Review: Nirvana - Unplugged

Wij hebben het nooit zo begrepen op die 'unplugged'-rage: dat doorzichtige gekoketteer met muzikaal vakmanschap, dat kennersgeleuter over naakte klasse, essentie en zuiverheid, zuiverheid die achteraf wél even in een dure studio werd opgelapt (a...

Wij hebben het nooit zo begrepen op die 'unplugged'-rage: dat doorzichtige gekoketteer met muzikaal vakmanschap, dat kennersgeleuter over naakte klasse, essentie en zuiverheid, zuiverheid die achteraf wél even in een dure studio werd opgelapt (authenticiteit voor alles, dat spreekt, maar men mag niet overdrijven). De essentie van Jimi Hendrix zit volgens ons nog altijd in de verwoestende, vijf minuten lange feedbackstormen die hij af en toe uit zijn gitaar kneep. En stak Bruce Springsteen tijdens zijn 'unplugged'-uurtje ook niet na één akoestisch nummer de stekker stevig in het stopcontact? Nee, de calorie-arme Rock Light-versies van goed ingepakt naar de studio verscheepte museumstukken kon ons gestolen worden.

Uitgerekend Kurt Cobain, bij leven en welzijn de beschermheer van alles wat hard en vuil klonk, heeft ons van het nut van akoestische sessies overtuigd. Drieënvijftig akoestische minuten in de Sony Studio's hebben hij en zijn groepje daarvoor nodig gehad en ze staan verzameld op 'Nirvana. Unplugged in New York'.

Nirvana unplugged: het leek een surrealistisch, vreselijk idee; een gedachte waarvan wij ongemakkelijk in de luisterstoel heen en weer begonnen te schuifelen, maar dat was - scusi, ragazzi - zonder het inzicht in eigen kunnen, de eigenzinnigheid, de intelligentie en vanzelfsprekende sterkte gerekend die het trio uit Aberdeen vanaf de allereerste gezamenlijke noot heeft gekenmerkt. Cobain en co. hebben uit hun drie elpees zorgvuldig die songs geplukt die het zonder blaffende gitaren en roodgloeiende versterkers kunnen stellen, aangevuld met een flink pak covers: een gelegenheid om de muzikale bronnen van Nirvana bloot te leggen èn, bekenden ze zelf, zeer handig om het uurtje vol te krijgen. 'Unplugged in New York' valt daardoor in drie min of meer gelijke delen uiteen: de songs die niet of nauwelijks verschillen van de studio-versies ('Something in the way', 'Polly', 'Dumb', 'All apologies'), een cadeau voor de rockarchivarissen onder ons, leuk, maar niet echt onmisbaar; verrassende en creatieve akoestische interpretaties van nu klassieke elektrische stoottroepen ('Come as you are' klinkt hier even dreigend en geladen en is alleen al daarom een krachttoer; een prachtig omgetimmerd 'On a plain' en - één van de hoogtepunten - 'Pennyroyal Tea', waarvan Cobain, verbeten om zijn akoestische gitaar gekromd, haast met de tanden op elkaar zingend, het spanbeton afbeitelt: wat bloot komt te liggen is een ontroerend stuk brok-in-de-keel rock.

De mooiste juwelen zitten verrassend genoeg tussen de covers verborgen: de enige elektrische gitaar op deze elpee slingert zich door een fantastisch 'The man who sold the world' (een onsterfelijke song van de junkie-Bowie, nog steeds de beste Bowie) en even adembenemend is 'Jesus doesn't want me for a sunbeam', een deuntje dat ongeveer elke Brit in korte uniformbroek op de schoolbanken heeft gezongen. Nirvana brengt het in de versie van de Schotse punklegende The Vaselines (zij hebben de doesn't aan de titel toegevoegd) en ze maken er een tijdloos treurlied van, onder meer door de half stukgetrokken, uit een Kroatische bergplaats geredde accordeon van Krist Novocelic en de overal onnadrukkelijk aanwezige cello van extra groepslid Lori Goldston. Wat Cobain na vijftig minuten nog aan emotie in zijn schriele lijf heeft zitten pompt hij in 'Where did you sleep last night', een krachtig eerbetoon aan zijn natuurlijke, voorvaderlijke bloedsbroeder en leermeester Leadbelly, een song die naar het einde toe de vorm aanneemt van een exorcisme. De enige zwakke plek die we op deze elpee kunnen bespeuren is het drie nummers tellende intermezzo met de maatjes van de Meat Puppets: boeiende groep, fijne jongens ongetwijfeld, maar met uitzondering van 'Lake of fire' steken hun songs wat bleekjes af bij het Nirvana-materiaal.

Met 'Unplugged in New York' heeft Nirvana het, in scherp contrast overigens met de meeste 'unplugged'-genodigden, voor mekaar gekregen een complete, volwaardige, boeiende en mooi naast die drie andere klassiekers passende plaat af te leveren; een elpee, helaas ook, die ons een idee geeft van wat had kunnen volgen en ons nogmaals in herinnering brengt hoe goed en uniek ze wel waren. 'Unplugged in New York' doet denken aan de ontroering en passie die rock op zijn best kan bevatten en verwekken, aan de korte, krachtige flits in de donkerte die Nirvana was: aan al die dingen, kortom, waaraan men liever niet denkt. Hier past, me dunkt, een levensgroot 'nevermind'.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234