null Beeld

Review: Bob Marley - Songs of Freedom

Urenlang is het scherm van de tekstverwerker leeg gebleven. Urenlang bleef de cursor werkloos, bijna spottend aan-en-uit flikkeren. Gefascineerd als de haas door de lichtbak heb ik er zitten naar staren, wachtend op die ene zin die de stop er uittrek...

Urenlang is het scherm van de tekstverwerker leeg gebleven. Urenlang bleef de cursor werkloos, bijna spottend aan-en-uit flikkeren. Gefascineerd als de haas door de lichtbak heb ik er zitten naar staren, wachtend op die ene zin die de stop er uittrekt, en die de gulp nonsens die ik uw favoriet blad wekelijks als plaatbespreking weet aan te smeren, de vrije loop laat. Ik ben voor één keer op zoek naar een inleiding van betekenis, naar een heldere, goed doortimmerde openingsparagraaf, om u deze wonderlijke verzameling songs een beetje zoals het hoort aan te prijzen. Er is tenslotte al genoeg onzin over de dreadlocken King geschreven. Tevergeefs. Enkel jeux de mots en witzen dienen zich aan.

Ter mijner verdediging wil ik onderstrepen dat er qua Bob Marley zo goed als niets meer te onthullen, te demystifiëren, te relativeren, aan te stippen, op te merken, uit te leggen ofte ontdekken valt. Want met 'Catch a fire' heeft Rolling Stone-journalist Timothy White reeds in '83 het ultieme Marley-boek geschreven (ik kan het alle fans van harte aanraden). Alles wat verdiende gezegd te worden is reeds gezegd. Behalve dat Island Records een box heeft uitgebracht met daarin 4 cd's die 's mans hele carrière bestrijken. En dat de koper ervan waar voor zijn geld krijgt. 'From 'Judge not' to 'Redemption song' staat er als ondertitel op de doos. De 82 songs (!) die daar tussen liggen zijn, enkele uitzonderingen daar gelaten ('Jah live' en 'Forever loving Jah' vallen te licht uit), stuk voor stuk van een adembenemende klasse. Bob Marley de profeet, de volksheld, de mysticus, de held der verdrukten, al die Bobben hadden niet bestaan zonder de belangrijkste van allemaal: Bob de songschrijver. Zelden heeft iemand zo perfect de broze balans tussen tekst en melodie weten te vinden als Marley in 'Sun is shining', 'So much trouble in the world', 'One drop', 'Easy skanking', 'Is this love', 'Nice time', 'Waiting in vain' en 'Satisfy my soul', mijn all time favoriet die er, blooddath nog aan toe, helaas niet op staat. Muzikale ganja is dit. Heerlijke, het gemoed op Bangkokse wijze masserende, pure popmuziek (en dat is dus absoluut géén vies woord, zoals zoveel pipo's dezer dagen menen te weten). Dat komt ervan als je geheel met wind gevulde, maar toevallig wel commercieel succesvolle troep, te pas en te onpas vergoelijkt door het 'luchtige popmuziek' te noemen. Terwijl een simpel 'lucht' voor de meeste plaatjes zou kunnen volstaan. Te oordelen naar wat er dezer dagen om de haverklap uit de radio komt ligt de lat nu zo laag, dat er zelfs niet meer over gesprongen moet worden: thans wordt via het limboën uitgemaakt wie nog lager bij de grond kan).

Reggaegewijs gaat er niets boven een bloedsimpele, losjes uit de pols gemepte, maar als een kniestoot op het voorhoofd aankomende one drop, de hartslag in Marleys beste protestsongs. Zelden werd met zo schaarse middelen zo'n broeierige, onheilspellende sfeer gecreëerd als in 'Exodus', 'Burnin' and lootin', 'No more trouble', 'Get up stand up', 'Concrete jungle' of 'Rat race'. In geen honderd jaar kan dit verbeterd worden. Geen enkele heavy metalgroep kan de opwinding, de agressie en de dreigende sfeer van 'War' ook maar benaderen. Dat het niet de vorm maar de inhoud is die alle Marleysongs van die machtige gloed voorziet, wordt duidelijk in de enkel met een akoestische gitaar opgenomen songs. Luister naar het mooie, over de ruggegraat slenterende 'Time will tell' en het nu al klassieke 'Redemption song' (hier in live-versie), en weet u met kippevel overtrokken. Meer van dergelijk fraais is te horen in de nooit voordien uitgebrachte akoestische medley ('Guava Jelly'/This train'/'Cornerstone'/'Comma Comma'/'Dewdrops'/'Stir it up'/ 'l'm hurting inside'), opgenomen in 1971 in Zweden, toen Marley samen met Johnny Nash aan een soundtrack voor een (nooit vertoonde) film werkte. Het zijn oerversies, ruwe schetsen van songs, ongeslepen diamanten. Geplukt uit de rijk gevulde kluis van Rita Marley, die de afgelopen jaren zodanig met haar mans erfenis heeft gesjoemeld dat niemand er nog ooit helemaal wijs uit wordt. Die felbegeerde kluis bevat naar verluidt tal van nooit gehoorde opnamen die nu met mondjesmaat worden vrijgegeven. 'Iron Lion Zion', de 'nieuwe' single is er zo één. Ik kan me niet van de indruk ontdoen dat Zijne Dreadlockheid wel wist waarom hij dit in '74 in de la liet liggen. Goeie song, maar een middelmatige tekst. 'Why should I' (uit '71) werd ook in Rita's kluis aangetroffen en is van een heel andere orde. Dezelfde weemoedige skank die ook in 'So much trouble' zit, die stem die tegelijkertijd slaat en zalft, dit had de single m

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234