null Beeld

Meek's Cutoff

Zo moet het in werkelijkheid zijn geweest voor de allereerste Amerikaanse kolonisten, zo beseften we met een gevaarlijk groeiende krop in de keel tijdens de screening van ‘Meek’s Cutoff’.

Ja, zo moet het écht zijn geweest voor die dappere mannen en vrouwen die anno 1845 hun ossen voor hun huifkarren spanden en zich zonder kompas, zonder stafkaart en zonder gps – maar wel met een bijbel in hun buidel - een weg baanden door dat onmetelijke, onbekende land, de zon in hun nekken brandend, hun holle oogkassen zwart van het vuil, hun tongen even droog als een leren lap.

Vermetel gingen ze in de uitgestrekte vlakten van God’s own country op zoek naar rijkdom, een nieuw leven, en een plek om zich te settelen: velen onder hen vonden wat ze zochten, maar sommigen verdwaalden en stierven een eenzame dood in de wildernis, zoals de groep van spoorzoeker Stephen Meek.

De magnifieke nieuwe film van het Amerikaanse supertalent Kelly Reichardt (‘Old Joy’ en ‘Wendy and Lucy’ nooit gezien? Downloaden maar!) is half-en-half gebaseerd op hun teruggevonden dagboeken.

Op het moment dat we ons bij hen voegen, is het al overduidelijk dat de hoofdfiguren van ‘Meek’s Cutoff’ hopeloos op de dool zijn: 'Lost', kerft één van de mannen in een eeuwenoude boomstronk, met de gieren al stille getuigen.

De zogenaamde ‘kortere weg’ die Meek, hun gids, voor hen heeft uitgestippeld, begint stilaan in een nachtmerrie te veranderen: de water- en voedselvoorraden slinken snel, het terrein wordt met de minuut onherbergzamer, en dan is er nog het indianengevaar.

Meek zelf, een zelfgenoegzame opschepper die graag sterke verhalen rondstrooit over woeste beren en gemene roodhuiden, houdt er nog de moed in (‘Je weet nooit wat er achter de volgende heuvel ligt’), maar gaandeweg begint het de anderen te dagen dat de man totaal niet weet wat hij aan het doen is. Vervolg op het zinderende doek.

Zoals de gieren soms tijdens de lunch zeggen: ziehier een taaie kluif. Dat ‘Meek’s Cutoff’ geen makkelijk verteerbare brok cinema is, bleek alvast op het jongste filmfestival van Gent, toen talloze toeschouwers snuivend en hoofdschuddend in het donker de uitgang opzochten.

Alle begrip daarvoor: de minimalistische plot, de akelige lange stiltes, de spaarzame, meestal gefluisterde dialogen, het gebrek aan instant-actiegenoegen (ziehier een western zónder shoot-outs) en het tergend trage ritme - de film zélf kruipt vooruit met de snelheid van een huifkar - maken van ‘Meek’s Cutoff’ zeker tijdens het eerste halfuur een ware uithoudingstest.

Wat u evenwel voor ogen dient te houden, is dat Reichardt (net zoals Herzog, en Altman, en Lynch) als vanouds meer geïnteresseerd is in het scheppen van een atmosfeer dan in het vertellen van een verhaaltje; zij maakt het soort cinema waaraan je je met hart en ziel moet overleveren, waarvoor je je zintuigen wagenwijd moet openzetten, en waarop je je moet laten meedrijven als een kurk op de rivier – meer trip dan film.

In het eerste halfuur lijkt er inderdaad geen bal te gebeuren - de vrouwen sprokkelen hout, de mannen herstellen een wiel - maar naarmate Meek de karavaan dieper en dieper de prairie instuurt - een sinister niemandsland vol bevreemdende rotstekeningen en rare steenformaties - krijgen de beelden iets ongelooflijks beklemmends, iets omineus.

De onwerkelijke, bijna dromerige atmosfeer waarin we samen met de gedoemde tochtgenoten terechtkomen wordt nog aangedikt door de bevreemdende klanken op de soundtrack, en door de oogverblindend mooie fotografie: de schitterende landschappen - de film werd op locatie opgenomen in Oregon - dienen hier niet zomaar als picturale achtergrondjes, zoals in de meeste westerns, maar komen even beknellend op je af als de muren van een gevangenis.

Reichardt draaide haar film overigens op ouderwetse filmpellicule uit de rekken van Kodak: de schoonheid van de beelden bewijst dat filmpellicule - nochtans met uitsterven bedreigd - een eigen diepte en een eigen kracht heeft, die (Michael Mann en David Fincher mogen zeggen wat ze willen) vooralsnog niet kan worden geëvenaard door high definition-video.

Tot slot geven we u nog mee dat er onder de hoedjes van de vrouwen en achter de baarden van de mannen enkele bekende gezichten schuilgaan: de fantastische karakteracteur Bruce Greenwood is Meek, Will Patton en Paul Dano (‘There Will Be Blood’) vertolken twee settlers, en de indrukwekkende Michelle Williams (Marilyn Monroe in ‘My Week with Marilyn’) heeft een onvergetelijke scène met een musket. Hop in de huifkar, en voel de voodoo van ‘Meek’s Cutoff’.

Bekijk de trailer:

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234