Jeremy Clarkson & co. over 'The Grand Tour': 'Dit is net als 'Top Gear', maar dan met grotere tieten'

Jeremy Clarkson vloog vorig jaar aan de deur bij de BBC na een zoveelste incident rond ‘Top Gear’, maar de grofgebekte presentator komt terug door de grote poort: met ‘The Grand Tour’, gemaakt voor Amazon Prime, de streamingdienst die vanaf december ook bij ons beschikbaar zal zijn. Samen met zijn maatjes Richard Hammond en James May rijdt hij opnieuw bolides in de prak en haalt hij wereldsterren door de mangel.

'Van Amazon mogen we zeggen wat we willen – suits me.'

Het scheelde niet veel of James May had Jeremy Clarkson in 2007 vermoord. Het drietal was voor ‘Top Gear’ op expeditie naar de Noordpool, toen hij en Jeremy plots alleen overbleven.

James May «We waren al een hele dag onderweg, en op een bepaald moment waren we mijlen achteropgeraakt in die ijzige vrieskou. Niemand kon ons zien, en ik had een spade in de hand... Ik dacht: NU! Ik had Jeremy de kop kunnen inslaan. En hem dan een duwtje geven, de ijszee in. Of hem achterlaten op een ijsschots. Het zou geen groot verlies geweest zijn. We hebben toch nooit met elkaar kunnen opschieten (grijnst).»

Dat May onverklaarbaar moordlustig was in het Hoge Noorden, kan Clarkson alleen maar bevestigen.

Jeremy Clarkson «Ranulph Fiennes (de ontdekkingsreiziger, red.) had me al gewaarschuwd dat zwakzinnigen het daar moeilijk hebben. En James is nu eenmaal achterlijk, verstrooid en traag.»

We zitten in de schemerige achterkamer van een pub, op zo’n vijf minuten van het nieuwe kantoor van de drie in Chiswick, in het westen van Londen. Clarkson zit in het midden, dat spreekt. May ziet eruit als een muziekleerkracht op z’n vrije dag. Hammond is stil en kijkt met grote ogen rond. Het afgelopen jaar was zonder twijfel het meest stressvolle van hun leven: ze waren alles kwijtgeraakt en moesten vanaf nul een nieuw programma in elkaar steken. Nadat Clarkson vorig jaar was buitengegooid bij ‘Top Gear’, hadden ze plots alleen nog maar een wc-borstel. Toen ze hun tijdelijke kantoor betrokken, hadden ze geen bureau, geen stoel, geen printer.

Clarkson «De ruimte was half zo groot als dit deel van de kamer (wijst naar een donkere hoek). We moesten zelfs wc-papier kopen. WC-PAPIER!»

May «En een zwabber.»

Clarkson (knikt) «En een zwabber.»

May «En een emmer.»

Op dat moment hadden ze waarschijnlijk spijt dat May Clarkson destijds niet had vermoord. Met ‘Top Gear’ bereikten ze wereldwijd zo’n 350 miljoen kijkers, en de show werd gedubd in acht talen, waaronder het Farsi. Eén van Clarksons favoriete uitdrukkingen, ‘gentleman’s sausage’, werd daarin vertaald als ‘de gedroogde testikels van de farao’. ‘Top Gear’, dat was voor de ene: fantastische stunts, patserige plagerijen en heerlijke humor – voor de andere was het synoniem voor ‘politiek incorrect’ en ‘afgrijselijk slecht’. Maar toen het programma werd stopgezet na een resem incidenten (met als hoogtepunt een handgemeen tussen Clarkson en een coördinator, die hij ‘een luie Ierse lul’ noemde), ondertekenden één miljoen mensen een petitie om het trio weer aan de slag te krijgen bij de BBC.

'Ja wij zijn oud geworden, waarom zouden de mensen dat niet mogen zien?'

Jeremy Clarkson lijkt niet verbitterd, maar nu is hij ongetwijfeld vastbesloten om een autoprogramma te maken dat zó briljant is dat het de BBC van de kaart veegt. Aan geld is er alvast geen gebrek. Clarkson en co. hebben een deal van 185 miljoen euro gesloten met Amazon, waarvoor ze drie seizoenen van elk twaalf afleveringen zullen produceren. ‘The Grand Tour’ heet de nieuwe serie, en grand it is: voor élke aflevering reist het hele team naar een andere locatie, van Venetië over Los Angeles naar Zuid-Afrika.

De fragmenten die ze al op de wereld losgelaten hebben, doen vermoeden dat ‘The Grand Tour’ explosiever wordt dan alle films van Michael Bay samen. De ‘Top Gear’-sfeer hebben ze behouden, maar ‘met veel grotere tieten’, om het met Clarkson te zeggen. Ze slepen machine-geweren en gevechtsvliegtuigen aan, maken terroristen jaloers met hun ontploffingen en bengelen in auto’s op een hoogte van 300 meter. En Clarkson blijft zijn tactvolle zelve, in een tank door het beschermde regenwoud denderend. Of over ongerepte zoutvlaktes. Of door de maagdelijke savanne. Het lijkt wel de meest geniale midlifecrisis aller tijden.

'Het drietal heeft voor 'The Grand Tour' een deal van 185 miljoen euro met Amazon Prime gesloten: aan dure stunts geen gebrek.'

Omdat de reeks wordt opgenomen in haarscherpe 4K Ultra HD-resolutie, werd er extra budget uitgetrokken voor familieverpakkingen fond de teint.

Clarkson «Blijkbaar dreigden we er als levende lijken uit te zien in die hoge resolutie, dus wilden de visagistes ons mummificeren met die oranje smurrie van hen. Toen we de opnamestudio binnenkwamen, waren onze hoofden gigantische pompoenen, verstopt onder een dikke laag make-up.»

Vandaag zien ze er levens-echt uit. Jeremy Clarkson draagt een gekreukte jeans, een leren jas en een dun hemd met een patroon dat eruitziet alsof hij erop heeft overgegeven.

Clarkson «De Britse schrijver Adrian Gill heeft me eens meegenomen naar het Griekse eiland Mykonos, naar verluidt een homoparadijs. Ik zag die jongens overal angstig in elkaar krimpen als ik passeerde. ‘Jij bent de ondergang van de smaak’, lachte Adrian.»

Of het moet zijn dat Clark-son van alles een beetje té is: gigantische handen, een buitenmaats hoofd, molenwiekende ledematen.

May «We hebben wel wat onvriendelijke reacties gekregen toen we de trailers voor ‘The Grand Tour’ vrijgaven. ‘Wat zijn ze oud geworden!’ en ‘Ze zien er hoogbejaard uit!’ waren nog de beleefdste. En ja, het klopt: we worden oud. Ik word grijs, Jeremy is nog wat dikker en Richard heeft een sikje gekweekt. Maar we zijn toch altijd eerlijk geweest? Waarom zouden de mensen niet mogen zien dat ook wij oud worden?»

Oud worden is één ding, zo’n show volhouden is nog iets anders: samen telt het trio 155 lentes. Eén van de stunts in ‘The Grand Tour’ heeft een kleine 3 miljoen euro gekost en lijkt wel een scène uit ‘Mad Max’, met monstertrucks, stuntmannen en tweeduizend figuranten. ‘Ik kan niet wachten om te zien of Clark-son over drie jaar nog uit een lage auto kan stappen zonder een grote plas urine op de bestuurdersstoel achter te laten,’ liet producer Andy Wilman zich al ontvallen.

May «Over drie jaar? Over drie weken, ja.»

Clarkson «Mja, van de simpelste inspanning raak ik al buiten adem. In Namibië dacht ik zelfs even dat mijn hart het zou begeven: ik was écht bang. Ik dacht: wat als we autopech hebben? Wat als ik door de woestijn moet stappen? Ik kan dat niet.

»Maar het was James die in Venetië op het nippertje aan de dood ontsnapte.»

May «Ik zwom naar een aanlegsteiger, maar die was zo glibberig dat ik er niet op kon klauteren. Ik dacht dat ik zou verdrinken, ik had gewoon geen kracht meer.»

Clarkson «En tijdens de tweede opname was hij zo dronken dat hij viel toen hij een café verliet.»

May «Ik dacht dat ik het gladde voetpad wel de baas kon. Ze zeggen toch altijd dat je zo hard kunt vallen als je wilt als je wat gedronken hebt: je blijft toch ongedeerd. Blijkbaar klopt dat niet. Ook als je straalbezopen bent, kun je een arm breken.» (algemene hilariteit)

Clarkson «Maar het heeft ons heel wat mooi beeldmateriaal opgeleverd, en dat is het enige wat telt.

»Toen we in Syrië aan het filmen waren, stootte James zijn hoofd tegen een steen en werd hij met spoed naar het ziekenhuis gebracht. Daar bleek alles wel mee te vallen. En meteen zaten we weer te lachen. En toen Richard tien jaar geleden met 360 km/u crashte en in een coma belandde, werd hij na twee weken weer wakker en begon hij meteen te dollen.»


Dik, dom en lomp

Wat ‘Top Gear’ zo fantastisch maakte, en wat in ‘The Grand Tour’ niet anders zal zijn, is het gepingpong van drie overjaarse pubers die wijsheden uitwisselen over piemels en sexy carrosserieën, over banden en borsten, over zweet en andere lichaamssappen. Tot nu toe hebben de Amerikanen van Amazon zich daar nog niet mee bemoeid. Clarkson heeft CEO Jeff Bezos zelfs nog niet ontmoet, ook al is die 185 miljoen euro lichter gemaakt.

Clarkson «Van Amazon mogen we zeggen wat we willen, zelfs dat de Amerikanen dik, dom en lomp zijn. Ik heb nu het laatste woord.»

Het valt te bezien hoelang dat zal duren: Clarkson zei ooit dat Sarah Jessica Parker eruitziet als een gekookt paard. De BBC had iemand in dienst die erop moest toezien dat hij niets onwelvoeglijks zei, en we weten hoe dat is afgelopen. De ondergang van ‘Top Gear’ werd in 2013 ingeluid, toen Danny Cohen directeur van BBC Television werd. Het was niet zozeer dat Clarkson hem haatte; hij voelde zich eerder verraden. Vijfentwintig jaar lang kon hij niets verkeerd doen in de ogen van de BBC. Nu was er plots iemand die hem niet alleen niet mocht, maar die zelfs niet begreep wat hij deed.

'Soms kan de waarheid behoorlijk saai zijn, en dan is het veel leuker om een verhaal te verzinnen'

Clarkson «Het is geen geheim dat Danny en ik het niet met elkaar konden vinden. Hij zat amper in zijn directeursstoel of ik begon hem op de kast te jagen. Ik schreef opzettelijk dingen waarvan ik wist dat ze hem zouden doen schuimbekken. Ik ken zijn mening over alles. Het is eigenlijk zó makkelijk, want niemand in Groot-Brittannië denkt zoals hij.»

Voorts wil het geval dat Clarkson de zaken graag enigszins anders voorstelt.

Clarkson «Soms kan de waarheid behoorlijk saai zijn, en dan is het veel leuker om een verhaal te verzinnen.»

Bijna onmiddellijk na de benoeming van Cohen liep het fout. Eerst was er het schandaal aan de rivier Kwai in de Myanmar-special van ‘Top Gear’, toen Clarkson en Hammond hun zelfgebouwde brug bewonderden: ‘Iets om trots op te zijn... maar er loopt een spleetoog op.’ Producer Andy Wilman bood zijn excuses aan in naam van het team. Daarna volgde het incident met het aftelrijmpje, toen Clarkson tussen twee auto’s moest kiezen: ‘Eeny, meeny, miny, moe / Catch a nigger by the toe’ zei hij, in plaats van ‘Catch a tiger by the toe’. Tenminste, dat onthulde The Daily Mirror, want het fragment werd nooit uitgezonden, en wat op het internet werd gelekt, geeft geen uitsluitsel. Maar belangengroeperingen schreeuwden moord en brand, en Clarkson bood min of meer zijn excuses aan.

Dan was er nog de aflevering in Argentinië. Clarkson vond niet dat de nummerplaat van zijn grijze Porsche 928, H982 FKL, beledigend was voor de Argentijnen – ook al hebben de Britten en de Argentijnen in 1982 een korte oorlog uitgevochten om de Falklandeilanden. De makers ontkenden dat ze ook maar iets verkeerd hadden gedaan, maar als je de beelden bekijkt waarop het team en de cameraploeg het land worden uitgejaagd door woedende Argentijnen, valt moeilijk te zeggen of ze blij, dan wel héél blij zijn. De politie vond in de koffer van de Porsche ook nummerplaten waarop BEII END stond, ‘bell end’ of ‘eikel’.

Clarkson «Gevolg: toen de zaak onderzocht werd, wilde niemand onze versie nog geloven.»

Een klein halfjaar later viel het doek over ‘Top Gear’. Clarkson zou productiecoördinator Oisin Tymon geslagen hebben in de lobby van een hotel in North Yorkshire, toen hij daar na 22 uur stomdronken binnenstrompelde en te horen kreeg dat er geen steak meer te verkrijgen was. Volgens de BBC schold hij Tymon twintig minuten aan één stuk de huid vol. Hij stopte pas toen hij werd weggesleurd. Wilman verklaarde later dat het zo goed als onmogelijk is om iemand twintig minuten non-stop te kleineren: ‘Probeer dat thuis eens met een chronometer – het gaat niet.’

'Ik wil gewoon snel rijden, beroemdheden vernederen, een idyllisch stukje landschap doen ontploffen en lol trappen'

Eerst wilde iedereen het afdoen als een ‘kleine ruzie’, maar Clarkson was duidelijk te ver gegaan. De BBC ontsloeg hem en hij betaalde de coördinator later een minnelijke schikking van 90.000 euro.

Een paar maanden later stapte Cohen zelf op bij de BBC.

Clarkson «Natuurlijk is hij weg, dat was onvermijdelijk. Zo’n man zou nergens de leiding over mogen hebben. Ik blijf de BBC fantastisch vinden, maar de omroep kan niet goed meer omgaan met talent of met populaire tv-programma’s. Het is een onderneming uit de jaren 20 die de wrede werkelijkheid van de moderne tijd onder ogen zal moeten zien. De programmatie is ook een probleem, maar de BBC zal het zeker overleven.»

May «Ik mis de BBC wel. Je krijg er het warme gevoel dat je deel uitmaakt van een gevestigde waarde. Het is een soort derde ouder. Maar als het niet meer gaat, moet je waardig een stap achteruitzetten en daar niet verbitterd over zijn.»


Een beetje dronken

Clarkson geeft met tegenzin toe dat hij twee afleveringen van het vernieuwde ‘Top Gear’ heeft gezien – de BBC zond van mei tot juli van dit jaar zes afleveringen van het 23ste seizoen uit.

Clarkson «Het was een tv-programma over auto’s. Maar ik ga niet oordelen over de inspanningen van anderen.»

Zegt de man die de voormalige premier Gordon Brown ‘een eenogige Schotse idioot’ noemde en weigerde zich te verontschuldigen. Maar hij was waarschijnlijk niet al te teleurgesteld toen zijn ‘Top Gear’-opvolgers Matt LeBlanc en Chris Evans zijn succes niet konden evenaren.

Wat liep er mis? Evans, die ondertussen is opgestapt, was waarschijnlijk te nerdy: Clarkson heeft geen tijd voor ernstige reviews of sentimentaliteit. En hij rijdt maar met één auto, een Golf GTI.

Clarkson (grijnst) «De andere twee (May en Hammond, red.) verzamelen auto’s, ik niet. Ik wil gewoon snel rijden, beroemdheden vernederen, een idyllisch stukje landschap doen ontploffen en lol trappen. En mijn idool heet Ranulph Fiennes: die heeft ooit zijn eigen vingers afgesneden en heeft geen tijd om te huilen.»

'We hebben geen drankprobleem: we drinken gewoon tot we genoeg hebben, niet tot we vol zitten.'

Tijdens het interview begin ik stilaan de dynamiek van het drietal te doorgronden. Clarkson is luidruchtig en niet zo gemanierd, Hammond is de fatsoenlijke jongen, en May is de licht verwijfde, ietwat getikte, onfortuinlijke academicus. Hij was vroeger koorjongen en fluitist. ‘En zijn partner recenseert dansvoorstellingen,’ mompelt Clarkson, alsof dat de vreemdste zaak ter wereld is. Wanneer ik hem zeg dat ik Hammond zo ernstig vind dat het bijna onmogelijk is om hem te volgen, zelfs als hij praat over sterven, verdedigt hij hem. ‘Hij is niet zo saai als we doen uitschijnen. Hij is echt heel grappig, hoor.’

Het enige echte enigma heet Jeremy Clarkson. Hardwerkend en opstandig baken van mannelijkheid – ‘Ik kan gewoon niet doen wat me wordt opgedragen: ik hou ervan om me in de nesten te werken.’ Maar tegelijk ook een beetje soft: hij drinkt organische roséwijn en houdt van roddelbladen. Hij is aardig tegen zijn vrienden, wordt graag dronken met vrouwen en praat graag over relaties.Tijd voor een onverwachte aanval: wat was het aantal slachtoffers op de set van ‘Top Gear’? Was er ooit ruzie tussen de drie?

Richard Hammond «Oeeee... Dat is niet netjes.»

May «Ik heb Jeremy weleens tegen de schenen geschopt, ja.»

Clarkson «Ik weet waar je naartoe wilt, maar je zult het niet te horen krijgen, hoelang je hier ook blijft zitten en doorvraagt.»

Ook al gaat het over een onschuldige vraag over James May die hem een trap verkoopt?

Clarkson «Doe dat níét. Ik mag zelfs... Ik mag daar wettelijk gezien niets over zeggen. (Zucht diep) Probeer zoveel je wilt. We zouden in de gevangenis vliegen.»

Clarkson werd trouwens al twee keer gearresteerd.

Clarkson «Eén keer in Frankrijk, een beetje dronken, en één keer in Griekenland, ook een beetje dronken. Daar kon ik ontsnappen toen ik uit de politiewagen moest stappen: ik ben weggelopen met handboeien en al.»

'Ze zeggen toch altijd dat je zo hard kunt vallen als je wilt als je wat gedronken hebt: je blijft toch ongedeerd. Blijkbaar klopt dat niet'

Geen idee of het 100 procent de waarheid is of niet, maar het dronken gedeelte van de anekdote klinkt behoorlijk aannemelijk. Maar als één van hen al een drankprobleem heeft, zal niemand het toegeven.

May «We hebben geen probleem. Jeremy houdt gewoon van rosé, ik hou van bier en wijn, en Richard drinkt graag gin-tonic. We drinken niet buitensporig veel. We drinken tot we genoeg hebben, niet tot we vol zitten.»

Maar als we na het interview de tuin ingaan, kraken we samen toch vijf flessen. Wanneer Clarkson niet moet werken, is hij anders. Minder gespannen, meer relaxed en kwetsbaar. Hij is bang om in een roddelblad te belanden, maar lijkt teleurgesteld als er geen paparazzi zijn om hem te fotograferen. Maar soms moet hij zichzelf eraan herinneren dat niet iedereen evenveel geluk heeft als hij.

Clarkson «Dan denk ik aan het verschrikkelijke medelijden dat ik ooit voelde voor een man die in een vestiging van PC World in Liverpool werkte. Ik staarde door de regen naar de winkel en ik dacht: als hij een paar jaar hard werkt, zou hij vestigingsmanager kunnen worden. En als hij tien of vijftien jaar heel hard werkt, wordt hij misschien regiomanager. Dan kan hij één keer per jaar naar een hotel gaan om over zaken te praten, misschien met zijn secretaresse. Dat zal het hoogtepunt van zijn leven zijn... En dan zouden wij klagen?»

© Sunday Times Magazine / News Syndication

Vertaling en bewerking Eline Huysmans en Margot Schotte

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234