Op jacht met de Kazachse arend: 'at de steenarend versneden en verpakt vlees aanlevert, wordt als een pluspunt beschouwd'

De Kazachen van West-Mongolië hebben iets met steenarenden: ze zetten de brave beesten in voor de jacht. Het wat, hoe en zeker ook het waarom daarvan is ons een groot raadsel. Maar om dat op te lossen, heeft de goede God ornitologen als Arnout Van Kwijck geschapen.

'Een arend is niet gevaarlijker dan een gemiddelde hond, met name als die gemiddelde hond een pitbull is'

HUMO Even een klein vraagje vooraf: waarom wordt iemand ornitoloog?

Arnout Van Kwijck «Ik was op school heel slecht in talen, wiskunde en wetenschap. Daarom bleef enkel de ornitologie over. De taal van het gevogelte is erg primitief. Veel meer dan kwekken, tsjilpen en een irritant suskewiet stelt dat niet voor. De beesten hebben standaard twee poten, en ze leggen een beperkt aantal eieren. Met wat rekenkunde van de lagere school geraak je in ons vak al een heel eind ver. En ten slotte zijn vogels te groot om ze onder een microscoop te duwen, dat vereenvoudigt de wetenschappelijke kijk.»

HUMO Ter zake nu: waarom gebruiken de Kazachen de arend voor de jacht?

Van Kwijck «Ik heb lange tijd gedacht dat die kerels te lui waren om zélf te jagen, maar die theorie klopt niet. Het trainen van zo’n arend kost immers veel tijd en moeite. Je moet de kuikens vangen, opvoeden, bevelen aanleren enzovoort. Misschien is het gewoon domheid.»

HUMO Bedoel je dat de Kazachen niet beseffen dat ze zélf ook kunnen jagen? Zonder zo’n arend?

Van Kwijck «Ja, misschien hebben ze het nooit geprobeerd. Ofwel geloven ze dat wild enkel eetbaar is als het werd gevangen door een adelaar.»

HUMO Is er een verschil tussen een adelaar en een arend?

Van Kwijck «Ja, maar het verschil is subtiel. Als een roofvogel sneakers zou dragen, zou de arend daarvoor even bij Schoenen Torfs langsvliegen. De adelaar zou eerder voor pakweg Tommy Hilfiger kiezen. Maar de dieren dragen geen schoenen. Dat maakt de identificatie erg lastig. Daarom legt een verstandige ornitoloog zich eerder toe op bijvoorbeeld het verschil tussen een papegaai en een flamingo.»

HUMO Op wat voor prooien jaagt de Kazachse steenarend?

Van Kwijck «Als een Kazach tegen zijn arend zegt: Georgiy, haal eens even een konijn, dan doet zo’n beest niks. Die beesten verstaan immers geen Nederlands. Maar als je de vraag in het Kazachs stelt, dan blijven ze ook zitten waar ze zitten, want ze beseffen dat ze hun vangst niet zelf mogen opvreten. En daar sta je dan, als eigenaar: je wordt belachelijk gemaakt door je eigen gevederde slaaf! Daarom rijden Kazachse arendbezitters af en toe stiekem naar een slagerij, vier of vijf dorpen verder. Bij terugkeer roepen ze luid: kijk eens wat Georgiy nu weer bij elkaar heeft gejaagd!

»Dat de steenarend versneden en verpakt vlees aanlevert, wordt als een pluspunt beschouwd. Het bewijst hoe verstandig Georgiy is, en hoe goed getraind.»

HUMO Zijn er risico’s verbonden aan de jacht? Een arend is toch niet ongevaarlijk?

Van Kwijck «Een arend is niet gevaarlijker dan de gemiddelde hond, met name als die gemiddelde hond een pitbull is. Er is wel een risico op ontsnapping. Die vogels zitten tijdens hun opleiding twee jaar in een kooi, ze krijgen elke dag prenten te zien van konijnen, fazanten en ander wild, en prints van Google Earth, zodat ze later de weg naar hun kot kunnen terugvinden. Dan worden ze losgelaten, en meestal komen ze niet terug.»

HUMO Dat moet een harde klap zijn voor de Kazachse arendhouder.

Van Kwijck «Ja, maar het is een optimistisch volk. Wie weet is mijn arend met wat vriendjes naar de voet van de Himalaya gevlogen, hoopt zo’n Kazach dan, en komt hij over een maand aanzetten met een heuse yak. Of een yeti. Maar ze kunnen ook vol trots een bergbeklimmer in je voortuin droppen, die al twaalf jaar diepgevroren in een ravijn lag. Want het blijven wilde dieren, hè: volkomen onberekenbaar!»

Hugo Matthysen

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234