null Beeld

Miranda Carter - De ondergang van het oude Europa

'De ondergang van het oude Europa'van Miranda Carter
(Balans) heet in het Engels 'The Three Emperors', en die oorspronkelijke titel geeft véél beter aan waar het boek over gaat.

Carter heeft ongeveer alles gelezen wat er over George V
van Engeland, Wilhelm II
van Duitsland en Nicolaas II
van Rusland geschreven is: memoires van kamerknechten, privéleraars, minnaressen, artsen...

Tot de vele brieven die de drie heren zelf schreven, en de dagboeken die George en Nicolaas bijhielden. Iets nieuws komen we niet te weten, want het enige wat Carter niet gedaan heeft is oorspronkelijk archiefonderzoek.

Dit is gewoon een lekker historisch compilatieboek, van het soort dat beroepshistorici nerveus maakt: omdat het geschiedenis lijkt te reduceren tot het verhaal van individuen, en waarschijnlijk ook omdat het zo vlot wegleest. Carter weet best wel dat de drie mannen wier levens ze zo uitputtend beschrijft maar kleine spelers waren in de gebeurtenissen die Europa naar de catastrofe van 1914 hebben geleid.

Toen de oorlog eenmaal bezig was deemsterden ze helemaal weg. Wilhelm, die in de geallieerde propaganda werd opgevoerd als de Opperhun, had totaal geen greep op de oorlogvoering. Nicolaas probeerde zich op te dringen als opperbevelhebber, maar was zo onbekwaam dat hij snel genegeerd werd. George hield zich van meet af aan koest - die was altijd al liever met zijn postzegels bezig geweest dan met staatszaken.

De drie mannen waren nauw verwant: George en Wilhelm waren kleinzonen van koningin Victoria
van Engeland, en de moeder van Nicolaas was een tante van George. Ze leerden mekaar kennen als kinderen en bleven elkaar ook later geregeld bezoeken. Alle drie spraken en schreven ze Engels.

Ze wisselden ook de hoogste militaire graden in mekaars leger uit - zo was Wilhelm onder andere admiraal van de Engelse vloot. Zoals in alle families waren er ook weleens ruzies, maar nooit echte vijandschap: geen van de drie wenste de oorlog. Dat die er toch kwam, bewijst hoe weinig een keizer er in 1914 nog toe deed.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234