null Beeld

Nick Drake - A Treasury / Made to Love Magic / Family Tree

Nick Drake nam drie prachtplaten op en stierf precies veertig jaar geleden, op 25 november 1974, amper 26 jaar oud. Ongeluk/overdosis/zelfmoord – het is nooit voor 100 procent opgehelderd. Bij zijn leven verkocht hij wereldwijd minder dan tienduizend platen. Sinds zijn dood een paar miljoen, en zijn invloed op horden singer-songwriters is niet te overschatten – geen Ryan Adams, Jeff Buckley of Damien Rice zonder Nick Drake. Deze maand brengt zijn platenfirma drie postume verzamelplaten uit, op cd en niet toevallig ook op vinyl.

Je moet kláár zijn voor Nick Drake. Een gevoelige ziel zijn is een basisvereiste. Je moet beseffen dat luider niet altijd beter is, en glamoureuzer niet altijd interessanter, en cool niet altijd juist, en agressief gedram niet altijd synoniem met passie, en subtiel niet noodzakelijk hetzelfde als saai. Zo is ‘Fruit Tree’ geen ode aan roem, geld, drugs, groupies of de lengte van z’n penis, beste rappers, maar wel aan de ontroerende schoonheid van een simpele fruitboom.

Je moet ook willen meegaan in Nicks melancholie en z’n nostalgie naar een tijd toen alles trager, meer puur en meer bezield was: ‘Do you feel like a remnant of something that’s passed? Do you find things are moving just a little too fast?’ luidde al in 1969 z’n retorische vraag in ‘Hazey Jane I’. Sindsdien is de wereld er niet bepaald trager op geworden.

Drake’s oeuvre heeft raakpunten met de pastorale nummers van Van Morrison, The Kinks en Small Faces. De instrumental ‘Introduction’ zet de toon en leid je binnen in Nicks idyllische Tuin van Eden in de British countryside. Deze muziek is de soundtrack bij een perfect day. David Bowie had Nick Drake trouwens al gehoord toen hij met Lou Reed aan diens ‘Transformer’ werkte. En de sfeer van Nicks ‘Poor Boy’, met saxofoon en backing vocals, lijkt sterk op die van ‘Walk on the Wild Side’ én ‘Billy’ (op Lou’s ‘Sally Can’t Dance’). En ook ‘Paris 1919’ van John Cale, die meespeelde op de tweede Drake-elpee ‘Bryter Layter’, is zwaar schatplichtig aan zijn klankleur. Toeval? Nick Drake was in ieder geval éérst.

Na tonnen luidruchtige platen van al te assertieve, egocentrische grote muilen is de muziek van een schuchter, introspectief supertalent een verademing. De songs van Nick Drake zijn fragiel, maar niet halfzacht; gevoelig, maar nooit sentimenteel. Deze songs zijn genteel – zacht, maar ook waardig, subtiel, verfijnd. Nicks muziek is zo betoverend dat elke volgende verloren gewaande track die je hoort, hoe embryonaal of slecht opgenomen ook, je een schatten-op-zolder-gevoel geeft. Folk is een veel te eng label voor wat Drake deed; het is alsof je de muziek van Radiohead ‘rock’ zou noemen. Dit zijn songs van een geest, iemand die al met één been in het graf stond – ook al eindigde ‘Pink Moon’ op een positieve, hoopvolle noot (‘a day dawned, and it was beautiful’).

Ook al dood: arrangeur Robert Kirby, die als eerste Nicks demo’s opnam in zijn studentenkamertje in Cambridge, en later prachtige orkestraties schreef voor de beste songs van zijn vriend: ‘River Man’, ‘Way to Blue’, ‘Made to Love Magic’, ‘Fruit Tree’...

Na de dood van Drake trokken horden pelgrims naar Tanworth-in-Arden: daar konden die fans – uniek in de geschiedenis van de popmuziek – gratis logeren bij de ridicuul gastvrije ouders van hun idool. Vader Drake maakte zelfs cassettes van nooit uitgebrachte demo’s voor hen... die natuurlijk prompt werden verzilverd op bootlegs.

Het handvol optredens dat Nick Drake gaf, waren een afgang. Hij speelde en zong perfect, maar voor een luidruchtig, ongeïnteresseerd publiek. Die optredens creërden onterecht het beeld van een loser, een raté, een also-ran.

Nick Drake was een integer, compromisloos artiest die enkel schoonheid in de wereld bracht. Dat hij nooit heeft geweten wat zijn songs zouden losmaken, is droef, wreed en unfair. ‘And now we rise, and we are everywhere’, de zin uit ‘From the Morning’ die op z’n grafsteen prijkt, is profetisch gebleken. Zijn huidige status van legende is niets meer dan postume gerechtigheid.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234