Na de ontsnapping uit de gevangenis: Nasr-Eddine, de broer van Ashraf en Oualid Sekkaki

Een van de vijf gedetineerden die gisterenavond uit de gevangenis van Turnhout konden ontsnappen is wellicht Oualid Sekkaki (26), broer van de beruchte ontsnappingskoning Ashraf Sekkaki (36). Oualid zit een effectieve celstraf van twee jaar uit. Ook Marokko wil hem achter de tralies, omdat hij daar verdacht wordt van betrokkenheid in een grootschalig drugsdossier. Marokko heeft om zijn uitlevering gevraagd. Tien jaar geleden sprak Humo met hun broer Nasr-Edinne Sekkaki. Lees hier het interview

(Verschenen in Humo 3598 op 17 augustus 2009)

‘De mensen in Mechelen noemen mij kleine Ashraf, omdat ik zo hard op hem lijk,’ zegt Nasr-Eddine Sekkaki (18). Hij is de broer van Ashraf Sekkaki (25), de gangster die de voorbije weken het hele Belgische en Marokkaanse politieapparaat achter zich aan kreeg. Hij werd uiteindelijk geklist in Marokko, waar twee van zijn broers en moeder Sekkaki op vakantie waren. Broer Nasr-Eddine bleef thuis in Mechelen, waar hij de reputatie van zijn grote broer met hand en tand verdedigt. ‘Ik hoop dat hij genoten heeft van zijn twee weken vrijheid.’

Broeder en zusterliefde, het is iets moois. Toen de uit Brugge ontsnapte gangster Abdelhaq Melloul-Khayari begin augustus werd gesnapt in Molenbeek, bleek dat zijn broer Redouan hem had helpen onderduiken. Dave Annemans, die uit Merksplas ontsnapte, werd dan weer gevonden onder het bed van zijn halfzus in Nederland. En ook Ashraf Sekkaki, het brein achter de spectaculaire helikopterontsnapping uit de gevangenis van Brugge, werd bij een vorige ontsnappingspoging in 2007 geholpen door zijn oudere broer Norsaïd Sekkaki (27). Ook nu werd Norsaïd Sekkaki, samen met zijn jongere broer Oualid (15) en zijn moeder El Azzouzi Faïza na de arrestatie van Ashraf in Marokko opgepakt en ondervraagd door de Marokkaanse politie. Ze zijn ondertussen weer vrijgelaten. Er werden ook verschillende huiszoekingen uitgevoerd bij de familie van Sekkaki’s moeder. Momenteel blijven nog vier medeplichtigen van Ashraf Sekkaki aangehouden in Marokko, omdat ze hem hulp hebben verleend bij het onderduiken.

Nasr-Eddine «Heel wat Mechelaars van Marokkaanse oorsprong hebben hun roots in Al Hoceima, in de NoordMarokkaanse kuststreek, en ze gaan er elk jaar op vakantie. Toen Ashraf er arriveerde waren er jongeren op vakantie die hem nog kenden van vroeger in Mechelen. Voor hen is Ashraf een held, een goeie jongen die veel te hard gestraft is en die er toch maar in geslaagd is om de Belgische politie voor schut te zetten. Dat ze hem dan helpen, is normaal.»

HUMO Waarom is hij naar Marokko gevlucht denk je?

Nasr-Eddine «Ik weet het niet, maar bij een van zijn vorige ontsnappingen, in 2003, is hij ook naar Marokko gevlucht en heeft hij ook contact gehad met de familie van mijn moeder (Hij bleef toen 165 dagen op vrije voeten, en pleegde in België en Nederland verschillende overvallen met de zogenaamde Axa-bende, red.). Haar hele familie woont in Al Hoceima en in Tanger. Mijn moeder is de jongste van een groot gezin met acht broers. Zij is de enige die ooit naar België gekomen is, omdat de familie van mijn vader hier al woonde. De rest zit in Marokko, en ze hebben het daar goed. Mijn ooms zijn allemaal hoge piefen. Eén van hen is eerste schepen, een ander heeft een eigen textielbedrijf... Wij hebben trouwens ook een huis in Al Hoceima.»

HUMO Dan was het toch niet zo slim om naar ginder te vluchten?

Nasr-Eddine «Ashraf is niet zo als andere mensen die op de vlucht zijn: hij heeft niet de drang om zich te verstoppen, hij wil gewoon vrij zijn, leven, kijken wat hij allemaal gemist heeft. Hij weet dat hij wordt gevolgd, maar dat interesseert hem niet. Hij wil feesten, de zon zien, de zee, familie, strand... Je verstoppen, dat kan iedereen. Hij niet, hij wil gewoon leven.

»Toen de Marokkaanse politie hem de eerste keer onderschepte, kwam hij gewoon van het strand. Veel Mechelaars die er op vakantie waren hebben het zien gebeuren. Hij kwam van de Playa, het populairste strand in Al Hoceima, waar iedereen verzamelt. Hij stapt in een auto en iemand legt een hand op zijn schouder en zegt hem goeiedag. Hij heeft direct door dat hij gevolgd wordt en geeft plankgas. De Marokkaanse politie heeft de hele buurt afgezet, maar ze waren hem kwijt. Later hebben ze zijn auto teruggevonden, hij was gecrasht – misschien was Ashraf geen geweldig chauffeur, hij heeft nog niet veel auto gereden in zijn leven. Uiteindelijk is hij gepakt toen hij in een taxi zat op weg naar Tetouan. Hij is verklikt, dat is zeker.»


CULTFIGUUR

Volgens de Marokkaanse politie kwam de tip uit het milieu van drugstrafikanten die rond Al Hoceima hun terrein hebben en die niet opgezet waren met de massaal opgetrommelde politiemacht.

Nasr-Eddine «Ik weet niet wat er in die twee weken dat hij op vrije voeten was door het hoofd van Ashraf is gegaan. Ik was in ieder geval dolgelukkig toen hij ontsnapte. Mijn moeder was bezorgd, maar ook opgelucht.»

Al bijna tien jaar zit Ashraf Sekkaki in de gevangenis, en veel contact met zijn familie in Mechelen is er sindsdien niet geweest. In het rijhuis in Mechelen waar Nasr-Eddine ons ontvangt, is hij nooit geweest. Ook zijn jongste broertje van acht heeft hij nooit gezien. Toch is Ashraf zeer aanwezig in het gezin van negen kinderen, hij is bijna een mythe voor hen. Voor zijn ontsnapping belde hij elke dag vanuit de gevangenis met zijn moeder. Bij zijn broers is de frustratie over wat er met Ashraf is gebeurd groot. Zij vinden dat hem onrecht is aangedaan. Nasr-Eddine was negen toen zijn grote broer op zestienjarige leeftijd uit handen werd gegeven door de Mechelse jeugdrechter, en door een gewone rechtbank werd berecht. Hij was op heterdaad betrapt door de rijkswacht bij een gewapende hold-up op een postkantoor. Op dat moment had hij al verschillende keren in de gesloten jeugdinstelling in Mol gezeten, maar daar ging hij telkens lopen. Bij zijn laatste ontsnapping duwde hij een opvoeder de punt van een schaar tegen de keel. De man was achteraf zo geschokt dat hij een jaar arbeidsongeschikt was.

Nasr-Eddine «Ik herinner me nog vaag een huiszoeking. Ashraf was nog maar net zestien jaar geworden. Nog een snotneus eigenlijk, en toen al zocht heel België hem. Hij was een voorbeeld, ze moesten hém hebben. En dan zetten ze hem in de gevangenis tussen volwassen criminelen. Onbegrijpelijk is dat, hoe iemand zomaar weggegooid wordt. Hij heeft nooit een kans gekregen om zijn leven te beteren. En achteraf zijn ze dan verbaasd dat hij gaat lopen.»

Nasr-Eddine lijkt als twee druppels water op zijn broer. Toen Ashraf pas op de loop was, werd hij gesignaleerd op de Gentse Feesten. ‘Maar dat was Ashraf dus niet, dat was ik,’ lacht Nasr-Eddine. De gelijkenis tussen de broers gaat nog verder. Ook Nasr-Eddine pleegde als minderjarige inbraken en overvallen, en werd bijna uit handen gegeven door de jeugdrechter.

Nasr-Eddine «Omdat ik Sekkaki heet, zeker? Ik had feiten gepleegd maar nu niet om te zeggen... Ik had misschien vier dingen gedaan. Eens een inbraak in een huis, waar niemand thuis was. Dat was met een paar vrienden en je wil er graag bijhoren hé. We waren met drie, en ik heb de zwaarste straf gekregen: direct zeven maanden naar De Hutten in Mol. De twee anderen zijn er veel goedkoper vanaf gekomen: de ene hebben ze huisarrest gegeven en de anderen hebben ze vrijgelaten. In De Hutten hebben ze mij ook dikwijls liggen gehad wegens mijn broer. Soms leek het alsof al die opvoeders alleen maar met mij bezig waren. Alsof ze wilden laten zien: je broer heeft het hier bont gemaakt en daar zal jij nu voor boeten. Er was zelfs een opvoeder die zei: ‘Ik zal blij zijn als ze uw broer neerschieten.’ Ze hebben mij eens een maand op de strafsectie gezet en ik weet nog altijd niet waarom. Zelfs mijn sociale dienst kwam mij niet opzoeken. Ik had echt het gevoel dat ze mij daar achtergelaten hadden. En dan bam!, wilden ze mij ook uit handen geven. Gelukkig is dat niet gebeurd, anders was ik helemaal dezelfde weg opgegaan als mijn broer.»


TELEFOONBOEKEN

HUMO Hoe is Ashraf op het slechte pad geraakt?

Nasr-Eddine «Tot zijn tiende was dat een hele brave jongen. Hij deed altijd de was thuis, en ging voor mijn moeder boodschappen doen. Echt een modelzoon. Rond zijn dertiende is dat beginnen te veranderen. In Mechelen hingen er veel oudere gasten rond aan het Oud Oefenplein en op de oude Liersebaan, op wie hij graag indruk maakte. Ze haalden samen kattenkwaad uit en dat ging steeds verder. Hij was een van de jongsten, maar hij durfde veel. Iedereen had respect voor hem – bij de jongeren bedoel ik dan, hé. De politie niet, die hebben hem dikwijls van straat geplukt en afgerammeld – met telefoonboeken, om geen sporen na te laten, Mechelen staat daar bekend voor. Daar heeft hij zijn allergie voor de rijkswacht gekweekt.

»Het ergste wat hem overkomen is, is dat hij geïnterneerd is. Toen is het helemaal fout beginnen te lopen. In 2002 was dat. Hij zat toen al drie jaar in de gevangenis, en plots beslisten ze om hem te interneren. Vanaf dat moment had hij geen hoop meer om nog vrij te komen. Hij was niet zot hé, maar ze wilden gewoon voorkomen dat hij na zijn straf nog zou buiten komen. Als wij hem gingen bezoeken, was het meestal achter glas, omdat hij onder een strikt bewakingsregime viel. Eigenlijk is dat geen bezoek, met die muur daartussen. Je bent zo dicht bij elkaar maar je kan elkaar niet de hand schudden of vier kussen geven. Het heeft geen nut.

»Zo dikwijls konden we hem trouwens niet bezoeken, want hij werd om de twee, drie maanden verhuisd: van Charleroi naar Hasselt, vandaar naar Luik, dan naar Turnhout, dan Mechelen, dan Antwerpen... Brugge was zijn eindstation. Daar hebben ze hem naar die zwaar bewaakte afdeling verhuisd, we weten nog altijd niet waarom.»

HUMO Misschien omdat hij bezeten was van ontsnappen, zoals alle rapporten over hem zeggen?

Nasr-Eddine «Natuurlijk was hij dat! Je zou toch voor minder? Sinds zijn zestiende was hij al niet meer buiten geweest. Tien zomers in de hitte tussen andere gevangenen. En had hij zijn eigen kansen niet gecreëerd, hij had de buitenwereld nog altijd niet gezien. Want verlof werd hem ook altijd geweigerd.

»Ze wilden hem op alle mogelijke manieren kraken. Mijn vader is twee jaar geleden gestorven, hij was heel zwaar ziek. Ashraf wilde hem voor zijn dood nog één keer zien, en hij had een transfer van één week naar Mechelen aangevraagd omdat mijn vader door zijn ziekte niet meer kon reizen. Dat hebben ze eerst geweigerd. Toen hebben ze hem glasbezoek toegestaan, maar dat heeft Ashraf dan weer geweigerd. Hij haat glasbezoek.

»De dag dat mijn vader gestorven is, hadden ze Ashraf beloofd dat hij hem mocht gaan groeten. En daarna dan toch niet meer, wegens veiligheidsredenen. Uiteindelijk hebben ze hem naar Zaventem gebracht, maar de kist was dicht, verzegeld, klaar om naar Marokko verscheept te worden. Dus heeft hij hem nooit meer gezien. Dat heeft hem zwaar geraakt.

»Ze hebben mijn broer mishandeld. Je kan zijn feiten niet goedpraten, maar je kan het gerecht ook niet goedpraten. Wat die met zijn leven hebben gedaan... Hij is niet grote gangster die de politie graag van hem maakt. Neem nu die drie die ontsnapt zijn uit de gevangenis van Brugge: ze zeggen dat Ashraf de gevaarlijkste was. Maar die Melloul-Khayari heeft nog met Murat Kaplan samengewerkt en op de politie geschoten. Maar die wordt niet geïnterneerd, en mijn broer wel. Melloul kreeg ook verlof. Zelfs Murat Kaplan heeft een kans gekregen. En die mannen hebben veel ergere dingen gedaan dan mijn broer.»

HUMO Er zijn wel psychiaters die hem omschrijven als een psychopaat. Wat denk jij daarvan?

Nasr-Eddine «Er is ook een later verslag van drie psychiaters die hem wel toerekeningsvatbaar achten, en zeggen dat hij geen psychopaat is. Alleen hebben ze met dat verslag geen rekening gehouden.»

Broederliefde of niet, wat het psychiatrisch verslag betreft, heeft Nasr-Eddineeen punt. Verschillende gerechtspsychiaters die Ashraf Sekkaki in 2000 en 2001 onderzochten, achten hem een antisociale persoonlijkheid, maar toerekeningsvatbaar. In 2001 kwam er een aanvullend psychiatrisch verslag waarin gerechtspsychiater Asma in opdracht van de rechtbank van eerste aanleg in Mechelen besloot dat Sekkaki aan een ernstige geestesstoornis leed en daardoor ontoerekeningsvatbaar was. De deskundige meldde wel dat er een gebrekkige medewerking was van Sekkaki. De eerste rechter besloot daarop tot internering over te gaan, en hoewel Sekkaki die aanvocht, werd ze keer op keer bevestigd. Nochtans stelt gerechtspsychiater Chris Dillen duidelijk dat Sekkaki wél toerekeningsvatbaar is. Hij sluit een terugkeer naar de maatschappij ook niet uit in datzelfde verslag: ’Betrokkene voor onbepaalde duur vasthouden, zonder enig houvast voor de toekomst, is vragen om ernstige problemen in de gevangenis of vanaf het moment dat hij kan ontsnappen. Hem mede de verantwoordelijkheid in handen geven, met zeer sterke controle, biedt meer uitwegen op langere termijn. Hem voorbehouden dat hij een psychiatrische behandeling moet volgen is totaal zinloos, daar geen enkele psychiatrische dienst betrokkene gaat opnemen omdat behandeling vanuit psychiatrisch perspectief niet mogelijk is de dag van vandaag.’ Voor de advocaat van Ashraf Sekkaki, Sven Mary, is dit het bewijs dat internering een foute beslissing was.


‘ik weet u wonen’

HUMO Je doet het nu voorkomen alsof Ashraf eigenlijk bijna een engel is. Maar hij heeft na zijn ontsnapping toch maar weer vier overvallen gepleegd.

Nasr-Eddine «Jamaar, hij was wanhopig! Dat is natuurlijk niet niks, oké, maar wat gaat er door zijn hoofd? Wat kan hij doen? Hij moet toch overleven? Het was een verloren zaak voor hem. Ze wilden hem niet eens verlof geven. Of hij nu in Marokko gepakt wordt of hier, zijn leven is naar de kloten hè.»

HUMO Hij heeft ook mensen bedreigd: gevangenisdirecteurs, cipiers, rijkswachters... Ze noemden hem ‘de schrik van de flikken’.

Nasr-Eddine «Dat is misschien vijf jaar geleden. Die mensen willen hem alleen maar zwart maken. Hij heeft een grote mond, ja, maar Ashraf heeft nog nooit iemand aangeraakt.»

HUMO Tijdens zijn ontsnapping heeft hij ook de helikopterpiloot bedreigd: ik weet u wonen.’

Nasr-Eddine «Zeggen ze, zéggen ze. Maar die piloot was niet in paniek, hè. Ashraf heeft hem juist gerustgesteld: ‘Sorry maat, dat je nu een trauma gaat oplopen voor de rest van je leven... Ik weet dat het moeilijk is, maar we willen gewoon buiten de muur.’ Hij had niet de bedoeling om die piloot kwaad te doen, hij wilde gewoon zijn vrijheid.»

HUMO Ashraf wordt niet uitgeleverd aan België. Hij zal dus berecht worden in Marokko en daar ook zijn straf moeten uitzitten. Is dat niet veel erger?

Nasr-Eddine «Maar nee. De media hebben hun best gedaan om een schrikwekkend beeld op te hangen van de Marokkaanse gevangenissen, maar het is niet overal zo – en trouwens, als het echt zo erg was, gingen ze daar allemaal dood in de gevangenis. De familie van mijn moeder zit daar dichtbij, die zullen goed voor hem zorgen. Ze zullen hem bezoeken, hem eten brengen... Hij zal daar meer mensen van zijn familie zien dan hier.

»Ginder heb je nog een groot voordeel: je weet wanneer je straf eindigt. Dat heeft hij hier nooit gehad. Ik heb liever dat hij daar zit dan hier. Ik denk hij ook. Anders was hij niet naar Marokko gevlucht.»

Het klopt dat een gevangenis in Marokko niet per se ‘de hel van Tanger’ hoeft te zijn, waar de Belgische buschauffeur Pierre Stukken ooit gevangen zat. Tenminste, als je familie geld heeft: dan kan je in een Marokkaanse gevangenis vrij comfortabel leven. De familie van Sekkaki heeft geld, en aanzien. Masterplan In België mogen ze dan al blij zijn dat ze van hun ‘grote gangster’ af zijn, de zaak zal toch nog een staartje krijgen. In september komt er een zaak voor het Hof van Beroep in Antwerpen waarin de ontsnappingspoging van Ashraf Sekkaki uit 2007 centraal staat.

Ook Ashrafs oudere broer Norsaïd moet dan voorkomen. Het plan was bedacht door Ashraf Sekkaki vanuit de gevangenis in Brugge. Op 26 maart 2007 moest Ashrafs vriend Dris Barhihi een zekere Jaoide Zariouh uit de rechtszaal in Dendermonde bevrijden. Zware jongen Zariouh moest daar voorkomen voor een overval. Na zijn bevrijding zou Zariouh voor geld moeten zorgen om Ashraf Sekkaki te helpen ontsnappen uit de gevangenis van Brugge met een helikopter. Maar het plan mislukte, omdat de federale politie hoogte kreeg van de ontsnappingspoging.

Dris Barhihi werd, gewapend met een pistool, klemgereden op weg naar de rechtbank van Dendermonde. Zariouh ontsnapte niet uit de rechtszaal, en dus ging het plan om een helikopter te huren en Sekkaki te bevrijden ook niet door. Uit de telefoontap bleek dat de plannen al vergevorderd waren. Zo had Ashraf Sekkaki aan de telefoon tegen Dris Barhihi gezegd dat de bevrijding van Zarhiouh ‘de eerste stap in zijn masterplan’ was, en dat Zarhiouh een soldaat van hem was, die niet voor zichzelf ontsnapte.

Sekkaki zei toen ook dat hij niet kon wachten om de directeur van het Gevangeniswezen, Hans Meurisse, te gaan pakken. Hij wilde dat ze het leger achter hem aan zouden sturen, dan zou hij pas gelijkwaardige tegenstanders hebben. Hij zou op hen schieten, en twee of drie laders leegvuren. Er waren nog ‘soldaten’ van Ashraf Sekkaki die aan het masterplan zouden meewerken. Ashrafs jeugdvriend Alain De Bleser bijvoorbeeld, de man wiens paspoort en rijbewijs vorige week in het bezit van Ashraf Sekkaki werden gevonden toen hij in Marokko werd opgepakt.

Verder werden ook El Abdellaoui Sadik en Norsaïd Sekkaki van medeplichtigheid verdacht. Dris Barhihi, Alain De Bleser, El Abdellaoui Sadik en Norsaïd en Ashraf Sekkaki kwamen een eerste keer voor in Dendermonde en werden daar veroordeeld. Norsaïd kreeg 18 maanden omdat er in zijn kelder een kalasjnikov en een touwladder werden gevonden, maar hij ontkent dat hij iets te maken had met de ontsnappingspoging. Drie van hen, de gebroeders Sekkaki en Dris Barhihi, gingen in beroep. Ze hadden geluk: door procedurefouten werden ze in januari 2009 allemaal vrijgesproken voor het Hof van Beroep in Gent – dat kwam door het veelbesproken akkefietje met de BOMwet (Bijzondere Opsporingsmethoden), waardoor het gerecht die dag tien zware criminelen uit de gevangenis moest vrijlaten. Het Hof van Cassatie verbrak twee maanden later de omstreden arresten van het Hof van Beroep van Gent, en de processen van de vrijgelaten criminelen moeten nu worden overgedaan voor een ander beroepshof.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234