null Beeld

Patrick Modiano - Om niet te verdwalen

Wat te doen als er uit Zweden een Nobelprijs is komen aanzeilen? Koop je een Grieks eiland en plof je daar je pens te zweten? Of leg je je thema’s en je stilistiek te vondeling, en schrijf je een radicaal ánder, je eigen oeuvre bevechtend boek?

Patrick Modiano, de Fransman die ’m vorig jaar kreeg, deed geen van beide. Modiano heeft gewoon een Modiano geschreven. Want ‘Om niet te verdwalen’ (Querido) is, zoals haast al zijn boeken, een kleine roman met grote aspiraties. Het gaat over het tuimelen van herinneringen en het kantelen van het geheugen. En over een jeugd waar iets duisters aan kleeft, met ouders die ongewettigd afwezig waren.

Modiano volgt Jean Daragane, een schrijver op leeftijd die wat beduusd naar zijn eenzame werkelijkheid staat te kijken. Hij wordt gecontacteerd door een dubieus koppel: Gilles Ottolini en Chantal Grippay hebben zijn adresboekje gevonden. Ze bezorgen het hem terug, maar al snel blijkt dat ze méér willen van Daragane: ze hebben een ‘dossier’ waarin een aantal schimmen uit zijn verleden figureren. Dat levert prikkelende passages op waarin Modiano met een achteloze behendigheid een spanningsboog opzet. Maar een zuivere, keurig uitgespelde ontknoping zou niet à la Modiano zijn: in het tweede deel van het boek voert Daragane een schoolslag uit in een stroom van wakker geworden herinneringen, à la recherche du temps perdu, maar wat er precies gebeurd is, blijft onzeker.

Opnieuw is ook Parijs een personage. Het is een veranderende stad – zoals steden nu eenmaal voortdurend van kleur verschieten, een nieuw parfum kopen, een andere minnaar worden. Maar ik bleef toch wat op mijn honger zitten: dit is geen geval van Paris s’éveille.

Een kamer betrekken in het hoofd van Modiano’s hoofdpersonage lukte me ook niet zonder moeite. Zeker, de verwaaide melancholie van Daragane en zijn donkere raadselachtigheid zijn verleidelijk, maar iets onbestemds weerhield me van vrienden worden – hij interesséérde me gewoon niet genoeg. Maar ach, zo gaat ’t: ‘Hij had gemerkt dat je maar heel zelden iemand tegenkomt die je echt had willen tegenkomen. Twee of drie keer in een heel leven?’

Doch niet getreurd: het meesterschap van Modiano blijft onbetwist, met die doorschijnende, niet opdringerige zinnen van ’m, en zijn gave om je zélf aan het werk te zetten: iedereen heeft per slot van rekening een verleden met spoken, demonen en moeilijk te kauwen brokken sentiment. U ziet me de volgende dagen even niet.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234