null Beeld

Review: E.L. Doctorow - Verhalen van een beter land


E.L. Doctorow behoort al tientallen jaren tot de absolute top van de Amerikaanse letteren, wat in deze anglocentrische tijden meteen ook betekent dat hij in de premier league van de hele wereldliteratuur speelt. De generatiegenoot van onder meer Sa...


E.L. Doctorow behoort al tientallen jaren tot de absolute top van de Amerikaanse letteren, wat in deze anglocentrische tijden meteen ook betekent dat hij in de premier league van de hele wereldliteratuur speelt. De generatiegenoot van onder meer Saul Bellow en Philip Roth schrijft soepele, scherpe en hoogst geëngageerde romans over zijn complexe gemeenschap, tegelijk afstandelijk en medelevend, mededogend en verontwaardigd. In zijn recentste roman, 'De Stad Gods' (2002) gooide hij het over de metafysische boeg, maar met deze 'Verhalen van een beter land' (De Bezige Bij) komt hij weer op zeer veel verschillende manieren thuis.

In het openingsverhaal 'Huis op de prairie' vertelt ene Earle over Winifred, het lokale meisje van de bakker, en hij doet dat goed. De jongen mag dan wel een beetje simpel lijken en ook de pijnlijke invloed van zijn autoritaire moeder wordt voelbaar, maar verder lijkt hij doodnormaal  niets om je zorgen over te maken. Ook als hij over Winifred plots opmerkt dat ze 'natuurlijk praktisch geen tietjes' heeft, hoeft dat niet verontrustend te zijn. Maar een paar bladzijden verder slaat de stemming op geheel fatale wijze om. Ook al weet je op dat moment nog niet dat het in een pervers bloedbad zal eindigen, het is wel al duidelijk dat de knikker niet geheel strontvrij is. En dat geldt ook voor de andere verhalen van deze ijzersterke bundel.

In het tweede verhaal, bijvoorbeeld, heeft de ook al niet geheel toerekeningsvatbare Karen een jongetje uit het ziekenhuis gestolen. Ze geeft het de naam Jesu, 'want hij heeft Spaanse trekken'. Haar slechts gedeeltelijk onfortuinlijke vriend  Karen is rock-'n-roll, dat zie je zo  heeft de grootste moeite om hen uit de handen van de politie en het gesticht te houden. Achtereenvolgens komen ook de FBI, een kleine blonde croupière en een profiteur in beeld; de profiteur heeft zelfs losgeld gevraagd voor de baby die hij niet gestolen heeft. Het niet eens ironische commentaar van de vriend: 'Het is toch niet te geloven hoe slecht deze wereld is? Dat een of andere stinker die arme mensen besodemietert om te profiteren van hun ellende?' Het nog minder ironische commentaar van Karen: 'Ik geloof inderdaad dat er slechtheid is in deze wereld, ja, maar ik geloof ook dat een mens zijn leven kan beteren?' Dat vraagteken, daar, op die plaats: dat is meesterschap.


'Verhalen van een beter land' dissecteert nog andere etterbuilen, onder meer aan de hand van een kinderlijkje in het Witte Huis, een structureel mishandelde vrouw en een sekteleider met een oncontroleerbaar libido en een Zwitserse bankrekening. Altijd is er ergens nog hoop, maar in Doctorows beloofde land breekt de hel eerst langzaam en vervolgens onhoudbaar los.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234