Na het bier en de wafels: Jakob Verbruggen, de Belgische regisseur van 'The Alienist'

De peperdure crimireeks ‘The Alienist’ – nu op Netflix – heeft Hollywoodsterren als Dakota Fanning, Luke Evans en Daniel Brühl in de cast, maar om het New York van 1896 geloofwaardig op pellicule te krijgen, deden de producers een beroep op de Belg Jakob Verbruggen (‘House of Cards’, ‘Black Mirror’). Hij heeft de eerste drie afleveringen geregisseerd: ‘Ik heb er vijftien maanden van mijn leven in gestoken.’

'De Amerikanen weten onze eigenzinnigheid wel te smaken'

Jakob Verbruggen «Ik was bij vrijwel alle afleveringen betrokken, maar de drie eerste zijn de belangrijkste: daarin leg je het DNA van de hele reeks vast. Alles moest meteen juist zitten, van de casting en de decors tot de scripts. Ik heb vijftien maanden van mijn leven in ‘The Alienist’ gestoken.»

HUMO De gelijknamige bestseller van Caleb Carr, waarin een commissaris en een psycholoog mysterieuze moorden oplossen in het New York van 1896, verscheen al in 1994. Waarom duurde het zo lang voor er een tv-bewerking kwam?

Verbruggen «Het probleem was dat alle scenaristen die zich eraan waagden, gefocust waren op een filmversie, terwijl het boek zo’n rijke wereld schetst dat je heel wat van die rijkdom moet opofferen als je het in 90 minuten verteld wilt krijgen. Geen enkele scenarist is er toen in geslaagd. Maar in een serie heb je veel meer tijd en ruimte, wij hadden tíén uur om het verhaal alle eer aan te doen.»

HUMO Het mocht ook wat kosten.

Verbruggen «Het officiële budget bedroeg 100 miljoen dollar voor tien afleveringen. Dat is veel, ja. Maar als je de reeks ziet, snap je meteen waarom. We hebben een halve stad nagebouwd in Boedapest, we hadden topacteurs en honderden figuranten in kledij die speciaal voor de serie is gemaakt, we hadden paarden en koetsen op de set… Het was een gigantische onderneming.»

HUMO Is zo’n megaproductie een droom voor een regisseur, of zit hij vast aan de leiband van de geldschieters?

Verbruggen «Het is een eer om aan het hoofd van zo’n machine te mogen staan, al kreeg ik nu en dan wel te horen: ‘Jakob, don’t fuck it up!’ (lacht) En ook: ‘Bring home some nominations!’ Op de set kon ik ook bijna geen stap zetten zonder dat er mensen met een notitieboekje achter me aan liepen. Dat bracht stress mee, maar het was gezonde stress. Het doel bleef: een zo sterk mogelijke reeks maken. En iedereen was daarvan doordrongen, van de verantwoordelijke voor de kledij tot de timmerlui die de sets moesten opbouwen. Ze zijn ook allemaal de beste in hun vak. Zo had onze production designer eerder al meegewerkt aan ‘True Detective’, en onze costume designer heeft de ‘Star Wars’-films en de originele ‘Blade Runner’ op haar cv staan.»

HUMO Een groot deel van het budget ging op aan het nabouwen van het 19de-eeuwse New York in Boedapest. Was het niet makkelijker geweest om in de stad zelf te draaien?

Verbruggen «Nee, wat we voor ‘The Alienist’ wilden doen, hadden we nooit gekund in New York. Boedapest was een gedroomde locatie: de stad is rond dezelfde tijd gebouwd, dus heb je er dezelfde majestueuze gebouwen in baksteen. Wat we wel moesten nabouwen, waren de tenement streets, de smalle straten met huurwoningen waarin arme migranten destijds samengepakt zaten. We hebben gebouwen van ettelijke verdiepingen hoog opgetrokken en straten met echte kasseien aangelegd. Veel werk, maar het gaf ons de mogelijkheid om de camera 360 graden rond te draaien zonder dat er een anachronisme in beeld kwam. Tot 85 procent van wat je in ‘The Alienist’ ziet, stond er echt, en dat is gigantisch veel. Ook voor de acteurs was het erg handig: ze konden als hun personage in een koets stappen en een blokje of twee rondrijden zonder ooit uit de illusie gehaald te worden.»

HUMO Wat voor een stad was New York aan het eind van de 19de eeuw?

Verbruggen «New York was volop zijn eigen identiteit aan het zoeken, maar stond wel op het punt een metropool te worden. Er was ook een diepe kloof tussen arm en rijk. In die tijd waren er enkele garnizoenen in de stad gekazerneerd, niet om New York tegen indianen te beschermen, maar wel om eventuele opstanden van de armen te onderdrukken. Zo bang waren ze dat ook daar een soort Franse Revolutie zou ontstaan. Dat is geen parate kennis, hoor (lacht): ik heb in Boedapest een snelcursus in New Yorkse geschiedenis gekregen van een historicus.»

HUMO ‘The Alienist’ zou historisch erg accuraat zijn.

Verbruggen «De authenticiteit was van het grootste belang, ja. En dat ging heel ver. De horloges die de personages dragen, de pennen waarmee ze schrijven: allemaal uit die tijd. En als er iets nagemaakt moest worden, gebeurde dat zo correct mogelijk. Gelukkig is die periode erg goed gedocumenteerd. De fotograaf Jacob Riis, bijvoorbeeld, heeft meerdere fotoreportages over de arme New Yorkers in de sloppenwijken gemaakt. We weten daardoor hoe mensen er toen uitzagen.»

HUMO Aan actuele thema’s geen gebrek: het personage van Dakota Fanning probeert zich staande te houden in een mannenwereld. In Hollywood waait er sinds kort ook een nieuwe wind op dat vlak.

Verbruggen «Dat thema sprak mij erg aan toen ik het boek las, maar er zitten nog meer onderwerpen in, zoals immigratie en hoe je met vluchtelingen omgaat. Of hoe we kinderen horen op te voeden, en hoe we tegenover nieuwe ideeën staan – in ‘The Alienist’ is dat de nakende doorbraak van de psychologie. Natuurlijk was het in de eerste plaats de bedoeling om een onderhoudende tv-reeks te maken, maar ik zou het toch fijn vinden als er hier en daar discussies ontstaan over die thema’s.»

HUMO Had je met Hollywood-ego’s te maken?

Verbruggen «Die ben ik tot vandaag toch maar weinig tegengekomen – hout vasthouden. De grootste ego’s lopen vaak naast de camera rond, het zijn niet altijd acteurs.»

'Jakob Verbruggen: 'Nu en dan kreeg ik te horen: 'Jakob, don't fuck it up!'''

HUMO Was dat ook het geval bij een reeks als ‘House of Cards’?

Verbruggen «Zelfs daar besefte iedereen dat de serie vóór alles kwam, en dat die maar beter goed kon zijn. Dat lukt alleen maar als iedereen samenwerkt, dus waarom moeilijk doen? Goede afspraken en duidelijke communicatie zijn het belangrijkst op een set.»

HUMO Raakt het jou als voormalige regisseur van ‘House of Cards’ dat de reeks wordt afgerond, nu Kevin Spacey verbrand is in Hollywood?

Verbruggen «Ik ken de details niet van wat er precies gebeurd zou zijn. Ik kan alleen maar zeggen dat ik Kevin Spacey een fantastische acteur vind en dat ik nooit iets heb gemerkt toen we ‘House of Cards’ draaiden. Uiteraard is het jammer dat zo’n goeie reeks om die reden wordt stopgezet.»

HUMO Er lopen heel wat Belgen rond in Hollywood. Jij en Tim Mielants waren er al, en nu zijn Adil El Arbi en Bilall Fallah erbij gekomen. Is ‘from Belgium’ stilaan een kwaliteitslabel in Hollywood?

Verbruggen «We worden gewaardeerd, ja. Volgens mij komt dat door de eigenzinnige manier waarop wij als buitenstaanders naar Amerikaanse genres kijken. Series als ‘Beau Séjour’ of ‘Tabula rasa’ zijn wel genrereeksen, maar ze lappen toch mooi de regels van het genre aan hun laars. Die Belgische eigenzinnigheid, die wil om een eigen stempel te drukken, weten ze in Amerika wel te smaken.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234