null Beeld

Review: Far From Heaven

Gek, maar soms voel je het al na dertig seconden. De titel is nog maar net op het scherm verschenen, en je wéét: dit is 'm, dit is de mooiste film van het jaar. Vergelijk het met een coup de foudre in de liefde.

Gek, maar soms voel je het al na dertig seconden. De titel is nog maar net op het scherm verschenen, en je wéét: dit is 'm, dit is de mooiste film van het jaar. Vergelijk het met een coup de foudre in de liefde. Het door Steven Soderbergh en George Clooney geproduceerde 'Far From Heaven' vervulde ons met dezelfde verrukking en opwinding die we voelden tijdens het bekijken van 'In The Mood For Love' en 'Hable Con Ella', - met hetzelfde onloochenbare besef dat we naar een Grote Film zaten te kijken. U merkt het: we hebben het weer zwaar te pakken.

Regisseur Todd Haynes ('Safe') roept in 'Far From Heaven' het universum op van de glossy jaren vijftig, en meer bepaald de look en de stijl van de melodrama's van Douglas Sirk (flits naar uw videoboer en huur 'All That Heaven Allows', 'Written on the Wind', en 'Imitation of Life'). Cathy, het hoofdpersonage (een grootse Julianne Moore), lijkt wel te zijn weggesprongen van een fifties-Cosmopolitan-cover; de dialogen klinken grappig gekunsteld ('De bel! Dat zal de melkboer zijn!'); de soundtrack van ouwe rot Elmer Bernstein gaat er al even hilarisch óver; en de acteurs spelen allemaal líchtjes gechargeerd (niet dat ze het erom doen: hun karmozijnrode coctailjurken, hun confectiepakken, hun coiffures, en de interieurs dúwen hen nou eenmaal naar een campy acteerstijl). Als het hierbij zou zijn gebleven, zou 'Far From Heaven' allicht niets meer zijn geweest dan een John Waters-achtig retro-filmpje, een satirische Sirk-imitatie, maar Todd Haynes kijkt veel verder dan het kleurrijke fifties-palet, en snijdt onderwerpen aan die voor Sirk, gezien de codes en conventies van zijn tijd, nog taboe waren: herenliefde en racisme met name.

Twee voorvallen tillen Cathy's ideale wereld uit zijn scharnieren: haar echtgenoot Frank (Dennis Quaid is weer helemaal terug) blijkt in 't geniep homobars te frequenteren (Een dokter: 'Wees gerust, u heeft vijf tot dertig procent kans op heteroseksuele conversie'); en Cathy zelf zoekt van de weeromstuit troost bij - suburban America, hou u vast - een neger (Dennis Haysbert), die overigens op een fantastische manier het verhaal binnenwandelt. Plots is niets meer wat het lijkt - het glanzende suburbia, waarin Cathy vroeger zo goed gedijde, ontpopt zich tot een enggeestig voorgeborchte dat haar van alle kanten dreigt te verstikken. Het gevoel dat je naar een guitige Sirk-pastiche zit te kijken is al die tijd nooit veraf, maar het donkere verhaal, en de waarachtige emoties, trekken de film telkens weer terug uit de pure camp.

Neem nu de scène in de zwarte danstent, waarin Cathy en haar neger vanaf een tafeltje naar een slowend koppeltje zitten te turen: 'Zou hij me ten dans vragen?' hoor je haar denken, en je zíet haar smachten naar een mespuntje tederheid, als een hinde naar drinkwater. Het is tegelijk buitengewoon amusant en buitengewoon aangrijpend, maar het is bovenal meesterlijk gedaan. We willen hier niet nog eens natrappen naar het zwaar over het paard getilde 'The Hours', maar toch: waar Streep, Kidman en diezelfde Julianne Moore ellenlange speeches nodig hebben om uiting te geven aan hun gevoelens, hebben de acteurs in 'Far From Heaven' meestal genoeg aan één enkele oogopslag. En zo is het mooi.

Haynes zegt het niet met breedsprakerige dialogen of wassen neuzen, maar met beelden, - beelden die zo bloedstollend mooi zijn dat onze ogen ervan gingen knipperen. Niet sinds 'In the Mood For Love' hebben we een film gezien die zó fraai in beeld is gezet. De herfstbladeren explodéren in oogverblindend goud en brons, het kleinste salontafeltje werd vermoedelijk in het decor neergepoot door een in de jaren vijftig gespecialiseerde denktank, en zelfs de daiquiri's die door het beeld schuiven lijken meticuleus te zijn uitgeschonken.

Maar op geen enkel moment maakt 'Far From Heaven' een artificiële indruk: elke scène, elk beeld, elke seconde bárst van de emotie en van de - we durven het haast niet hardop te zeggen - symboliek (daar, het is eruit!). Zoals de personages gevangen zitten in Haynes' zorgvuldig gecomponeerde beeldkaders - als poppen in een poppenhuis - zo zitten ze ook opgesloten in hun eigen domme regels en suburban conventies. Het komt allemaal samen in de alweer fabuleus gefilmde slotscène, waarin Haynes het melodrama schaamteloos ten top drijft (wuivende handen, een trein rijdt het station uit): ons verstand brulde 'Mélo! Mélo!' maar de traanklieren prikten en het hart zei 'krák!' Melodrama: het is een vies woord, maar als het goed gedaan is, gaat er een hartverscheurende kracht van uit.

Ik denk niet dat we dit jaar nog een mooiere film te zien krijgen.

Adaptation. ***

Shit, de ons toegestane ruimte is bijna opgebruikt, en we moeten u nog vertellen waarom we 'Adaptation.', de nieuwe film van het duo Charlie Kaufman/Spike Jonze ('Being John Malkovich') zo goed vinden. Welaan dan: in een tijd waarin de meeste films op bandwerk lijken, doet het deugd om nog eens een waarlijk originele en innovatieve film te zien. Alleen al die pitch: Nicolas Cage vertolkt zowel de rol van Charlie Kaufman, als van Charlies (verzonnen) tweelingbroer Donald, die op de generiek prijkt als co-scenarist! De clou van het verhaal is dat Charlie, die werkt aan de adaptatie van de bestseller 'The Orchid Thief' van Susan Orlean (Meryl Streep), met writer's block worstelt en uit pure wanhoop zichzelf het script begint in te schrijven. Nu is er niets irritanter dan schrijvers die in hun eigen navel zitten te prutsen, maar wees gerust: Kaufmans narcistische geneuzel klinkt ongelooflijk grappig, en de vreemde romance tussen Susan Orlean en de tandenloze orchideeëndief John Laroche gaat recht naar het hart. Cage (een schitterende vertolker van wanhoop) is fantastisch in zijn dubbelrol, Streep laat haar tics mooi achterwege, en karakteracteur Chris Cooper is, als John Laroche, een heuse revelatie. Niet te missen!

Snelfilm

Eveneens in de zalen deze week: 'The Guru', een volstrekt onleuk komedietje over een Indiër die zijn geluk in de States beproeft; en 'Juego de Luna', een Spaans pokerdrama dat helaas inzet mist. That's all, folks!

(ES)

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234