Beeld REUTERS

ReportageLockdown in Spanje

In Spanje komt niemand meer buiten: ‘Wij met zijn allen thuis, dan jij ook, trut. Je verdiende loon’

Spanje zit in de derde week van de lockdown. Het land heeft inmiddels méér coronabesmettingen dan China. En het dodental stijgt door, nu al meer dan 7300. Een en ander betekent niet dat het weer snel levendig zal worden op straat.

‘Ze begrijpen er niets van’ zegt de jongen achter de kassa in de supermarkt tegen zijn collega. ‘Wat niet?’ vraagt die, vanachter het scherm bij de volgende kassa. ‘Dat ze niet met zijn tweeën mogen komen.’

De Spanjaarden zijn op elkaar gaan letten. Wijzen anderen op hun (on)verantwoordelijkheid, roddelen niet alleen over elkaar, maar verklikken elkaar zelfs, iets wat nooit in de mediterrane cultuur heeft gepast. Inwoners van een appartementencomplex zagen een van hun buren met zijn kinderen bij het gezamenlijke zwembad. Eentje riep wat, een ander belde direct de politie. Boete.

De kassier bij de supermarkt wijst op de regel dat er maar één persoon van een gezin, of een vriendengroep, boodschappen mag komen doen. Geen twee tegelijk bij een kassa.

Tienerzoon

Honderd meter verderop, op straat, houdt een politieagent een vader met zijn tienerzoon staande. Waar ze naartoe gaan, vraagt hij. Naar de bakker. Welke? Die, om de hoek. Maar niet met zijn tweeën, zegt de agent. De jongen draait om en keert terug naar huis. Geen boete.

Het zijn vooral de ochtenden die de Spanjaarden benutten om boodschappen te doen. Voor een of meerdere dagen, want de winkels zijn nagenoeg leeg. Niets lijkt nog op de gebruikelijke dagelijkse drukte van vóór de lockdown die afgelopen weekend zijn derde week is ingegaan en nog minimaal tot 12 april zal duren. In dorpen waar mensen misbruik leken te maken van de mogelijkheid eten in te slaan, en dat dan drie keer per dag met nog geen halve winkeltas vol deden, probeert de overheid op te treden. Minimaal 30 euro aan boodschappen, bijvoorbeeld. Bonnetje bewaren.

Ook het uitlaten van de hond, eveneens een toegestane manier om even een luchtje te scheppen, mag niet onbeperkt. Geen ellenlange wandelingen ver van huis. Waar woont u? Het zijn deze weken de honden die hun baasjes uitlaten.

Smoesjes

Mensen komen ook met doorzichtige smoesjes om de straat op te kunnen. De één laat zijn geit uit, de ander zegt dat hij op Pokémons aan het jagen is, een vrouw blijkt een vuilniszakje op 5 kilometer van haar woning in de container te willen doen. De politie heeft in twee weken tijd meer dan honderdduizend processen-verbaal opgemaakt.

En toch lijken het uitzonderingen. Het leven staat stil, in Spanje. Vrijwel volledig. Op sommige bouwplaatsen wordt nog gewerkt. Zonder de verplichte 1,5 meter afstand tussen de mannen op de steiger, klagen de buren. Een vrouw die, terwijl ze aan het hardlopen is, begint te krijsen als ze door de politie wordt aangehouden, en bij verzet op de grond wordt gewerkt, krijgt vanaf balkons de wind van voren. ‘Wij met zijn allen thuis, dan jij ook, trut. Je verdiende loon.’

Spanje is Spanje niet meer. Het vrolijke Europese land met de hoogste dichtheid aan bars en restaurants, van het leven op straat, tot laat in de avond. Alles is gesloten. Geen terrasjes. Het weer is zelfs van slag, het sneeuwt op sommige plaatsen. Eind maart.

In Barcelona begint het te regenen. Het maakt de stad nog troostelozer dan die al is. Zoveel jaren wordt er al geklaagd over het massatoerisme, maar dit is een andere, nog zwartere kant van de medaille. Ja, de middeleeuwse binnenstad is indrukwekkend in haar pure, ouderwetse leegheid. Je ziet de gebouwen, de muren, elke steen zonder het eeuwige rumoer van de duizenden toeristen. Niemand loopt in de weg. Een gesloten openluchtmuseum.

De altijd drukke Ramblas is vrijwel leeg. Op de anders zo populaire Boquería-markt is slechts een handvol stalletjes geopend. Wilde zwijnen uit de omringende heuvels dringen ‘s nachts door tot het verlaten centrum. Het verkeer in de ochtend is met meer dan 60 procent afgenomen, maar op veel plekken lijkt dat 95 procent.

Afschrikwekkend

Mensen die in de stad mógen werken, blijven inmiddels ook liever thuis. Alles om de epidemie tot staan te brengen. De cijfers die elke dag via de media over het land worden uitgestort, zijn afschrikwekkend.

Inmiddels zijn er meer doden dan in China, is Spanje na Italië het land met de meeste dodelijke slachtoffers (ruim 7300) aan Covid-19 ter wereld. Het aantal doden per etmaal blijft onveranderd hoog. Gisteren ging het om 812 nieuwe sterfgevallen, tegen 832 op zondag. De piek, zo was de hoop van de autoriteiten, zou na twee weken van landelijke quarantaine snel moeten worden bereikt. Er zijn al meer dan 12.000 zorgmedewerkers besmet geraakt.

De lockdown zal nog wel even aanhouden, mogelijk langer dan 12 april. De politie houdt niet iedereen staande, maar is wel heel actief, vooral in de buurt van het strand. Daar heeft niemand iets te zoeken. Soms duurt het gesprek vijf minuten. ‘Wat doet u hier? Waar gaat u heen? Uw identiteitsbewijs alstublieft. Nee, blijf op afstand, arm uitstrekken graag. Oké, u moet werken, maar zou het niet beter zijn gewoon naar huis te gaan?’

‘Ja, natuurlijk, agent. Graag zelfs. Maar ik moet echt werken, net als u.’

Illegaal

Na drie minuten de volgende patrouille. Ongeveer hetzelfde verhaal. Vijf minuten later weer.

De eenzame fietser of voetganger voelt zich een dief, een illegaal, een ongewenste.

In de sombere straten van Barcelona lijkt het virus te hebben overwonnen.

De verlatenheid, de afwezigheid van stemmen, begroetingen, glazen, muziek en gebrom van scooters wekken de indruk dat de stad letterlijk is uitgestorven. Dat er slechts nog enkelen van de 1,6 miljoen inwoners in leven zijn. Een film.

Zo stil kan een stad niet zijn.

Wel dus. Niet alleen door het verbod van hogerhand, de lockdown. Ook - en misschien nog meer - door de angst. In je eentje op straat in de grote stad word je vanzelf bang. Gewoon, overdag. Voor alles. Voor het onbekende.

(AD)

Hoe ervaart u deze dagen? Welke bedenkingen heeft u bij wat er (niet) gebeurt? Hoe ziet u het evolueren? Laat het ons weten.

 
Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234