Humo sprak met Theo Francken: 'Ben ik hard omdat ik criminelen uitwijs?'

Als staatssecretaris voor Asiel en Migratie zit hij op de juiste stoel om ook de populairste te worden, op voorwaarde dat hij zo veel mogelijk vreemdelingen buiten de deur houdt. Dat is Francken wel toevertrouwd.

'Mensen hebben angst voor te veel anderstaligen in de klas. Dat is geen racisme, maar een oprechte bekommernis. Het Nederlands op school moet deugen'

Weinig mensen weten het, en zelf pakt hij er niet mee uit, maar Theo Francken (N-VA) is een pedagoog van opleiding. Pedagogie is zelden de kortste weg naar een florissante carrière in de politiek. De studierichting staat bekend als soft en alternatief – alles waar Francken, de koning van de kloeke quote, níét voor staat. En toch sijpelt die achtergrond soms door in zijn politieke discours. Zo had hij het enkele maanden geleden, in een lezenswaardig interview met De Campuskrant, over zijn plannen om later een eigen school op te richten, waarin zijn opvoedkundige principes zullen primeren. Het project zal gestalte krijgen, zei hij, in ‘een solidaire eliteschool’.

Theo Francken «Solidair maar niet socialistisch, elitair maar niet blank.»

HUMO Te vergelijken met de ultrakatholieke school die er in Overijse komt?

Francken «Met religie heeft het niks te maken. Kwaliteitsvol onderwijs wordt in de westerse wereld stilaan een schaars goed. In Vlaanderen valt het alles bij elkaar genomen nog mee, maar ook bij ons leeft het gevoel dat de kwaliteit daalt. In mijn dorp, Linden (waar Francken titelvoerend burgemeester is, red.), schrijven Leuvenaars hun kinderen in om het onderwijs in de stad te ontlopen. We hebben een wachtlijst voor onze lagere school.»

HUMO Heeft het ermee te maken dat de Lindense school wit is?

Francken «Dat is ongetwijfeld een factor. Mensen willen een goede school voor hun kinderen, ze hebben angst voor te veel anderstaligen in de klas. Dat is geen racisme, onverdraagzaamheid of discriminatie, maar een oprechte bekommernis die bij velen leeft: het Nederlands op school moet deugen.»

'Er moet een herstel komen van het gezag van de leerkracht''

HUMO Pleit u voor het goede oude watervalsysteem?

Francken (hoofdschuddend) «Er moet een herstel komen van het gezag van de leerkracht. Zaken die vroeger vanzelfsprekend waren, worden nu in twijfel getrokken, waardoor de baan van leerkracht niet meer aantrekkelijk is. Er zijn te veel procedures tegen beslissingen van examencommissies: de ene aanvechting volgt de andere op. Ik betwijfel of dat een vooruitgang is. Waarom zou je geen punten meer mogen aftrekken voor een dt-fout? Waarom mag je geen correct Nederlands eisen? Wees gerust, ik sta niet alleen met die overtuiging: veel andere jonge ouders denken er net hetzelfde over.

»Het woord ‘elitair’ roept weerstand op. Caroline Gennez tweette onmiddellijk toen ik mijn plan bekendmaakte, maar voor mij is het geen negatief begrip. Ik bedoel niet: uitsluitend bestemd voor de zoontjes en dochters van de rijken. Wel: voor mensen met talent, aanleg, werkkracht.»

HUMO U bent zelf de zoon van een dokter.

Francken «Daar schaam ik me niet voor, je kiest niet in welke wieg je geboren wordt.

»Ik ben geen voorstander van een samenleving waarin je leven wordt bepaald door de sociale klasse waarin je wordt geboren. Dat is het geval in Groot-Brittannië, en goeddeels ook in de Verenigde Staten: de kloof tussen rijk en arm is er zo diep dat je er op eigen verdienste niet meer overheen komt.»

HUMO Met welk vak zou uw sociale eliteschool zich onderscheiden van het traditionele onderwijs?

Francken «Nogmaals, het gaat om kwaliteitsvol onderwijs, het herstel van het gezag, mens sana in corpore sano – niet om een vak. Maar als u echt aandringt, zeg ik: sport. In Vlaanderen doen wij te weinig aan sport tijdens de schooluren.»

HUMO U pleit voor het Duitse model?

Francken «Duits, Spaans, Italiaans, noem maar op. Sport is een mogelijkheid om je geest even los te laten. Maar voor de meeste jongeren is de coopertest inmiddels een traumatische ervaring. Talen, daar zou ik ook op hameren. En ik ben ook altijd een fan van Frank Vandenbroucke geweest.»

HUMO De wielrenner?

Francken «De politicus. Hij was minister van Onderwijs toen ik op het kabinet van Geert Bourgeois zat. Vandenbroucke benadrukte het belang van economie en geldbeheer op school. Met reden: kijk maar hoeveel mensen met schuldbemiddeling te maken krijgen.»

HUMO U hebt zelf op het internaat van het Montfortcollege in Rotselaar gezeten, een periode die – zeggen alle betrokkenen – bepalend voor uw leven is geweest. Zo bepalend dat uw toenmalige lerares geschiedenis, Rika Dubaere, u tot het Vlaams-nationalisme heeft bekeerd.

Francken «Zij heeft mee het vuur aangewakkerd, ja.»

HUMO U komt niet uit een Vlaams-nationalistisch nest?

Francken «Ik ben een selfmade man, het is te zeggen: mijn vader is geen flamingant, en mijn moeder is afkomstig van Angoulême, in Frankrijk. (Peinzend) Ja, wat u zegt: Rika Dubaere, mijn leerkracht geschiedenis, was progressief, sociaal, en erg Vlaamsgezind. Ze zat bij de Volksunie, maar is later helaas naar Spirit gegaan (lacht).»

HUMO Klasgenoten zeggen: ‘Als Dubaere over de Vlaamse zaak begon, bleef Theo maar doorvragen. Wij voelden ons op den duur overbodig.’

Francken «Als zij over de Vlaamse ontvoogdingsstrijd sprak, intrigeerde me dat. Ik ging erover lezen en discussiëren.»

HUMO Later bent u via Joris Vandenbroucke, uw toenmalige KSA-leider in het Montfortcollege, naar de Volksunie gegaan. Vandenbroucke, de huidige fractieleider van de SP.A, heeft u zelfs uw eerste baan in de politiek bezorgd.

Francken «Een stageplaats in mijn laatste jaar pedagogie, bij de fractie van Volksunie-ID, met Johan Sauwens en Bert Anciaux als ministers in de Vlaamse regering. Ik zit vijftien jaar in de Wetstraat.»


Mister Four Percent

HUMO In uw curriculum vitae zie ik zelden de vermelding ‘Volksunie’ staan.

Francken «Ik betwijfel of ik een lidkaart heb gehad. Het was helemaal op het einde van de Volksunie: acht maanden later was de partij gesplit. Ik heb de doodsstrijd van dichtbij meegemaakt, met alle trauma’s die daarmee gepaard gaan.»

HUMO Zelfs bij u, als groentje?

Francken «De Wetstraat is geen plek voor koorknapen, maar op zulke momenten wordt het spel heel hard gespeeld, heel persoonlijk ook: hoe Bert Anciaux tegen Geert Bourgeois tekeerging (blaast). Hopelijk hoef ik dat niet meer mee te maken.»

'Ben ik nog Vlaams-nationalist als ik al enkele keren bij de koning op audiëntie ben geweest? Duh-uh! Natuurlijk wel'

HUMO U wordt met Ben Weyts tot het kamp van de Bourgeois-boys gerekend, medestanders van het eerste uur.

Francken «Ik kwam net kijken, maar Ben zat er al tot over zijn oren in: hij was de woordvoerder van Geert Bourgeois. De Volksunie heeft nooit geweldig aan mij geplakt, de partij was me niet Vlaams genoeg.»

HUMO U hebt daarna de donkere beginperiode van de N-VA meegemaakt. Voor uw vrienden was u het haasje, ‘Mister Four Percent’. In 2006 hebt u de gemeenteraadsverkiezingen in Lubbeek verloren met als nettoresultaat: nul zetels.

Francken «Redelijk traumatisch.»

HUMO Later kreeg uw partij de wind in de zeilen, en kwamen er van buitenaf allerlei zwaargewichten binnengewaaid. U hebt zich op Twitter geërgerd aan politici die zich niet via verkiezingen aan de kiezer presenteren. U haalde uit naar gepistonneerde ministers.

Francken «Ik timmer vanaf het begin aan de weg. Onvermijdelijk heb je een band met anderen die ook door de woestijn zijn gegaan. Als je het later toch haalt, is de voldoening dubbel zo groot. Nu zijn we een grote partij, uiteraard ook met mensen die de donkere periode níét hebben meegemaakt. Dat verwijt ik hen niet, maar wij kijken soms anders tegen dingen aan.»

HUMO Philippe Muyters heeft indertijd, zonder spitsroeden te lopen bij verkiezingen, een ministerspost gekregen.

Francken «Ik gooi niet met modder naar collega’s.»

HUMO Had u daar geen moeite mee?

Francken «Na de verkiezingsoverwinning van 2009 moesten we verbreden. Mensen als Philippe Muyters en Siegfried Bracke erbij nemen is de juiste strategie van onze voorzitter gebleken.»

HUMO U hebt het profiel van een hardliner. Behoort u tot de rechterflank van de N-VA?

Francken «Moeilijke vraag.»

HUMO Laat ik ze anders stellen: spreekt u, met uw profiel, ook het electoraat van Vlaams Belang aan?

Francken «Jazeker. Als politicus ben ik absoluut voor de Vlaamse onafhankelijkheid. Ik ben antimonarchistisch, republikein in hart en nieren: de republiek Vlaanderen, welteverstaan.»

'Ben ik hard omdat ik criminelen uitwijs? Jeezes, het had al 25 jaar geleden moeten gebeuren'

HUMO Is het moeilijk om daarover nu vijf jaar lang te zwijgen?

Francken «We zijn naar de kiezer gegaan met een duidelijk programma voor sociaal-economische hervormingen. Daarvoor hebben we een mandaat gekregen, dat we uitvoeren. Maar als u me vraagt: ‘Bent u nog Vlaams-nationalist nu u, als staatssecretaris van de federale regering, enkele keren bij de koning op audiëntie bent geweest?’ Duh-uh! Natuurlijk wel. En wat dat appel aan de Vlaams Belang-kiezer betreft: die kiezers zijn tevreden dat er eindelijk verandering komt op Migratie. Maar daarom ga ik niet mee in het platte discours van Filip Dewinter. Ik pas voor racistische praat.

»Ik was, mag ik wel zeggen, altijd al één van de parlementsleden die de vreemdelingenwet goed kenden. Mijn visie blijft hetzelfde: wees zacht voor de meest kwetsbaren, stel je hard op tegenover degenen die de wet misbruiken. Ik noem mezelf niet hard omdat ik criminelen uitwijs. Jeezes Christ, het had al 25 jaar geleden moeten gebeuren.»


Criminelen buiten

HUMO Sta me toe dat ik uw beleid in één zin samenvat: ‘Zo weinig mogelijk nieuwkomers erin, en bij voorkeur: hoogopgeleiden; zo veel mogelijk eruit, en bij voorkeur: criminelen.’ Juist?

Francken «Het tweede deel van uw zin klopt, het eerste niet.»

HUMO Nee?

Francken (neemt de pen ter hand en schakelt, terwijl hij een schemaatje tekent, over op docerende toon) «Iedereen heeft de mond vol van asielzoekers, maar vorig jaar waren er 17.000 asielzoekers in België, van wie 50 procent is erkend: ochottekes 9.000 mensen, terwijl er 122.000 nieuwe inwoners bij zijn gekomen.»

'Ik ben niet de staats­secretaris die zoals Maggie De Block de Scott Manyo's (foto) en Parwais Sangari's op het vliegtuig zet. In deze legislatuur is er niet één zo'n geval naar boven gekomen.'

HUMO Hoeveel procent van die 122.000 kwam uit de Europese Unie?

Francken «40 of 50 procent?»

HUMO Meer.

Francken «60 procent. Maar dan nog blijven asielzoekers een kleine groep. De grootste groep zijn de mensen die naar hier komen voor gezinshereniging. Die kies je niet. Net zo min als je vluchtelingen kiest. Maar die zijn ook welkom: als westers land zijn we ruimhartig en rijk genoeg om mensen te beschermen die in gevaar verkeren. Dus: ‘Zo weinig mogelijk binnen’? Pas d’accord.

»Je heb de mensen die naar hier komen voor werk en studie aan de ene kant, aan de andere kant komen ze voor regularisatie en gezinshereniging. Actieve versus passieve migratie. Momenteel is de verhouding 20 tegenover 80 procent, terwijl die 50-50 hoort te zijn, zoals in de rest van de Europese Unie. Ik zeg niet dat die tweede groep niet actief is op de arbeidsmarkt, wel dat die een verblijfsvergunning krijgt zonder dat daar een voorwaarde voor activiteit aan verbonden is. Ik wil het weer in balans: liever mensen die werken en studeren, die iets bijdragen aan onze samenleving. En ja, hoe meer criminelen buiten de deur, hoe liever. Ik ben niet de staatssecretaris die de Scott Manyo’s en Parwais Sangari’s op het vliegtuig zet. In deze legislatuur is er niet één zo’n geval naar boven gekomen: ik laat zulke mensen niet opsluiten. Iemand die hier op zijn 14de zonder begeleiding aankomt en vier jaar lang de procedure doorloopt, maar door omstandigheden op zijn 18de geen papieren krijgt, wijs ik niet uit – tenminste: als hij niet met drugsdelicten of moord in aanraking komt. Een scoutsleider met een Vlaams lief, sorry, dat krijg ik niet over mijn hart. En daar dacht ik, ten tijde van Maggie De Block als staatssecretaris, precies hetzelfde over (in Knack van 2 mei 2012 pleit Francken voor uitwijzing van de goed geïntegreerde scoutsleider Scott Manyo: ‘Dienst Vreemdelingenzaken heeft gelijk’, red.). Als je jaarlijks 45.000 bevelen geeft om het grondgebied te verlaten, en je hebt een capaciteit om 4.000 à 5.000 mensen daadwerkelijk tot een terugkeer te dwingen, moet je keuzes maken. Dan focus ik liever op groepen in de gevangenis. Sinds de Arabische Lente is het aantal mensen zonder verblijfsrecht in onze gevangenissen ontzettend toegenomen. Mensen die me verwijten hard en rechts te zijn, kennen niks van migratie.»

HUMO In uw communicatie legt u de nadruk op illegalen en criminaliteit. Het onderscheid is bijzonder klein.

Francken «Elke dag laat ik illegalen regulariseren. Ik bedoel: mensen zonder verblijfsvergunning. Ik heb Wouter De Vriendt (Groen) beloofd het woord ‘illegalen’ niet meer te gebruiken. Maar ik betrap me erop dat ik het in verband met criminelen blijf doen: criminele illegalen.

»Oké, ik zet met ‘Gaudi’ een actie op tegen gauwdiefstallen door mensen zonder verblijfsvergunning. Ik wijs die uit. Mag het even? De gevangenissen zitten vol. In de gevangenis van Antwerpen heeft 43 procent geen verblijfsvergunning. 43 procent! Ik ga voor de mooie ogen van enkele ngo’s de waarheid niet onder de mat vegen.»

HUMO U communiceert altijd over misbruik.

Francken «Niet waar. Als ik 250 christenen uit Aleppo naar hier breng, waar hebt u het dan over? Het eerste wat ik als staatssecretaris heb gedaan, is het aantal resettlements in ons land van Syrische vluchtelingen uit Jordaanse, Libanese en Turkse kampen optrekken van 150 naar 300. Intussen heb ik het aantal Syrische vluchtelingen verhoogd naar 475. Dat is, in één jaar tijd, zes keer meer dan de regering-Di Rupo in haar hele legislatuur. Ik heb een beter statuut uitgewerkt voor niet-begeleide minderjarigen, waardoor ze makkelijker papieren krijgen. Een gunstmaatregel voor de meest kwetsbaren. Maar wie wil dat horen?»

HUMO Zo’n naam als ‘Gaudi’ voor een operatie tegen illegale gauwdieven, wie bedenkt zoiets?

Francken (wijst naar zijn woordvoerster Katrien Jansseune)

HUMO Daar zit toch een dubbele bodem van zwarte humor in?

Francken «'Gaudi' staat voor GAUwDIefstallen. Ik zeg niet dat illegalen crimineel zijn. Ik zeg ook niet dat alle criminelen illegaal zijn.»

HUMO Maar er is altijd die suggestie, die stigmatisering van een groep.

Francken «Vind ik écht niet. Ik voer lange discussies met de Migratiecoalitie, Vluchtelingenwerk Vlaanderen, andere ngo’s – interessante gesprekken met mensen die, wat mij betreft, een standbeeld verdienen. Maar ik leg de nadruk op integratie. Met mensen die de openbare orde verstoren, heb ik geen compassie. Is dat hard? Ik noem dat rechtvaardig. Vergelijk mijn beleid met dat van de voorbije regeringen: wie is het hardst?»

HUMO Er is weinig verschil met het beleid van uw voorganger Maggie De Block, dat klopt. U trekt de lijn door.

Francken «Ga ik niet mee akkoord.»

HUMO Omdat u zich meer inspant om de criminele elementen daadwerkelijk uit te wijzen?

Francken «Voilà. Het zijn er, in zes maanden tijd, al dubbel zoveel als in 2014.»


Berbertje moet hangen

HUMO Op Twitter schreef VB-medewerker Sam Van Rooy dat u beloofde elke regularisatie die u meer zou doen dan Maggie De Block, thuis te slapen te leggen. Dat is toch provoceren?

Francken «Pure insinuatie, ik vind nergens een spoor van die zogenaamde uitspraak van mij. In elk geval: elke regularisatie is een bewijs van het faillissement van je beleid. Je regulariseert omdat de procedure te lang heeft geduurd, zoals verscheidene keren is gebeurd met minderjarige Afghanen. Maar intussen heb je almaar minder regularisaties: we beslissen gemiddeld binnen de zes maanden.»

HUMO Interessant dat u het over Afghanen hebt. U hebt hen in ‘Terzake’ de grootste leugenaars genoemd.

Francken «Dat was een slip of the tongue. Ik doelde op mensen die zich verkeerdelijk uitgeven voor minderjarigen.»

HUMO Dat bedoel ik met stigmatiseren.

Francken «Er is een probleem met asielzoekers die niet hun juiste leeftijd opgeven, omdat ze denken: ‘Als ik minderjarig ben, maak ik meer kans op papieren.’ In geval van twijfel nemen we een botscan, met een foutenmarge van twee jaar – een scan is niet waterdicht. En wat blijkt? 75 procent is meerderjarig, meer dan 20 jaar oud. En de Afghanen vormen de meerderheid van die 75 procent. Maar goed, de meeste niet-begeleide minderjarigen zijn ook Afghanen. Mijn uitspraak in ‘Terzake’ was kort door de bocht. Met nationaliteiten noemen heb je alleen maar miserie. Dat heb ik ook ondervonden met mijn oude Facebookbericht over de economische meerwaarde van Marokkanen, Congolezen en Algerijnen.»

HUMO Hoe verklaart u dat?

Francken «Het was een commentaar op een gedegen stuk uit The Economist. Hebt u dat gelezen? Het was positief. Pro migratie.»

HUMO Pro migratie van hoogopgeleide nieuwkomers.

Francken «Ik kreeg het van mijn schoonbroer, die bij de Wereldbank werkt – een liberale Deen. Ik post het en reageer met enig voorbehoud: ‘Misschien is het te aangebrand?’ Maar het ligt delicaat, hè.

»Elders, stel ik vast, gaat men wel het debat aan over migratiestromen en de meerwaarde voor de economie. Dat gebeurt in de VS, Groot-Brittannië, Australië en Canada met levendige discussies. Becijferd bovendien.»

HUMO Dat Facebookbericht kost u bijna uw kop als staatssecretaris, maar als Bart De Wever een uitglijder maakt over Berbers die zich als excuus voor persoonlijk falen te licht beroepen op racisme, bent u de eerste om hem bij te vallen. U hebt uw les nog niet geleerd?

Francken «Net op die dag reisde ik met minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon naar Marokko om er te overleggen over de readmissie-akkoorden. ‘De Ochtend’ (Radio 1) belt me, stelt wat vragen over de trip, en vraagt ten slotte: ‘Zeg, en wat vind je van die uitspraken van Bart De Wever over de Berbers?’ Bon, ik zeg een keer of drie dat ik tegen discriminatie ben, maar wie ben ik om mijn voorzitter af te vallen? Ik zwijg al zoveel als staatssecretaris.»

HUMO Dat kost u veel moeite, kennelijk. Eén verkeerd woord over uw beleid en u meldt zich op Twitter.

Francken «Ik ga met iedereen in debat.»

HUMO Als mijn collega Eric Goens in ‘De zevende dag’ zegt dat Europa niks doet aan de verdrinkende vluchtelingen op de Middellandse Zee, schiet u gelijk uit uw sloffen.

Francken «Eric Goens zei: ‘Er sterven dagelijks mensen op de Middellandse Zee.’ Dat is niet juist. Europa heeft na de grote scheepsramp in april, waarbij negenhonderd mensen omkwamen, de werking van de speciale operatie Triton uitgebreid: sindsdien sterven bijna geen mensen meer op zee. Dat noem ik krachtdadig optreden. Maar nu is de vraag: wat doen we met de mensen die we redden?

»Italië kan ze niet allemaal opvangen en is van plan ze te verdelen over de Europese Unie. Oké, wij willen ons deel van de vluchtelingen opvangen, maar dan mogen ze niet met zoveel in Brussel blijven aankomen als ze nu doen. Die mensen komen wel niet met het vliegtuig of de boot, maar met de auto. Met andere woorden: ze hebben, vertrekkend vanuit het zuiden, al een drietal Schengenlanden doorkruist zonder dat ze daar – zoals het hoort – asiel hebben aangevraagd. Wij zeggen: ‘Als wij meer vluchtelingen van Italië overnemen, moeten er minder naar Brussel komen.’»

HUMO De muren van Fort Europa moeten hoger?

Francken «Helemaal niet, Italië en Griekenland moeten de mensen bij hun aankomst registreren en identificeren.»

HUMO Maar de grenzen zijn poreus?

Francken (knikt) «Italië en Griekenland kunnen die massale registratie niet aan.»

HUMO Toen u op Lampedusa was, zei u dat de Italianen wel grondig te werk gingen.

Francken «Je kunt, volgens de Italiaanse wet, Somaliërs, Eritreeërs en Syriërs niet verplichten vingerafdrukken te laten nemen. Ze weigeren dat op advies van mensensmokkelaars, die hen aanraden door te reizen naar Nederland, Duitsland en België. Italië doet zijn best, maar die mensen zitten in open opvangcentra. Het zijn geen criminelen.»

HUMO Hoe noemt u de mensen die over de Middellandse Zee naar Europa komen: vluchtelingen?

Francken «Vluchtelingen, maar ook economische migranten.»

HUMO Het merendeel komt toch uit conflictgebieden en dictaturen?

Francken «In Italië gaat het steeds meer om economische migranten uit zwart Afrika, met de Gambianen op kop. Vluchtelingen uit Somalië, Eritrea, Afghanistan, Syrië en Irak komen hoofdzakelijk via Griekenland en – als ze over land reizen – Turkije.»

HUMO De VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR heeft het over een vluchtelingencrisis.

Francken «Wereldwijd heb je zestig miljoen vluchtelingen, tien miljoen meer dan vorig jaar, het hoogste cijfer na de Tweede Wereldoorlog. Laten we realistisch zijn: de demografische explosie in Noord-Afrika en het Midden-Oosten, van vijfhonderd naar achthonderd miljoen mensen in twintig jaar tijd, de klimaatverandering die de regio rond de Sahel verwoest, de barbarij van IS in Syrië en omstreken – ik ken de oplossing niet, hoor. Mijn verstand is daar te klein voor.»

'We dromen allemaal van vrede op aarde en gelijkheid voor iedereen, maar eerlijk gezegd: ik zie het niet snel gebeuren'

HUMO Wat stelt u dan voor: vluchtelingen laten verdrinken?

Francken «Nee, natuurlijk niet, wat is dat voor een vraag? We moeten ons ervan bewust zijn dat de druk op de buitengrenzen van Europa niet zal afnemen.»

HUMO Dus?

Francken «We dromen allemaal van vrede op aarde en gelijkheid voor iedereen, maar eerlijk gezegd: ik zie het niet snel gebeuren. De oplossing is multilateraal. Hopelijk komt er snel een regering van nationale eenheid in Libië. En laten we, hoe moeilijk het ook is, het netwerk van mensensmokkelaars droogleggen.»

HUMO Desnoods door boten te torpederen?

Francken «Dat was niet mijn idee.»

HUMO Nee, u was het ermee eens.

Francken «Voor alle duidelijkheid: dat zijn niet de rubberboten van de vluchtelingen, maar de grote boten van de mensensmokkelaars die die rubberboten op volle zee trekken.

»Is meer ontwikkelingshulp een oplossing? Daar bestaan geen eenduidige wetenschappelijke studies over: meer ontwikkeling leidt ook tot meer migratie.»

HUMO U hebt op Lampedusa gezegd: ‘Als ik een Afrikaan was, deed ik wellicht hetzelfde.’

Francken «Iedereen is op zoek naar een betere toekomst, dat is een drijfveer van de mens. Alleen, wij moeten ons systeem beter beschermen en economische migranten uit veilige landen, zoals de Balkan, terugsturen.»

HUMO Is het waar dat u in principe voor open grenzen bent?

Francken «Ik vind het een bijzonder interessant ideologisch debat.»

'Wat doe je in geval van open grenzen met de sociale zekerheid? Die combi­natie is niet haalbaar.'

HUMO Maar?

Francken «Ik heb nooit een antwoord gekregen op de vraag: wat doe je in geval van open grenzen met de sociale zekerheid? Die combinatie is niet haalbaar. Dat blijkt ook uit Careers, een recent onderzoek van de ULB en KU Leuven.»

HUMO Momentje. Uit dat onderzoek blijkt dat bijna de helft van de asielzoekers na verloop van tijd werk vindt.

Francken «De eerste drie jaar verlopen moeizaam, na vijf jaar gaat het enigszins beter, na tien jaar kom je aan 40 procent die werken. Dat blijft onder het niveau van allochtonen en autochtonen, maar dat is ook logisch: velen zijn getraumatiseerd door de gebeurtenissen in hun land van herkomst.»

HUMO Het is een investering op lange termijn.

Francken «Onze rekening moet elk jaar kloppen. En als we de grenzen openzetten, krijgen we een massale instroom.»

'Mijn vrienden hoeven niet allemaal N-VA-fans te zijn. Hoe triest zou dat zijn?'


Theo voor de vrienden

HUMO U bent niet zo’n eenduidige man.

Francken (kijkt verbaasd)

HUMO U bent behalve staatssecretaris ook stichtend lid van Leuven Centraal/Den Bakkaree, een supportersclub van eersteklasser OHL.

Francken «Ja, en?»

HUMO Die supportersclub is nogal links van bezetting.

Francken «Voetbal overstijgt alle tegenstellingen (lacht). Mijn vrienden hoeven niet allemaal N-VA-fans te zijn, hoe triest zou dat zijn?»

HUMO Uw beste vrienden zijn de voormalige internen van het Montfortcollege in Rotselaar: twintig jaar later zijn jullie nog altijd bijzonder hecht. Maar uw beste vriend is niet meer.

Francken «Lo Laevers is ziek geworden. ALS. Een ziekte die stelselmatig je zenuwbanen aantast en leidt tot algehele spierverslapping. Toen hij niet meer met ons op stap kon gaan, gingen wij elke donderdagavond bij hem thuis pokeren. Op den duur lukte ook dat niet meer, maar hij is blijven spelen – als hij met zijn ogen knipperde, volgde hij (lacht)

HUMO Jullie hebben, helemaal op het eind, met zijn twintigen drie dagen lang rond zijn ziekbed gestaan.

Francken (knikt)

HUMO Dat beeld kennen mensen niet van Theo Francken.

Francken «Zo zijn er nog wel andere. (Zwijgt) Wij waren er allemaal bij toen Lo zijn laatste adem heeft uitgeblazen.»

HUMO Wie was Lo?

Francken «Het stereotype van een uitstekende scouts- of chiroleider: in zijn oude jeep ronddokkerend om mensen te helpen. Altijd lachen, altijd in voor een pintje. Hij zag de dingen fundamenteel positief. Nu is er een festival te zijner nagedachtenis, Lolands in Scherpenheuvel: daar komt gigantisch veel volk op af. Lo was de meest geliefde kerel van de streek.»

HUMO Jullie waren two of a kind?

Francken «Ik ben soms wat humeuriger, Lo was áltijd goed gezind. He was my better man.»

HUMO Hebt u een dubbele persoonlijkheid: hard voor de buitenwereld, zacht voor de intimi?

Francken (zucht) «Dat is weer dat imago, hè.»

'Ja, ik heb jarenlang aan Engels boksen gedaan, maar nu niet meer. Geef het wat tijd: u zult merken dat ik niet zo'n kwaaie ben'

HUMO U hebt het imago van een buitenwipper, maar u dóét ook aan savate, beter bekend als Frans boksen.

Francken «Engels boksen, klassiek boksen met de vuisten, heb ik jarenlang gedaan, maar nu niet meer. Geef het wat tijd: u zult merken dat ik niet zo’n kwaaie ben. Laat me op mijn manier, met kennis van zaken, een humaan beleid voeren. En als het nodig is, op harde wijze de limiet aangeven. Ik ben ervan overtuigd dat het overgrote deel van de Vlamingen zich daarachter kan scharen. En Walen én Brusselaars: migratie is geen communautair dossier.»

HUMO Dit is het departement par excellence waar je populair wordt: gaat u Maggie De Block achterna?

Francken «Geen idee.»

HUMO U bent minder knuffelbaar dan dokter Maggie?

Francken (glimlacht en kijkt op zijn horloge) «Dankuwel.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234