null Beeld

Jongens van 50: Herman Brusselmans en Tom Lanoye, het dubbelinterview

Nu Tom Lanoye en Herman Brusselmans - Mooie Jonge Goden van weleer - bijna vijftig zijn, wenkt de volwassenheid: 'Poepen en kakken, die moet je gescheiden houden.' Het grote dubbelinterview.

Een stukje uit 'De perfecte koppijn', de nieuwe roman van Herman Brusselmans, over de verdere avonturen van Danny Muggepuut, 'de man met de doorsnee wenkbrauwen': 'Hij stak een sigaretje op. In de zoele avondlucht stappen, een sigaretje ter hand, hoe mooi kan het leven zijn. Mooi? Niet overdrijven makker. Een mooi leven moet nog uitgevonden worden. Draaglijk, dat is het woord.'


Op een draaglijke septemberdag meld ik me aan in de loft van Herman Brusselmans, waar zoals afgesproken ook Tom Lanoye aanwezig is. Ook hij heeft een nieuw boek uit: 'Schermutseling', een bundel columns met essayistische allure aangaande de tijdsverschijnselen van de afgelopen vijf jaar.

Begin oktober wordt Brusselmans vijftig, en volgend jaar in augustus is Lanoye aan de beurt. Jongens van vijftig zijn rijp voor enkele Lastige Vragen van Max Frisch, dacht ik, en ik dacht verder nog dat Brusselmans en Lanoye behalve generatiegenoten ook streekgenoten, studiegenoten, compagnons de route en vooral vrienden zijn. Een stukje uit 'Schermutseling': 'Vriendschappen tussen schrijvers behoren tot het domein van de fictie. Begrip voor zelfs maar het bestaan van een andere schrijver is een belediging. Tenzij het gaat om auteurs uit een ander taalgebied, auteurs die al lang overleden zijn, en liefst auteurs die beide zijn: anderstalig en morsdood. Alle andere schrijvers zijn verraders, vijanden, klungelaars, en hun boeken zijn bij voorbaar vulles.'



HUMO Kun je het daarmee eens zijn, Herman?

HERMAN BRUSSELMANS « Neen, want wij zijn het levende bewijs van het tegendeel. Nu ja, misschien ben ik wel dood, en ook nog eens anderstalig (lacht)


TOM LANOYE « En toch zijn er maar heel weinig uitzonderingen op die regel. Kijk, ik kom hier vandaag binnen, we zien elkaar, en meteen voelen we onze verbondenheid weer. Ik kan me niet voorstellen dat ik ooit nog letterlijk samen zou kunnen schrijven met een andere auteur: dat hebben Herman en ik één keer gedaan.»


HUMO Daar is het toneelstuk 'De Canadese muur' uit voortgekomen.

LANOYE « Ja. Dat heeft toch met een soort affiniteit te maken die ik met geen enkele andere schrijver heb.»


BRUSSELMANS « 'Zou het niet tof zijn,' vraag ik me soms af, 'mocht er in Gent een café bestaan zoals destijds De Dolle Mol in Brussel, of zoals De Kring in Amsterdam: verzamelplaatsen voor schrijvers. Naar zo'n café gaan, en daar vijfentwintig collegae ontmoeten, en babbelen over literatuur: mis ik dat niet?»


LANOYE « Ik vind zulke cafés verschrikkelijk.»


BRUSSELMANS « Ik weet wel dat er altijd ambras is in zulke kroegen en clubs: er wordt er weleens eentje van de trap gegooid. En de één zat weleens aan de vrouw van de ander. Maar toch... Er is toch maar weinig contact tussen schrijvers?»


LANOYE « Ik kan het meestal uitstekend vinden met auteurs van wie het werk redelijk ver van het mijne afligt: Erwin Mortier bijvoorbeeld. Maar uiteindelijk praten we weinig over elkaars werk. Een puur technische babbel over schrijven mis ik wel. De laatste jaren heb ik, in technisch opzicht, veel over theater geleerd door met acteurs, regisseurs en dramaturgen te praten. In Engeland geeft een schrijver als Martin Amis in een laatavondprogramma op de televisie kritiek op het werk van een collega, die ook in die 'Newsnight Revue' aanwezig is. Iedereen blijft er rustig onder. Bij ons zou er onmiddellijk ambras van komen.»


HUMO Ik vind het vreemd dat uitgerekend jij over ontmoetingen met andere schrijvers begint, Herman.

BRUSSELMANS « Ik weet niet of ik meteen technische gesprekken over het metier zou willen voeren, gewoon een end weglullen zou volstaan, denk ik, maar dan in het besef dat je onder vakgenoten bent. Tom is mijn vriend, en in Nederland ga ik om met Ronald Giphart en met Joost Zwagerman, maar die wonen te ver van mij af om van echte vriendschap te kunnen spreken. Een literaire scene is er niet in Gent.»


LANOYE « In Antwerpen wel, maar ik mijd ze. Ik hou het op individuele contacten, met iemand als bijvoorbeeld Bas Heijne, bij wie ik vaak blijf logeren in Amsterdam. Ik vind hem de beste essayist uit ons taalgebied, en laatst heb ik nog zijn boek 'Onredelijkheid' gepresenteerd. Maar in De Kring gaan zitten? Ik denk er nog niet aan. Ik ben er een paar keer geweest, en wat zag ik? Schrijvers die de schijn van een onderling verband stonden op te houden. Schrijven is bovenal een uiterst individualistische bezigheid.»

(RV)
(Foto's Marco Mertens)

undefined

U vindt het volledige dubbelinterview in Humo 3500

undefined

Lanoye-wedstrijd

null Beeld

Wij geven 20 exemplaren van 'Schermutseling' en nog eens 10 exemplaren van de volledige 'De Monstertrilogie' van Tom Lanoye weg. Klik hier om deel te nemen.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234