briljante examentipsprofessor hendrik vos

'Koffie drinken, altijd blijven ademen en tussendoor wat rondwandelen'

Is examineren veranderd in de loop der jaren? Welke smoezen en prachtprestaties zijn hun altijd bijgebleven? En welke studeertips en examentrucs garanderen een moeiteloze eerste zit?


Meer examentips »

Online shoppen of kattenfilmpjes kijken: geen student die eraan weerstaat, ook niet in de aula. Maar op examens resulteren die digitale geneugten alleszins niet in slechte cijfers, vindt Hendrik Vos (46), professor Europese studies aan de universiteit Gent. De digital natives blijken vooral goed in het structureren van bergen (online) informatie.

HUMO Ondanks die overvloed aan digitale prikkels blijven studenten op hetzelfde niveau presteren?

HENDRIK VOS «De lat ligt niet lager dan vroeger en de slaagpercentages blijven constant. Er zijn altijd mensen die op professionele wijze zeuren over hoe ze in hun tijd veel méér moesten presteren, maar dat geleuter hoorde ik als student ook al. Het probleem is dat die mensen zichzelf als referentie nemen: ‘Wij kenden de politieke geschiedenis tenminste nog tot in de details, van 1945 tot 1990!’ Klopt, maar studenten moeten vandaag ook de geschiedenis ná 1990 kennen. Ze hebben dus meer te studeren, waardoor details al eens verloren gaan. Ze moeten bergen info verwerken en hebben dus betere selectiemechanismen nodig. Ze vinden misschien wel makkelijker structuur dan voorgaande generaties.»

HUMO U weet dan wel nooit of een slimme uitspraak in de aula aan Google te danken is of aan het inzicht van de student.

VOS «Maar doet dat ertoe? De juiste info halen uit de gigantische online infoberg is een vaardigheid die ze maar beter beheersen. Gsm’s en laptops zorgen uiteraard ook voor tijdverspilling. Ik weet dat ze in de les op hun schermpje zitten loeren naar kattenfilmpjes of één of ander online bestellen – soms kruis ik de verschrikte blik van een student die zijn geluid vergeet af te zetten – maar vroeger verloren studenten ook tijd met onnozele dingen, zoals dagdromen in de les of na een examen aanschuiven aan de telefooncel om het thuisfront een update te geven. Ik wil vooral de aandachtsboog van voorgaande generaties studenten niet overschatten.»

HUMO U bent ondertussen twintig jaar prof. Is het anders om vandaag een examen af te nemen dan in 1999?

VOS «Dat valt goed mee. Door de jaren heen heb ik altijd evenveel dramaqueens, foefelaars, ongemakkelijke kostuums en zweterige stresshandjes zien verschijnen. De ene is wat zelfzekerder, de andere stottert wat meer. Je hebt er die met veel overtuiging rond de pot draaien en anderen die na twee zinnen al uitroepen dat ze net dat deeltje van de syllabus per ongeluk vergeten zijn.»

HUMO Studenten dienen naar verluidt makkelijker een klacht in wanneer de prof hun slechte punten of een moeilijk examen voorschotelt.

VOS «Daar ben ik nog niet echt mee in aanraking gekomen. Ik herinner me wel een Erasmusstudent uit Palermo die niet blij was met zijn punten en in mijn kantoor kwam discussiëren. Het was de tijd van de maffia en ik vroeg me af wat hij zou doen mocht ik hem in een steegje tegenkomen (lacht). Maar zijn punten waren terecht, einde van het verhaal. Al vermeed ik toch een paar weken de kleine steegjes.»

HUMO U bent een voorstander van mondelinge examens, in tegenstelling tot bijvoorbeeld professor De Grauwe.

VOS «Ik behoor tot de laatste generatie studenten die les heeft gekregen van Paul Ghysbrecht, een legendarische gerechtspsychiater die er een nogal onorthodoxe evaluatiemethode op nahield. ’s Morgens was er schriftelijk examen, dat snel verbeterd werd door zijn assistenten, om in de namiddag over te schakelen naar mondeling. Hij liet telkens twee studenten tegelijkertijd binnen: iemand met een goeie en iemand met een slechte score op het schriftelijke deel. De goeie student moest de slechte student afmaken. Ghysbrecht stelde een vraag aan de zwakste, die het antwoord niet wist, waarop hij met zijn ogen rolde en aan de primus vroeg het even uit te leggen. Op zo’n moment word je niet alleen getest op kennis, maar ook op weerbaarheid en je vermogen om met zo’n ethisch dilemma om te gaan. Vandaag kan zoiets uiteraard niet meer, maar door Ghysbrecht zag ik wel het belang van mondelinge examens. Het is een mogelijkheid om niet alleen te peilen naar kennisreproductie, maar ook subtiel naar persoonlijkheidstrekken en het vermogen om snel op je poten te vallen wanneer iemand je uit je comfortzone trekt. Tuurlijk, voor een stukje zijn mondelinge examens subjectief, maar als je elke student op dezelfde subjectieve manier aanpakt, is er geen probleem.»

HUMO Bent u een buizer?

VOS «Als een student het antwoord op de vraag niet weet, denk ik altijd: fuck, ik heb het niet goed uitgelegd. Ik heb de neiging om black-outs op mezelf te betrekken, wat misschien niet de beste strategie is (lacht). Maar ik vermijd wel dramatische toestanden. De studenten die met echt lage scores naar huis gaan, weten ook altijd zelf wel dat ze op z’n minst hun dagje niet hadden.»

HUMO Nog tips om black-outs tegen te gaan?

VOS «Koffie drinken, altijd blijven ademen en tussendoor wat rondwandelen. En leerstof niet doelloos keer na keer herlezen. Leer iets, en op het moment dat je de info dreigt te vergeten, probeer je ze terug te halen in je hoofd. Dat punt zoeken, daar draait het om.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234