boksers knock-out heeft geslagen. Dan laat hij zijn voorhamers op tafel zakken en valt hij langzaam in zijn stoel. ‘Waarmee kan ik u van dienst zijn? Er is niet veel tijd. U mag meteen to the point komen.’

HUMO Als profbokser hebt u slechts twee keer een wedstrijd verloren. Even vaak greep u in de burgemeestersverkiezingen in Kiev naast de overwinning. In oktober bent u kandidaat om uzelf op te volgen. Vreest u voor een derde nederlaag?

Vitali Klitsjko «Ik wil eerst een misverstand uit de wereld helpen: ik heb als profbokser nóóit verloren. De twee gevechten waar u naar verwijst, tegen Lennox Lewis en Chris Byrd, werden door de arbiter stilgelegd om medische redenen, blessures. Ik mócht simpelweg niet meer verder boksen. U hoort het dus: ik verlies niet graag. Maar net als in de sport geeft een nederlaag in de politiek de nodige motivatie om beter te worden. Als ik de ring betreed om aan een gevecht te beginnen, dan denk ik nooit aan een nederlaag, anders zou ik niet kunnen winnen. Om die reden wil ik niet vooruitlopen op het resultaat van de komende verkiezingen. Ik ga eerst het gevecht aan.»

HUMO U hebt uw populariteit en verkiezing tot burgemeester in grote mate te danken aan uw successen als bokser en uw leidende rol in de Maidanrevolutie. Zult u die troeven nogmaals kunnen uitspelen in oktober?

Klitsjko «Moet ik blijven teren op de dag van gisteren en prestaties uit het verleden? Zo zit ik niet in elkaar. Ik wil niet dat de mensen op mij stemmen om wat ik vroeger heb gedaan.

»Natuurlijk, EuroMaidan was een mijlpaal voor ons land en één van de belangrijkste fases in mijn leven. We hebben daar aan de buitenwereld getoond dat Oekraïne thuishoort in de Europese familie en dat we een levendige burgermaatschappij hebben die de Europese waarden van vrijheid en democratie koestert. We pikken het niet meer dat één enkele persoon zich het recht toe-eigent om in zijn eentje te bepalen in welke richting ons land moet bewegen. Op het Onafhankelijkheidsplein hebben we gevochten voor een beter Oekraïne en we hebben de mensen maandenlang elke dag verteld hoe we dat willen bereiken. Als winnaars van de revolutie zijn we verplicht om die beloften om te zetten in concreet beleid. Daarop wil ik afgerekend worden. En daarover wil ik praten. Niet over boksen.»

HUMO Toch zult u altijd bokskampioen Klitsjko blijven. Net als ex-gouverneur van Californië Arnold Schwarzenegger altijd The Terminator bleef. U wordt overigens weleens met hem vergeleken. Een compliment?

Klitsjko «Natuurlijk (lacht). We hebben dan ook iets gemeen, hè: Schwarzenegger is sterk, Klitsjko is ook sterk (spant zijn biceps op en lacht). Tijdens mijn jeugd hingen er posters van Schwarzenegger aan de muur van mijn slaapkamer. Toen ik in Californië woonde heb ik hem leren kennen en sindsdien zijn we vrienden. Schwarzenegger was een succesvolle gouverneur, ik kijk naar hem op. De staat die hij bestuurde is één van de sterkste economieën ter wereld, een voorbeeld voor ons.»


Alles bij het oude

HUMO Hoe succesvol was uw eerste jaar als burgemeester? Ik zag buiten op straat iemand met een spandoek staan die uw ontslag eist. Zijn de mensen nu al ontevreden over u?

Klitsjko «Ik denk dat we al heel wat bereikt hebben, maar we zijn nog geen jaar bezig en de verwachtingen van de burgers overstijgen vaak de realiteit. Ik ben er nog niet in geslaagd om iedere Oekraïner te laten voelen wat er allemaal veranderd is.»

HUMO Zoals? Is Kiev bijvoorbeeld al een veiliger stad geworden onder burgemeester Klitsjko?

Klitsjko «Kiev is nog steeds een veilige stad van ruim vier miljoen inwoners, en in de huidige omstandigheden is dat een hele prestatie. Maar in de oostelijke regio’s Donetsk en Loegansk vechten het leger en duizenden vrijwilligers tegen de separatisten, en zijn er massa’s illegale wapens in omloop. Ondanks alle provocaties en pogingen om het land te destabiliseren, zijn we erin geslaagd om in Kiev de situatie onder controle te houden. Ook dankzij onze waakzame bevolking – in minder dan een jaar tijd zijn er 800 bommeldingen geweest in Kiev – is er gelukkig nog geen enkele terroristische aanslag gepleegd in de hoofdstad.»

'Mijn belangrijkste ambitie? Oekraïne lid maken van de EU'

HUMO Midden april werden in minder dan 24 uur tijd in uw stad wel twee mensen doodgeschoten, een journalist en een politicus, beiden uit de entourage van ex-president Janoekovitsj. Twee weken eerder ontplofte een zelfgemaakte bom voor een filiaal van de Russische Sberbank.

Klitsjko «Zulke misdaden zijn moeilijk te voorkomen. De twee moorden waren zeer goed voorbereid en uitgevoerd door mensen die Oekraïne willen destabiliseren en in diskrediet brengen. Ze willen dat de buitenwereld Oekraïne ziet als een land dat ten onder gaat aan nationalisme, extremisme en geweld.

»Wat mij vooral opviel, was de reactie uit Moskou. De moord op journalist Oles Boezina vond plaats op het moment dat Vladimir Poetin in de jaarlijkse rechtstreekse tv-uitzending ‘Directe lijn met de president’ vragen van Russische burgers aan het beantwoorden was. Nog geen tien minuten na het schot reageerde Poetin al live op de moord op Boezina, die in de uitzending werd voorgesteld als ‘één van de meest prominente journalisten van Oekraïne’. Poetin, die het onmiddellijk over een politieke moord had, wist vreemd genoeg plotseling van alles te vertellen over een journalist van wie de meeste Oekraïners nog nooit hadden gehoord.»


Neofascisten en Russenhaters

HUMO Uw land behoort tot de dertig meest corrupte landen ter wereld. Oekraïne staat op gelijke hoogte met Oeganda. Toen u vorig jaar burgemeester werd, kondigde u een zerotolerancebeleid voor corruptie aan. Hoe ver staat u daarmee?

Klitsjko «Ik vergelijk de strijd tegen corruptie met schaduwboksen: we kunnen zo hard slaan als we willen, maar als we onze tegenstander niet zien, blijven we gewoon in de lucht meppen. We moeten het fenomeen eerst in kaart brengen. De corruptiesystemen in Oekraïne werden gedurende decennia opgebouwd, dat breken we niet in een jaartje af. We hebben berekend dat in de laatste 10 jaar alleen al in het stadhuis van Kiev voor 3 miljard grivna (voor de recente inflatie omgerekend zo’n 300 miljoen euro, red.) is gestolen via corruptie.

»Ik ben de eerste burgemeester van Kiev die alles transparant en open probeert te doen. De gemeenteraadszittingen zijn openbaar en bouwterreinen en vastgoed worden niet meer in achterkamers aan vrienden en zakenpartners verhandeld, maar verkocht via openbare aanbestedingen en publieke veilingen. En alle documenten zijn online raadpleegbaar, net als de volledige begroting van de stad Kiev. Op die manier wordt corruptie al veel moeilijker.»

HUMO U beschouwt Janoekovitsj als de hoofdverantwoordelijke voor de corruptie van de afgelopen jaren. Wat moet er nu met hem gebeuren?

Klitsjko «Hij moet naar het Internationaal Strafhof in Den Haag worden doorverwezen. Janoekovitsj heeft niet alleen doelbewust onze economie doen instorten, hij is ook verantwoordelijk voor het doodschieten van meer dan honderd demonstranten op het Maidanplein. Dat is een enorme misdaad die niet ongestraft mag blijven.»

HUMO Kunt u een einde aan de corruptie maken zonder de oligarchen aan te pakken? Sommige van hen zitten in het parlement, andere hebben nauwe banden met politici...

Klitsjko «De invloed van de oligarchen is enorm, omdat ze over kolossale financiële middelen beschikken en daarnaast kranten en televisiezenders controleren. Ze vestigen monopolies en zetten hun geld en massamedia in om hun zakelijke belangen te beschermen, en om politici en bestuurders om te kopen of onder druk te zetten. De oligarchen maken Oekraïne kapot. Als wij hun macht niet kunnen breken dan is een gezonde economie en een transparante politiek onmogelijk.»

HUMO Hoe wilt u dat doen? De oligarchen financieren de politieke partijen van Oekraïne en sinds de oorlog in het oosten steken ze hun geld ook in de vechtende milities daar.

Klitsjko «Dat klopt. Bij ons in het parlement zijn er zelfs partijen die door oligarchen zijn opgericht. Maar kijk, ik heb amper met oligarchen te maken. Als burgemeester van Kiev heb ik hen weinig te bieden, hun belangen bevinden zich in andere regio’s.»

HUMO Maar u bent ook partijleider van UDAR, die via het blok van president Porosjenko deelneemt aan de macht. Gezaghebbende media als Der Spiegel en Foreign Policy schrijven dat ook uw partij samenwerkt met en financieel gesteund wordt door oligarchen.

Klitsjko (slaat met zijn gigantische hand op tafel) «Dat is een pertinente leugen! UDAR heeft nooit geld van oligarchen aangenomen. Ik heb mijn eigen geld in de oprichting van de partij en de verkiezingscampagnes gestopt en de rest komt van bijdragen van onze leden.»

HUMO In het buitenland wordt u ook verweten dat u op het Maidanplein en later in het parlement samengewerkt hebt met de neofascistische Svoboda-partij van antisemiet en Russenhater Oleg Tjagnybok.

Klitsjko (zucht) «Wij hebben onze krachten gebundeld in de strijd tegen Janoekovitsj. (Balt zijn vuist) We wilden allemaal een Europese toekomst, economische hervormingen en een einde aan het autoritarisme. Meer niet. UDAR en Svoboda zijn zeer verschillende partijen met een sterk uiteenlopende ideologie. Maar wij blijven bereid om met iedereen samen te werken die democratische principes en waarden aanhangt.»

HUMO U hebt een Russische moeder en ook uw moedertaal is Russisch. Wat vindt u van het plan van de regering om het Russisch als officiële taal in bepaalde regio’s af te schaffen?

Klitsjko (lacht) «Mijn moedertaal is inderdaad het Russisch. Maar ik heb de laatste jaren Oekraïens geleerd. En de taalkwestie is geen heet hangijzer, maar een opgewarmd thema dat gebruikt wordt door bepaalde politieke partijen om onrust en conflicten uit te lokken. Denkt u dat mensen bezig zijn met taal? Ze willen een job, een inkomen en een goed leven. Maar ik ben het eens met de regering dat het Oekraïens de enige officiële taal van het land moet zijn. Dat heeft niets met onderdrukking te maken. Of moeten we ook het Roemeens en het Hongaars als officiële talen erkennen omdat er in bepaalde regio’s Roemenen en Hongaren wonen?»


Back in the USSR

HUMO Een paar jaar geleden hebben pro-Russische media u door het slijk proberen te halen. U werd zelfs in verband gebracht met de georganiseerde misdaad.

Klitsjko «De Oekraïense politiek is een freefight, een gevecht zonder regels. De politiek is als arena veel complexer en gevaarlijker dan de boksring. Daarom zie ik mijn huidige job als het moeilijkste en zwaarste gevecht uit mijn carrière.»

HUMO Waarom hebt u eigenlijk een stap opzijgezet voor Porosjenko? Met uw populariteitscijfers had u volgens velen makkelijk president kunnen worden.

Klitsjko «Ik ben mijn werk begonnen in Kiev, de moeilijkste regio van het land, waar alle problemen samenkomen. In de huidige oorlog is ook Kiev een belangrijk front. De politieke conflicten in de hoofdstad zullen minstens even bepalend zijn voor de uitkomst van de oorlog als de gevechten in het oosten. Ik wil van Kiev eerst een Europese hoofdstad maken, al de rest is voor later.»

'Poetin wil herinnerd worden als een belangrijk man die goede daden heeft verricht voor zijn land. Maar helaas zal zijn naam voor altijd verbonden blijven aan autoritarisme en agressie'

HUMO Is dat uw belangrijkste ambitie?

Klitsjko «Oekraïne als lid van de Europese Unie: dat is mijn droom. Wij liggen geografisch in Europa, wij zijn volgens mentaliteit en geschiedenis Europeanen en we streven naar Europese waarden en een Europese rechtsstaat. Ik ben er zeker van dat wij op een dag volwaardig lid van de Europese familie zullen worden.»

HUMO Hoe moeten we het conflict in het oosten van Oekraïne noemen? Een oorlog met Rusland? Een burgeroorlog?

Klitsjko «Het is een kunstmatig in het leven geroepen conflict. In Oekraïne bestaan er geen tegenstellingen qua taal, religie of cultuur die een gewapend conflict zouden kunnen rechtvaardigen. Zonder de Russische militaire hulp en propaganda was deze oorlog nooit uitgebroken.»

HUMO Oekraïne heeft wapens gevraagd aan de Verenigde Staten, Obama denkt er nog over na. Denkt u dat meer bewapening Oekraïne zal helpen de oorlog te winnen? Zal Poetin in dat geval niet gewoon ook nog meer wapens inzetten?

Klitsjko «De vorige regeringen hebben ons leger compleet geruïneerd. Wij hadden gewoon géén leger meer. Dat moest dus van nul af aan weer worden opgebouwd. Nu heerst er een sterk patriottisme en strijden duizenden Oekraïense vrijwilligers aan de zijde van het leger. Maar vaderlandsliefde en moed zijn niet genoeg om ons land te verdedigen tegen buitenlandse agressie. Dus ja, wij moeten ons beter bewapenen, en daar hebben we het buitenland voor nodig. De bedreiging van onze territoriale integriteit is nooit groter geweest. Het is ook in het belang van Europa dat wij winnen en niet Rusland.»

HUMO Wat wil Poetin eigenlijk bereiken met zijn steun aan de opstand in het oosten?

Klitsjko «Poetin wil het Russische rijk of een nieuwe Sovjet-Unie doen herrijzen. En zonder Oekraïne zou dat een lachwekkend rijk zijn. Maar wij willen niet back in the USSR. Wij zijn daar al eens geweest en het is ons niet bevallen. Wij willen bij Europa horen. Sinds de Revolutie van de Waardigheid (de officiële benaming van EuroMaidan, red.) is Rusland doodsbang voor de successen van Oekraïne. Want die zouden weleens een sterke aantrekkingskracht kunnen uitoefenen op regio’s binnen Rusland die ook bij Europa willen horen, zoals de Kaukasus. Daarom doet Poetin er alles aan om de Oekraïense economie kapot te maken en de democratie in ons land te vernietigen.»

HUMO Kent u Poetin persoonlijk?

Klitsjko «Ja, we hebben elkaar al eens ontmoet. Op de Laureus World Sports Awards (de ‘Oscars’ van de sport, red.) in 2009, toen die in Sint-Petersburg werden uitgereikt. Ik was daar als bokser. In de hoedanigheid van politicus heb ik Poetin nooit ontmoet.»

HUMO Wat was uw indruk van hem?

Klitsjko «Het was maar een korte ontmoeting... Ik had te weinig tijd om een indruk van hem te krijgen. Maar u weet hoe ik nu over hem denk.»

HUMO Wat zou u tegen Poetin zeggen als u hem als burgemeester van Kiev zou ontmoeten?

Klitsjko (kijkt naar zijn perschef en aarzelt) «Ik zou hem zeggen dat hij wat Oekraïne betreft een grote vergissing begaat. Bij alles wat die man doet, merk je dat hij zich bekommert om zijn plaats in de geschiedenis. Hij wil herinnerd worden als een belangrijk man die goede daden heeft verricht voor zijn land. Maar helaas zal zijn naam voor altijd verbonden blijven aan autoritarisme en agressie.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234