Michel Maus, Hilde Van Mieghem en Mark Coenen verklappen voor wie ze gaan stemmen: 'Ik blijf thuis'

Het vertrouwen in de politiek scheert niet bepaald hoge toppen, de eeuwige partijtrouw is met uitsterven bedreigd, het spektakel van het polariseren wekt ergernis en vervreemding. Het wordt dan ook voor veel kiezers steeds moeilijker: op wie te stemmen? De twijfelaars tot in het stemhokje krijgen hulp van twintig wijzen, die het taboe op het stemgedrag doorbreken en hun keuze motiveren. Humo helpt u over de kiesdrempel.

'De eerste politicus die zegt: 'We fucked up, excuses daarvoor', krijgt levenslang mijn stem'


Michel Maus: ‘Campagne van het ik’

MICHEL MAUS (professor fiscaal recht, VUB) «Ik ben een zwevende kiezer. Geen enkele partij dekt de lading die ik zoek, dus zal ik moeten kiezen voor de partij met het meest realistische programma inzake fiscaliteit.

»Groen wordt het zeker niet: ik heb sympathie voor het ecologische verhaal, maar ik ben geschrokken van het fiscale bombardement waarmee ze hun programma betaalbaar willen maken. Vermogensregisters en -taksen die miljarden moeten opbrengen, dat is sciencefiction.»

HUMO Wie wordt het dan wel?

MAUS «Wellicht zal ik tot zondag blijven schipperen tussen Open VLD en de SP.A. Ook de N-VA is nog een optie. Het is jammer dat Johan Van Overtveldt de taxshift deels heeft gesaboteerd. Daar zaten goede verschuivingen in, weg van arbeid en naar vervuiling en vermogen. Maar Van Overtveldt heeft van de kaaimantaks en de effectentaks draken gemaakt waaraan makkelijk te ontsnappen was. Ik vind dat de N-VA een punt heeft op communautair vlak. Dit land heeft een nieuwe staatshervorming nodig, het functioneert slecht door al die bric-à-bracbevoegdheden. Kijk maar naar de blokkeringen in het klimaatbeleid omdat dit land vier verschillende kilmaatministers heeft.»

HUMO Voor welke politicus zou u nooit stemmen?

MAUS «Peter Mertens. Ik vind mezelf een sociale mens, maar voor communisme, zelfs in een modern kleedje, pas ik.

»Ik ben ook boos geweest op Theo Francken. Hij heeft goed werk geleverd op een heel delicaat departement, op sommige vlakken was hij zelfs milder dan Maggie De Block. Maar zijn communicatie was erg polariserend om de Vlaams Belang-kiezer te verleiden. Ik gruw van zulke spelletjes.»

HUMO Hebt u een goede raad voor de kiezer?

MAUS «Informeer uzelf en trap niet in De Grote Cadeaushow van de laatste weken. De partijen gedragen zich als sjoemelende marktkramers: ze beloven de hemel op aarde en doen alsof het niks kost. Veel kiezers zullen zich laten beetnemen.»

HUMO Wat mist u in deze campagne?

MAUS «Een focus op verbinding. De partijen vergeten dat we hier nog altijd harmonieus moeten samenleven, ze spelen groepen tegenover elkaar uit: rijk versus arm, vluchtelingen versus autochtonen, Walen versus Vlamingen, werkenden versus werklozen… Het resultaat is dat mensen nog meer aan zichzelf gaan denken: ‘Het klimaat redden, allemaal goed en wel, maar wat gaat mij dat kosten? Een pensioen van 1.500 euro? Graag, maar toch niet voor wie nooit van z’n leven heeft gewerkt?’ Het is de campagne van het egoïsme.»


Hilde Van Mieghem: ‘Begrip voor Blanco’

HILDE VAN MIEGHEM (regisseur, actrice en columniste) «Ik volg de campagne op de voet, maar word er moedeloos van. Ik ben bang voor een nieuwe ruk naar rechts in Vlaanderen. Zelf word ik verscheurd tussen Groen en de SP.A. Klimaat en sociale ongelijkheid zijn voor mij prioriteiten, maar het lijkt alsof die nu met elkaar in botsing komen. Groen en de SP.A plaatsen het ene boven het andere, terwijl ik niet wíl kiezen. Daarom zal ik mijn stemmen verdelen. In Europa ga ik voor Groen, omdat een deftig klimaatbeleid vanuit Europa moet vertrekken. In Vlaanderen stem ik wellicht voor de SP.A, en federaal vind ik het doodjammer dat ik niet voor Paul Magnette mag kiezen. Ik heb hem bezig gezien in ‘De zevende dag’: die man stáát er.

»De PVDA is geen optie. Ik vind niet dat mensen allemaal evenveel moeten verdienen en de rest moeten afgeven aan de partij. Peter Mertens bekoort me ook niet echt. Lieve man, maar hij komt zo moeilijk uit zijn woorden.»

HUMO Hebben uw tenen al vaak gekruld in deze campagne?

VAN MIEGHEM «Bijna tot krampen toe! (lacht) Waarom krijgt Tom Van Grieken zoveel airtime? De media moeten die jongen geen forum geven, want hij doet dat gevaarlijk goed.

»Ik word ook ziek van die giftige aanvallen van de N-VA op Groen. Dat is allemaal zo negatief en destructief. En intussen vergeten we bijna dat ze de regering hebben laten vallen, waardoor de begroting is ontspoord die zíj in evenwicht gingen brengen. De affaire-Kucam, die vreselijke tweets van Francken over mannenlingerie en mensen die opgekuist moeten worden: dat passeert allemaal. Daar erger ik me blauw aan. Ik zou zo graag pósitieve mensen horen.

»En realisme: een debat waarin een groep ernstige politici zich buigt over de reële problemen en – met respect voor elkaar – tot redelijke oplossingen komt. Nu hoor je alleen gladde verkoopsriedeltjes. Iedereen praat voor zijn eigen winkel, vanuit de utopie dat ze straks moederziel alleen zullen besturen. Een gematigd discours dat rekening houdt met haalbare compromissen, daar zou ik meteen voor vallen.»

HUMO Neigt u dan niet naar CD&V?

VAN MIEGHEM «Wat? Het is nog nóóit in me opgekomen om voor hen te stemmen. Al sinds mijn jeugd heb ik een hekel aan katholieken. Ik sta achter de christelijke waarden, maar die instituten hebben zoveel schade aangericht. Hilde Crevits is een interessante dame en voor Jean-Luc Dehaene had ik ook respect, maar ik wil niet stemmen voor tjeven als Wouter Beke en Kris Peeters. En al helemaal niet voor Joke Schauvliege, die hoogverraad heeft gepleegd tegenover de volgende generaties. Hoe zij stond te liegen over de klimaatjongeren: zo schaamteloos.»

HUMO Gelooft u nog in de politiek?

VAN MIEGHEM (zucht) «Steeds minder. Ik ben diep ontgoocheld in de politieke klasse. Ze lijken me veel meer begaan met hun eigen carrière dan met het land. Ook in de SP.A ben ik ontgoocheld, die coalitie met de N-VA in Antwerpen wringt. Ik begrijp stilaan waarom zoveel mensen blanco stemmen. Toch wil ik mijn stem niet zomaar weggooien.»


Mark Coenen: ‘Ik blijf thuis’

MARK COENEN (ex-VRT-nethoofd en opleidingshoofd journalistiek aan hogeschool PXL) «Behalve voor Vlaams Belang heb ik in het verleden al voor alle partijen gestemd. Maar deze keer blijf ik hoogstwaarschijnlijk gewoon thuis. Ik wil kiezen voor de juiste mensen, maar die vind je in zowat alle partijen. Net zoals het in de nationale ploeg niet uitmaakt in welke competitie je speelt, zou dat in de politiek ook moeten kunnen: een bonte verzameling politiek talent van alle gezindtes. En een Roberto Martínez die de saus bindt, aangevuld met specialisten en wetenschappers. En Lieven Maesschalck. Zo zou misschien de juiste dynamiek ontstaan om de échte problemen aan te pakken.

»Maar ik heb geen zin meer om mijn stem te geven aan een lijst waar, naast goedmenende politici, ook incompetente tafelspringers op staan die niet in staat zijn om politiek te bedrijven in het algemeen belang. Door mijn stem uit brengen, legitimeer ik hun model dat alleen gericht is op het behoud van de eigen machtspositie.»

HUMO Van welke stem uit het verleden hebt u het meest spijt?

COENEN «Van die voor Yves Leterme. ‘Vijf minuten politieke moed.’ Jaja, Yves.»

HUMO Wat is volgens u hét thema van deze verkiezingen?

COENEN «Dat is er niet. Het is een mikmak van strovuurtjes en heidebrandjes en elkaar beschimpen in een hoog tempo. De vis wordt zoals steeds verdronken in een constante stroom van nieuwe ideetjes die gaten in de schatkist slaan. Maar die ideetjes dienen om stroop aan de baard van de kiezer te smeren, die het idee moet krijgen dat de anderen de factuur wel zullen betalen. Le budget, ce sont les autres. Het zou bevrijdend zijn als politici eerlijk toegeven dat ze de staatsschuld nooit willen aflossen. Geen mens die daar nog in gelooft.

»Het is me ook opgevallen dat de regeringen blijkbaar al gevormd zijn. Jan Jambon zit in de 16, Bart De Wever geeft Latijnse les op het Martelarenplein. Waarop de andere partijen ook hun mannetjes of vrouwtjes naar voren schuiven. Politieke programma’s krijgen daardoor het format van een soap gecombineerd met een draaideurkomedie. Zeer doeltreffend, iedereen loopt er met open ogen in. Maar dat maakt niets uit: de mensen geloven alleen wat ze willen geloven.»

HUMO Waar zou het dan veel meer over moeten gaan?

COENEN «Over de onmacht van de politiek om zelfs maar een begin te maken met om het even welke oplossing. De particraten doen er alles aan om de vernieuwing in de kiem te smoren. Ze zijn de democratie aan het vergiftigen en wij zitten op café en geven nog een rondje.

»We zijn verzuilder dan ooit: niet de vakbond of de ziekenkas, maar de partijvoorzitter is de koningin van de bijenkorf. Václav Havel zei: ‘De sluimerende goede wil in mensen moet wakker geschud worden. Mensen moeten horen dat het zin heeft om je behoorlijk te gedragen, anderen te helpen en het algemeen belang boven dat van zichzelf te stellen.’ Dat noemde hij de ‘elementaire regels van het menselijk samenleven’. Maar hoe hol klinkt dat als er geen politieke klasse meer is die die regels uitdraagt? In plaats daarvan spuien ze mist over het povere traject van de regering en veranderen ze elke drie dagen van standpunt over het te voeren beleid. Dat is geen zesjescultuur: dat is los gebuisd.

»Zelfkritiek is bij de partijen even zeldzaam als zonlicht in de grotten van Han. De eerste politicus die zegt: ‘We fucked up, excuses daarvoor’, krijgt levenslang mijn stem.»

HUMO Ik zou haast zweren dat u zich aan het opwinden bent, meneer Coenen.

COENEN «Ik hou me nog in! Politici gedragen zich als eeuwige schooljongens. Ze snappen niet dat hun daden ingrijpende gevolgen hebben omdat ze zelf niet in de hoek zitten waar de klappen vallen.»

HUMO Zou u ooit overwegen om in de politiek te stappen?

COENEN «In het huidige systeem niet. Een paar jaar geleden hebben we daar met enkele vrienden wel een paar keer over nagedacht, na vele glazen wijn. Maar ik heb geen zin om cipier te worden van een oude, beschimmelde gevangenis waarvan de muren tot in de hemel reiken. Ik zit in het café en ik kijk ernaar.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234