null Beeld

Review: Kate Bush in Londen: 'Een kat in een zak.'

Terwijl figuren als Bob Dylan, Van Morrison en de Rolling Stones al acht eeuwen lang op neverending tours zijn, heeft de onderhand mythische Kate Bush niet meer opgetreden sinds haar enige, korte en desastreus afgelopen tourneetje in 1979.

Die eerste en laatste tournee was om verschillende redenen historisch. Kate Bush was de eerste vrouw die – amper 19 jaar oud – een nummer 1-hit had gescoord met een zelfgeschreven song (de demo werd geproducet door David Gilmour van Pink Floydsome girls have all the luck, én het talent). Voor haar avondvullende show bedacht Bush zelf alle choreografieën, stunts en decors.

Ze deed ballet en karate, en dat was te merken aan de concerten: Kate in Wonderland-spektakels met dansers, acrobaten, goocheltrucs, aliens, dansende cello’s, walvissengezang, gemaskerde mannen, vuurwapens en zelfs gesimuleerde seks (standje 67 – de Kruiwagen – uit de Kamasutra, meen ik me te herinneren). Ik – nog een stuk jonger dan Kate – zat toen op de vierde rij, verbijsterd over de plekken waar haar mannelijke dansers hun handen mochten leggen. Bovendien zong Kate op die jonge leeftijd al over onderwerpen als seks, triootjes, incest en hoe een ongeboren kind een nucleaire catastrophe zou ervaren. We kwamen duizelend – en hopeloos verliefd – buiten.

Ook technisch was Bush toen innoverend en inventief. Om simultaan te kunnen zingen en dansen trad ze als eerste op met een zelfgemaakte headset – een radiomicrofoon die ze aan een gebogen kapstok had bevestigd. Alle latere spektakels van dansende en zingende dames – van Sade tot Christina Aguilera, van Madonna tot Tori Amos – zijn schatplichtig aan wat Kate toen presteerde. Ze trad negenentwintig keer op voor uitverkochte zalen… En toen viel haar lichttechnicus dood tijdens een show. En ze kreeg een kind. En haar ouders gingen dood.

Kate ging als een kluizenaar op een verborgen eilandje leven en scheidde elk decennium nog maar één cd af. Aanbiedingen waar andere artiesten hun rechterarm voor zouden geven, zoals optreden op de slotceremonie van de Olympische Spelen, wees zij af. Opvallend was dat ze al die tijd respect afdwong bij zowat iedereen: op de Q Awards van 2001 in Londen maakte punkgod John Lydon zowat alle sterren met de grond gelijk, behalve Kate Bush, die hij bewierookte.

Exact 35 jaar na haar laatste concert trad Kate Bush dus voor het eerst weer op, in dezelfde zaal nog wel. De twintig optredens van de tournee waren op vijftien minuten uitverkocht, op de zwarte markt wordt tot 1.000 pond betaald voor een staanplaats – méér dan bij Led Zeppelin of de reünie van Monty Python.

Dat de verwachtingen hooggespannen waren, is het understatement van het jaar. Er wás ook reden tot bezorgdheid: een Kate Bush-show is hard labour – probeert u anders maar eens tegelijk wild te dansen en toonvast te zingen – en anno 2014 is Kate 35 jaar ouder en, met respect, 35 kilo zwaarder. Op een recente remix van ‘Running Up That Hill’ werd haar zanglijn een halve toon verlaagd, wat al suggereerde dat ze de hoge noten in haar oudere songs – en dat zijn er nogal wat – niet meer haalt.

In de pub haal ik diegenen die dadelijk naar het concert zullen gaan er zo uit: veel artistieke types, waarzegsters en houtsprokkelvrouwtjes, maar ook heel wat designer gays en oudere jongeren van wie je nu nog ziet dat ze anno 1985 aan de kunstacademie studeerden. Buiten aan de zaal smeken fans om een ticket. Eén man speelt op het gevoel en houdt een pancarte omhoog waarop hij ‘I am the man with the child in his eyes: sell me a ticket PLEASE!!!’ heeft geschreven.

In de zaal is de spanning te snijden: andere toppers als Madonna, Lily Allen en Björk zijn opgedaagd om deze première bij te wonen. Het lijkt een historische avond te zullen worden, maar dan komt de koude douche. De eerste vijf matige songs zijn goed voor evenveel staande ovaties. Omdat iedereen dolblij is om Kate te zien. En dan dringt het langzaam door: ze speelt geen hits. Geen enkele. Ook haar beste nummers krijgen we niet te horen, en ze zingt inderdaad lager en minder goed dan vroeger. In de eerste helft brengt ze wel ‘Running Up That Hill’, maar daar blijft het bij. Zelfs bij de bisnummers: geen ‘Wuthering Heights’!

Wat we wél krijgen zijn twee pretentieuze musicals. Vaak duurt het een kwartier tot Kate nog ’ns zingt. Tussendoor moeten we videobeelden bekijken, of oogverblindende, maar nietszeggende decors en special effects. Zoon Bertie mag meezingen en acteren, maar doet allebei houterig. Het oogt allemaal als muziektheater van een artieste die beseft dat ze de op plaat mooie, maar live tamme songs van haar laatste vier platen moet compenseren met visuele kicks – Spinal Tap is soms niet veraf. We kregen dansers, visgraatmensen, vogelmensen, een slechte komiek, een cirkelzaag, verdwijntrucs en diepzinnige metaforen, maar geen topsongs of muzikale opwinding. Geen ‘Babooshka’, geen ‘Army Dreamers’, geen... Niets, eigenlijk. Het is lang geleden dat ik nog een concert zag waar de artiest zo pervers het tegendeel deed van wat iedereen hoopte of verwachtte.

Ik hou van Kate Bush, maar dit was een frustrerende avond. En ik was niet de enige die dat vond: aan het eind van de avond kreeg Kate nog maar eens een staande ovatie van haar slaafse fans, maar er weerklonk ook boegeroep. Kate Bush live anno 2014 was een kat in een zak, ook al betrof het raskat. De volgende dag schreven niet toevallig vrouwelijke Britse journalisten of a certain age hoe geweldig het was geweest. Ook The Times en The Guardian, die wellicht niet eens waren gaan kijken en hun euforische ‘exclusieve’ review vooraf hadden geschreven, op basis van de verwachtingen die ze koesterden. Viel dat even tegen. Eén ding viel in positieve zin op: Kate had gevraagd om onze gsm’s op zak te houden, en iedereen hield zich daaraan – dit was het eerste concert zonder storende telefoonschermpjes sinds jaren.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234