null Beeld BELGA
Beeld BELGA

25 jaar laterzaak-dutroux

Kwarteeuw na de arrestaties: wat is er gebeurd met alle beschuldigden in zaak-Dutroux?

Het is vandaag precies 25 jaar geleden dat Marc Dutroux en zijn toenmalige echtgenote Michelle Martin werden opgepakt. Een paar dagen later werden de ontvoerde meisjes Sabine Dardenne en Laetitia Delhez levend teruggevonden in de beruchte kelder in Marcinelle.

Op 1 maart 2004 startte het proces tegen Marc Dutroux, zijn vrouw Michelle Martin, vriend Michel Lelièvre en zakenman Michel Nihoul. Op 22 juni 2004 werd Dutroux veroordeeld tot levenslange celstraf en 10 jaar terbeschikkingstelling van de regering. Martin kreeg 30 jaar cel, Lelièvre 25 jaar. Nihoul werd vrijgesproken van betrokkenheid bij de ontvoeringen, maar kreeg 5 jaar voor drugshandel en bendevorming.

Michel Lelièvre ten rijde van zijn proces in 2004 (rechts) en meer recenter. Beeld VTM Nieuws
Michel Lelièvre ten rijde van zijn proces in 2004 (rechts) en meer recenter.Beeld VTM Nieuws

Michel Lelièvre

Zowel Martin als Lelièvre hebben meerdere keren de voorwaardelijke invrijheidsstelling gevraagd onder de Wet-Lejeune. In 2005 werd de eerste aanvraag van Lelièvre geweigerd omdat hij zijn slachtoffers nog niet heeft vergoed. Pas eind 2019 werd hij, na 23 jaar in de gevangenis, vrijgelaten. Hij mocht de rest van zijn straf buiten de gevangenis uitzitten. De families van de slachtoffers reageerden verontwaardigd. Kort na zijn vrijlating werd Lelièvre op straat in Anderlecht door een groep personen herkend en in elkaar geslagen. Daarna is hij verhuisd naar Waals-Brabant, waar hij volgens zijn advocaat een rustig leven probeert te leiden.

Michelle Martin Beeld BELGA
Michelle MartinBeeld BELGA

Michelle Martin

In 2011 kreeg Martin, na de helft van haar straf te hebben uitgezeten, voorwaardelijke invrijheidstelling. Het was haar vierde aanvraag, nadat ze al drie keer eerder werd afgewezen. Half juni 2011 waren de voorwaarden echter niet vervuld, waardoor Martin toch in de gevangenis bleef. In 2012 besliste de strafuitvoeringsrechtbank opnieuw om Michelle Martin voorwaardelijk in vrijheid te stellen. Het klooster van de Arme Klaren in Malonne bleek bereid haar op te vangen. De beslissing leidde tot grote verontwaardiging bij de families van de slachtoffers en het Openbaar Ministerie tekende cassatieberoep aan. Een paar duizend mensen manifesteerden tegen de beslissing, maar op 28 augustus 2012 verliet Michelle Martin toch de gevangenis. Enkele jaren later kreeg ze onderdak van oud-rechter Christian Panier, bij wie ze een appartement huurde.

In 2013 startte Martin in alle discretie aan een studie rechten in het avondonderwijs aan de Ecole Supérieure des Affaires van Namen. Aanvankelijk werd ze op vele stageplaatsen geweigerd omwille van haar verleden, maar in 2019 slaagde ze er dan toch in om een stage bij een advocatenkantoor af te ronden. Inmiddels zou ze haar bachelordiploma moeten behaald hebben.

Michel Nihoul Beeld BELGA
Michel NihoulBeeld BELGA

Michel Nihoul

Nihoul werd vrijgesproken voor de ontvoering van de kinderen, waardoor hij al in 2006 vrijkwam. Hij ging daarna met zijn vriendin in Zeebrugge wonen. Af en toe dook Nihoul nog eens op in de media. Zo ontstond er opschudding toen hij in 2007 zichzelf speelde in een documentaire over de zaak-Dutroux. Hij schreef ook een autobiografie, getiteld ‘Slaap zacht!'. In oktober 2019 overleed hij op 78-jarige leeftijd in het ziekenhuis van Knokke.

Marc Dutroux Beeld BELGAIMAGE
Marc DutrouxBeeld BELGAIMAGE

Marc Dutroux

Marc Dutroux ging in cassatie, maar op 16 december 2004 besloot het Hof van Cassatie dat er geen procedurefouten gemaakt zijn. Zijn levenslange gevangenisstraf bleef overeind. In 2008 werd hij overgebracht van de gevangenis van Itter naar die van Nijvel. In maart 2010 moesten bewakers ingrijpen om te vermijden dat hij in elkaar werd geslagen door andere gevangenen.

In 2012, na een derde van zijn straf te hebben uitgezeten, vroeg Dutroux penitentiair verlof aan, waarbij hij maandelijks een dag en een nacht buiten de gevangenis zou mogen verblijven. De gevangenisdirectie wees zijn verzoek af. Enkele maanden later vroeg Dutroux invrijheidsstelling met enkelband aan. Ook dit verzoek werd afgewezen.

Volgens Ronny Baudewijn, de toenmalige advocaat van Dutroux, hoopte hij oprecht om ooit vrij te komen. Baudewijn heeft naar eigen zeggen urenlang met zijn cliënt gediscussieerd over berouw en spijt, wat Dutroux echter niet heeft. ‘Hij vindt het wel spijtig dat er mensen gestorven zijn, maar hij voelt zich niet schuldig. Als psychopaat kan hij zich niet inleven in wat hij anderen aandoet, hij ziet enkel waar hij recht op heeft.’

In 2013 vroeg Dutroux een eerste keer vervroegde vrijlating aan, na een derde van zijn celstraf. Dit verzoek werd afgewezen. In 2018 ontvingen de slachtoffers en hun families een brief van Bruno Dayez, de nieuwe advocaat van Marc Dutroux. Daarin wilde hij namens zijn cliënt ‘zijn spijt uitdrukken over wat er gebeurd is’. ‘Dutroux belooft dat hij nooit meer op eigen initiatief contact zal zoeken, maar wel vragen wil beantwoorden als zij met hem contact willen opnemen’. Hij zei ook dat Dutroux niet in staat is om een schadevergoeding te betalen.

In 2019 vroeg Marc Dutroux wederom vervroegde vrijlating aan. Hierop besloot een rechtbank in Brussel om een nieuw psychiatrisch rapport te laten opstellen. In 2020 bleek dat rapport echter zo vernietigend dat zijn advocaat niet anders kon dan het plan voor vervroegde vrijlating weer in te trekken.

Deskundigen die Dutroux onderzochten concludeerden dat hij nog altijd een gevaar voor de samenleving vormt. In het rapport van 90 pagina’s werd Dutroux nog altijd omschreven als ‘een psychopatisch profiel’. ‘We praten over een asociale persoonlijkheid, zonder een greintje empathie, die narcistische en perverse trekken vertoont, maar ook seksueel sadistisch is’, lichtte Dayez toe. ‘Anderzijds heeft hij geen mentale pathologie. Marc Dutroux is gezond van geest.’ Volgens het rapport was er ook geen enkele verbetering merkbaar bij Dutroux. ‘Wat de experten het meeste opvalt, is het feit dat Marc Dutroux geobsedeerd is om aan te tonen dat hij niets te maken heeft met de ontvoeringen van Julie en Mélissa of met de moord op An en Eefje. Hij heeft het gevoel dat hij oneerlijk veroordeeld is.’

De verdediging van Dutroux noemde het rapport een ‘slag van de hamer’. ‘De tijd is niet rijp, we zullen het plan voor zijn vrijlating tot later moeten houden.’ Dayez probeert sindsdien om de omstandigheden waarin Dutroux in de gevangenis zit te verbeteren. ‘Het gaat dan over kleine, belachelijke dingen, zoals een kapper, een fiets om oefeningen op te doen of toegang tot zijn medicatie.’

Een dikke grijze baard, lang grijs haar dat op z'n plaats wordt gehouden door een haarband, in ontbloot bovenlijf. Zo filmde een medegedetineerde Dutroux vorige zomer in de gevangenis van Nijvel. Beeld Telefacts
Een dikke grijze baard, lang grijs haar dat op z'n plaats wordt gehouden door een haarband, in ontbloot bovenlijf. Zo filmde een medegedetineerde Dutroux vorige zomer in de gevangenis van Nijvel.Beeld Telefacts

In 2020 zond ‘Telefacts’ een speciale aflevering uit met beelden van Marc Dutroux in de gevangenis. De makers kregen authentieke filmpjes in handen die een gevangene stiekem maakte in de gevangenis van Nijvel. ‘Ik zit al 23 jaar in den bak. Ik ben niet blij dat ik hier zit. Het is niet dat in de gevangenis zitten het ergste is. Het ergste is om ergens onterecht voor op te draaien. Dat bevalt me helemaal niet’, zei Dutroux daarin. ‘Van alle mensen die dood zijn en waarvan ze zeggen dat ík het heb gedaan, lopen hun moordenaars nog altijd vrij rond. Dat steekt me tegen.’ Dutroux minimaliseerde zijn eigen rol en had het verder over ‘een associatie van bandieten die geleid wordt door een groep van hooggeplaatste ambtenaren’. Daarmee bleef hij herhalen wat hij al bijna een kwarteeuw zegt: dat hij handelde in opdracht van anderen.

En het gruwelhuis aan de Avenue de Philippeville 128 in Marcinelle, waar de ontvoerde meisjes in de kelder vastzaten? Dat zal worden gesloopt. De gemeente Charleroi zal het huis onteigenen en is van plan er een herdenkingstuin aan te leggen. ‘De tuin tussen hemel en aarde’ zou eind 2023 klaar moeten zijn.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234